Λένε ότι η μεγαλύτερη ανισότητα ανάμεσα στον βιομηχανοποιημένο και τον αναπτυσσόμενο κόσμο είναι η θνησιμότητα μητέρων και νεογνών – κάτι που αποδεικνύει ότι ο τοκετός είναι πάνω απ’ όλα πολιτικό ζήτημα… όπως και ο τρόπος με τον οποίο θα υπάρξει ένα παιδί στον κόσμο. Η ευρέως διαδεδομένη πεποίθηση επιβεβαιώνεται ακόμη μια φορά μέσα από την αναφορά με τίτλο «State of the world’s mother» με την υπογραφή της Save the Children και με ετυμηγορία: Κάθε ημέρα 18.000 παιδιά και 800 μητέρες χάνουν τη ζωή τους για λόγους που θα μπορούσαν να αποφευχθούν.
Η μητρότητα σε κρίση λοιπόν. Αυτή η φράση αναγράφεται στην επίσημη ιστοσελίδα της ανθρωπιστικής οργάνωσης, μόνο που δεν αφορά παρά ένα κομμάτι της υδρογείου σφαίρας. Κυρίως τις χώρες της μαύρης ηπείρου, εκεί που είτε οι φυσικές καταστροφές είτε οι πολεμικές πράξεις αποδυναμώνουν ακόμα περισσότερο τους ήδη αδύναμους πληθυσμούς και καταδικάζουν νεογνά από το πρώτο κλάμα του ερχομού τους στον κόσμο σε μια ζωή δίχως δικαιώματα – όπως καταδικάζουν σε θάνατο τις γυναίκες που επιχειρούν να δώσουν τη ζωή.
Για παράδειγμα, στο Τσαντ μία στις πέντε γυναίκες πεθαίνει πάνω στη γέννα, τη στιγμή που το αντίστοιχο ποσοστό στην Ισπανία είναι μια στις 12.000. Ανάλογο είναι και το τοπίο ανισότητας μεταξύ των κρατών και στην περίπτωση της παιδικής θνησιμότητας. Οι μη κυβερνητικές οργανώσεις αποδίδουν το 20% των παγκόσμιων θανάτων των παιδιών κάτω των πέντε ετών στη Νιγηρία και τη Δημοκρατία του Κονγκό.
Οσο για τα κριτήρια της έκθεσης που αναλύει την κατάσταση των μητέρων σε 178 χώρες του κόσμου; Εκτός από την ιατρική περίθαλψη και τη διατροφή, το ρίσκο θανάτου κατά τη διάρκεια του τοκετού, το ποσοστό θνησιμότητας παιδιών κάτω των πέντε ετών, η συμμετοχή των γυναικών στο Κοινοβούλιο, η προβλεπόμενη υποχρεωτική παιδεία και το κατά κεφαλήν εισόδημα.
Στην αναφορά αναγνωρίζονται και τα αργά πλην σταθερά βήματα κρατών όπως το Πακιστάν και η Μπουρκίνα Φάσο, που έχουν κατορθώσει τα τελευταία χρόνια να μειώσουν τη θνησιμότητα μητέρων και παιδιών. Η παγκόσμια μητρότητα χαρτογραφείται για άλλη μια φορά και οι ανισότητες ανάμεσα στον πρώτο, στον δεύτερο και τον τρίτο κόσμο αποκαλύπτονται με νούμερα που κάνουν γδούπο.
Δήμητρα Αθανασοπούλου
