Η κρυφή αλλά διαφαινόμενη σαφώς από καιρό διαμάχη μεταξύ της ισλαμικής κυβερνήσεως Ερντογάν και του μέχρι πρόσφατα ακόμη υποστηρικτή του Φετουλάχ Γκιουλέν και του κινήματός του, που συχνά είχε χαρακτηρισθεί ως το «βαθύ κράτος της κυβερνήσεως του ΑΚΡ», ήλθε πλέον για τα καλά στην επιφάνεια μετά την πρόσφατα γνωστοποιηθείσα πρόθεση του Ερντογάν να κλείσει τα περίφημα «φροντιστήρια» του κινήματος Γκιουλέν που προετοίμαζαν σπουδαστές για την είσοδό τους στα πανεπιστήμια και μία σχεδόν ταυτόχρονη και εντυπωσιακή αποκάλυψη σχετικά με τις πραγματικές διαθέσεις του Ερντογάν για τον άλλοτε βασικό υποστηρικτή του.
Ειδικότερα, περίπου την ίδια περίοδο και συγκεκριμένως στις 28 Νοεμβρίου μία αποκάλυψη του γνωστού Τούρκου δημοσιογράφου Μεχμέτ Μπαρανσού στην εφημερίδα «Taraf» έδωσε μια απρόσμενη διάσταση στη διαμάχη Ερντογάν – Γκιουλέν με τη δημοσιοποίηση ενός εγγράφου που αφορούσε μια απόφαση του τουρκικού Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας για το κίνημα Γκιουλέν, η οποία ελήφθη την περίοδο που πρωθυπουργός της χώρας ήταν ήδη ο Ερντογάν.
Το έγγραφο του Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας, με ημερομηνία 25 Αυγούστου 2004, είχε ως τίτλο «Μέτρα που πρέπει να ληφθούν για αντιμετώπιση των δραστηριοτήτων του κινήματος Φετουλάχ Γκιουλέν» και όπως ήταν φυσικό η δημοσιοποίησή του από την «Taraf» προκάλεσε σάλο στην Τουρκία, λόγω της ισχυρής επιρροής και πολυάριθμων οπαδών του Γκιουλέν στη χώρα. Οπως αναφέρει το άρθρο του Μπαρανσού στην «Taraf», «Στη συνεδρίαση του Εθνικού Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας τον Αύγουστο του 2004 η κυβέρνηση έλαβε γνώση μιας γνωμοδοτικής αποφάσεως “για την εκπόνηση ενός σχεδίου δράσεως εναντίον του κινήματος”» με τίτλο τον αναφερόμενο παραπάνω. (….) «Η απόφαση του Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας αναφέρει: “Νομοθετικά μέτρα που πρέπει να ληφθούν με την εισαγωγή αυστηρών κυρώσεων και για ένα σχέδιο δράσεως που πρέπει να εκπονηθεί με σκοπό να μπει φραγμός στις δραστηριότητες των Νουρτζού (σ.σ.: ιδεολογική αφετηρία-ρεύμα του κινήματος Γκιουλέν) και τις δραστηριότητες των ιδρυμάτων που ανήκουν στον όμιλο Φετουλάχ Γκιουλέν”.
»Η απόφαση του Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας της 25ης Αυγούστου 2004 υπεγράφη από τον τότε πρόεδρο της Δημοκρατίας Αχμέτ Νετζντέτ Σεζέρ, τον πρωθυπουργό Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, τον αρχηγό του Γενικού Επιτελείου στρατηγό Χιλμί Οζκιόκ, τον τότε υπουργό Εξωτερικών Αμπντουλάχ Γκιουλ και ακόμη πέντε υπουργούς. Τα στρατιωτικά μέλη του ΣΕΑ Αϊτάτς Γιαλμάν, Οζντέν Ορνέκ, Ιμπραήμ Φιρτίνα και Σενέρ Ερουϊγκούρ (σ.σ.: αντιστοίχως αρχηγοί στρατού, ναυτικού, αεροπορίας και χωροφυλακής) υπέγραψαν επίσης την απόφαση (σ.σ.: και οι τέσσερις αργότερα καταδικάστηκαν σε ποινές μακράς φυλακίσεως στη δίκη για την υπόθεση Εργκενεκόν).
»Το θέμα των δραστηριοτήτων στην Τουρκία των Νουρτζού και του Φετουλάχ Γκιουλέν προσεγγίσθηκε στη συνεδρίαση του ΣΕΑ της 24ης Ιουνίου 2004. Κατά τη συνεδρίαση αυτή ελήφθησαν 15 ξεχωριστές αποφάσεις με σκοπό να δοθεί τέλος στις δραστηριότητες του κινήματος Γκιουλέν. Η απόφαση κατέληξε σε ένα έγγραφο δύο σελίδων και μετά την τοποθέτηση του σχετικού τίτλου διενεμήθη στους αρμόδιους φορείς.
» Στην απόφαση, η οποία καταχωρίστηκε στα πρακτικά ως απόφαση του ΣΕΑ υπ’ αρ. 481, επισημαίνεται ότι ελήφθη απόφαση για ένα σχέδιο δράσεως και αναφέρονται τα συγκεκριμένα μέτρα που πρέπει να ληφθούν από επίσημους κρατικούς φορείς – υπηρεσίες. Επίσης, επισημάνθηκε η προσοχή που πρέπει να δοθεί στο θέμα από απόψεως (τεχνικής) “ψυχολογικής επιχειρήσεως”. Σε ό,τι αφορά τα μέτρα που θα εφαρμοσθούν εναντίον της κοινότητας του Γκιουλέν, αυτά ανατέθηκαν στο υπουργείο Εσωτερικών, στο υπουργείο Εξωτερικών και στην ΜΙΤ, υπό τον συντονισμό του υπό τον πρωθυπουργό Συμβουλίου Επιβολής και Συντονισμού (BUTKK)».
Παρακάτω αναφέρεται ότι οι δραστηριότητες στο εξωτερικό και εσωτερικό του κινήματος Γκιουλέν πρέπει να παρακολουθούνται στενά από το υπουργείο Εξωτερικών, το Εσωτερικών, την ΜΙΤ και άλλες αρμόδιες υπηρεσίες, υπό τον συντονισμό του BUTKK. Επίσης, στην περίπτωση που οι ανάγκες παρακολουθήσεως των δραστηριοτήτων του Γκιουλέν στο εξωτερικό επιβάλλουν τη χρησιμοποίηση κρατικών αξιωματούχων που υπηρετούν στο εξωτερικό, επιπρόσθετα μέτρα πρέπει να ληφθούν από το υπουργείο Εξωτερικών. Ομοίως, αναφέρεται στην απόφαση, τα ιδιωτικά σχολεία του Γκιουλέν πρέπει να εξετασθούν και να παρακολουθούνται από το υπουργείο Εσωτερικών (σ.σ.: ελέγχει την αστυνομία και τη χωροφυλακή) και το υπουργείο Παιδείας, επισημαίνοντας ότι «ύποπτες και παράνομες δραστηριότητες που συμβαίνουν στα σχολεία αυτά πρέπει να αναφέρονται κατά περιοδικά διαστήματα στο BUTKK».
Iδιαίτερη έμφαση δίνεται στην παρακολούθηση των ξενώνων για φοιτητές, που πρέπει να παρακολουθούνται προσεκτικά από το υπουργείο Εσωτερικών, δεδομένου ότι μέσω αυτών το κίνημα κερδίζει οπαδούς και συμπαθούντες, παρέχεται θρησκευτική παιδεία με χρήση παράνομων μέσων και επιπλέον στρατολογούνται υποστηρικτές για τη χρήση της θρησκείας ως πολιτικού εργαλείου.
Πλήγμα για τον Ταγίπ λίγο πριν από τις κρίσιμες δημοτικές και προεδρικές εκλογές
Την επομένη του δημοσιεύματος, η κυβέρνηση υποστήριξε ότι η απόφαση του 2004 του ΣΕΑ δεν εφαρμόσθηκε ποτέ, αλλά τα ΜΜΕ και κυρίως η κοινή γνώμη αμφισβητούν τις σχετικές κυβερνητικές δηλώσεις. Μεταξύ αυτών ήταν και ο Μεχμέτ Μπαρανσού, ο οποίος έθεσε και το εξής ερώτημα στο κλείσιμο του άρθρου του: Εν όψει της αποφάσεως του ΣΕΑ, ποιος μπορεί να ισχυρισθεί με βεβαιότητα ότι η ΜΙΤ δεν διεξάγει από τότε μια επιχείρηση εναντίον της κοινότητας Γκιουλέν;
Οι αποκαλύψεις αποτέλεσαν ένα σημαντικό πλήγμα για την εικόνα του αδιάφθορου και καθαρού Ερντογάν, που κατηγορήθηκε ανοιχτά από τον αρχηγό της αντιπολιτεύσεως Κεμάλ Κιλιτσντάρογλου για διπρόσωπη πολιτική, τούτο δε λίγο πριν από τις επερχόμενες δημοτικές και προεδρικές εκλογές.
Το θέμα όμως είναι ότι οι αποκαλύψεις αυτές αναμένεται να συνεχισθούν. Γιατί, όπως δήλωσε ο συντάκτης του άρθρου Μεχμέτ Μπαρανσού, το παραπάνω έγγραφο του ΣΕΑ ήταν μεταξύ πολλών άλλων απόρρητων εγγράφων που του παραδόθηκαν σε μια βαλίτσα. Υπενθυμίζεται ότι ο ίδιος δημοσιογράφος ήταν αυτός που με έγγραφα που του είχαν δοθεί από αγνώστους (5.000 έγγραφα και CD με φωτογραφίες και μαγνητοφωνημένες συνομιλίες 48 ωρών), πάλι σε μια βαλίτσα, είχε προκαλέσει την αφετηρία των ανακρίσεων για την υπόθεση Εργκενεκόν έπειτα από δημοσίευση των στοιχείων αυτών τον Ιανουάριο του 2010.
Η πιθανότερη προέλευση αυτών των βαλιτσών με έγγραφα εκτιμάται ότι είναι η πλευρά του Γκιουλέν. Στην πρώτη περίπτωση, η εξήγηση μπορεί να ήταν η απομάκρυνση των στρατιωτικών από την εξουσία και στη δεύτερη η απάντησή του στις κινήσεις του Ερντογάν εναντίον του κινήματός του, με σκοπό τη μείωση του προσωπικού κύρους του Ερντογάν και τη γνωστοποίηση των ύπουλων μέσων που χρησιμοποιεί στην πολιτική, σε μία περίοδο μάλιστα που επίκεινται οι προεδρικές εκλογές.
Αυτές οι υπόγειες μορφές ασκήσεως πολιτικής, εκφραζόμενες μέσω διαρροών, δεν είναι πρωτόγνωρες στην Τουρκία. Υπενθυμίζεται ότι παρόμοια μέσα είχε χρησιμοποιήσει μεταξύ άλλων και ο τέως πρόεδρος Οζάλ, ο οποίος για να εξουδετερώσει έναν πρώην αρχηγό του Γενικού Επιτελείου που ήταν αντίπαλός του για την προεδρία, διέρρευσε στον Τύπο πληροφορίες για ένα κρυφό ραντεβού του τελευταίου με κορυφαία τότε τραγουδίστρια σε κεντρικό ξενοδοχείο. Η διαφορά του τότε με το σήμερα ήταν ότι στη δεκαετία του ’80, το κλίμα ήταν τελείως διαφορετικό με το σημερινό, με τον λαό της Τουρκίας σήμερα να απαιτεί διαφάνεια και περισσότερη δημοκρατία από το κράτος και τους πολιτικούς τους.
Σε κάθε περίπτωση, αυτό που έχει σημασία για μας είναι το γεγονός ότι τα στοιχεία που είχαμε αναφέρει στο πρόσφατο παρελθόν για τους πραγματικούς σκοπούς του κινήματος Γκιουλέν επαληθεύονται από την ίδια την κυβέρνηση της χώρας του, η οποία θεωρεί ότι ο συγκεκριμένος ιμάμης χρησιμοποιεί τη θρησκεία ως θρησκευτικό όπλο και τα σχολεία και φροντιστήριά του για την προώθηση του Ισλάμ για τους δικούς του, άγνωστους σκοπούς.
Οι μυστικές υπηρεσίες και αλλού
Οπως αναφέραμε στην «κυριακάτικη δημοκρατία» παλαιότερα (29/1/2012), τα σχολεία του Γκιουλέν απαγορεύτηκαν στη Ρωσία, στη Λευκορωσία και το Ουζμπεκιστάν, ενώ η λειτουργία τους ερευνάται από τις αρμόδιες υπηρεσίες της Ολλανδίας και των ΗΠΑ, με την αντίδραση του κόσμου στην τελευταία να έχει λάβει ήδη συγκεκριμένες μορφές και καταγγελίες. Ενδεικτικό της ύποπτης δράσεως του κινήματος Γκιουλέν είναι το γεγονός ότι απασχολείται με αυτό μια σειρά μυστικών υπηρεσιών.
Μάνος Ηλιάδης
