Λεπτομερές υπόμνημα διαμαρτυρίας προς την στρατιωτική επιτροπή του ΝΑΤΟ για την αμφισβήτηση του υφιστάμενου status quo στο Αιγαίο πέλαγος από την Τουρκία, όχι μόνο με λόγια, αλλά και με πράξεις, κατέθεσε επισήμως πριν από λίγες ημέρες η Αθήνα.
Σύμφωνα με την Καθημερινή της Κυριακής, από τους αρμόδιους Έλληνες διπλωματικούς και στρατιωτικούς αντιπροσώπους στο ΝΑΤΟ, καταγγέλθηκε η ανεξέλεγκτη δράση τουρκικών υποβρυχίων στον βυθό του Αιγαίου καθ’ όλη τη διάρκεια του Σεπτεμβρίου, ενώ, σύμφωνα με πληροφορίες, από το ΓΕΕΘΑ υπήρξαν εισηγήσεις να επιδοθεί διάβημα επί τούτου, ακόμη και ως το επίπεδο του γενικού γραμματέα της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας κ. Γενς Στόλτενμπεργκ.
Στο υπόμνημα διαμαρτυρίας τονίζεται ότι τα υποβρύχια του τουρκικού Πολεμικού Ναυτικού κινούνται και πραγματοποιούν ασκήσεις σε περιοχές οι οποίες έχουν δεσμευθεί και περιλαμβάνουν ελληνικά νησιά και νησίδες και την περιβάλλουσα αυτών ελληνική χωρική θάλασσα για τον Σεπτέμβριο και μέρος του τρέχοντος μήνα Οκτωβρίου.
Καθ’ όλη τη διάρκεια του Σεπτεμβρίου, τρία υποβρύχια του τουρκικού Πολεμικού Ναυτικού (μεταξύ των οποίων το Dolunay) είχαν δεσμεύσει και κινήθηκαν σε εκτεταμένες περιοχές σχεδόν στο σύνολο του Αιγαίου. Συγκεκριμένα δεσμεύθηκαν περιοχές γύρω από τη Σαμοθράκη, τη Λήμνο, τη Χίο, τη Μυτιλήνη, τη Ρόδο, την Κάρπαθο, το Καστελόριζο και τα βόρεια της Κρήτης.
Πρακτικά, οι τουρκικές SubNotam’s (όπως ονομάζονται οι οδηγίες προς ναυτιλλομένους για τη δράση υποβρυχίων), άφησαν εκτός του σχεδιασμού τους, μόνο ένα πολύ μικρό κομμάτι του ανατολικού Αιγαίου.
Έξι ελληνικά υποβρύχια, η “απάντηση”
Καθ’ όλη τη διάρκεια του μήνα, έξι ελληνικά υποβρύχια (μεταξύ των οποίων το «Πρωτεύς», «Ματρώζος» και «Πιπίνος») κινούνταν, έχοντας λάβει όλες τις απαραίτητες προφυλάξεις, προκειμένου να επισημάνουν δια της παρουσίας τους την κυριαρχία της Ελλάδας στον χώρο. Η ελληνική αντίδραση μπορεί να φαίνεται σε τρίτους παρατηρητές ως υπερβάλλουσα, δεδομένου ότι πολύ πιο συχνές είναι οι εναέριες παραβιάσεις.
Ωστόσο, όπως ανέφεραν πηγές, θα πρέπει να γίνει κατανοητό ότι η κίνηση των τουρκικών υποβρυχίων στοχεύει στην έργω αμφισβήτηση της ελληνικής υφαλοκρηπίδας και φυσικά της Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης (ΑΟΖ). Γι’ αυτό, βεβαίως, και η άμεση κινητοποίηση από το Πολεμικό Ναυτικό (Π.Ν.) θεωρήθηκε απαραίτητη.
Ως προς το αμιγώς επιχειρησιακό κομμάτι είναι απολύτως σαφές ότι κάτω από το νερό δεν είναι δυνατόν να υπάρξει αναχαίτιση ανάλογη με εκείνες που πραγματοποιούνται καθημερινά στον αέρα ανάμεσα σε F-16, οπότε η διαδικασία αποχώρησης των τουρκικών υποβρυχίων, καθ’ όλη τη διάρκεια του Σεπτεμβρίου, από τα ελληνικά χωρικά ύδατα δεν ήταν ποτέ μόνιμη, αλλά μόνο προσωρινή.
Οι αρμόδιες υπηρεσίες του ΓΕΕΕΘΑ αλλά και του υπουργείου Εξωτερικών, στο λεπτομερές υπόμνημα που συνέταξαν στις αρχές της εβδομάδας που πέρασε, συνδύασαν την υποβρύχια δραστηριότητα των Τούρκων με τις πρόσφατες δηλώσεις περί αναθεώρησης της Λωζάννης και τόνισαν ότι οι συμπεριφορές αυτές είναι αντίθετες στο Διεθνές Δίκαιο και σε καμία περίπτωση δεν αρμόζουν στις αντιλήψεις του σύγχρονου δυτικού κόσμου.
Από τους εντεταλμένους Έλληνες αξιωματούχους στο ΝΑΤΟ, τόσο σε στρατιωτικό όσο και σε διπλωματικό επίπεδο, διαμηνύθηκε ότι στρατιωτικές ενέργειες όπως οι κινήσεις υποβρυχίων, ή η συνήθεια των υπερπτήσεων (οι οποίες έπειτα από ένα ήρεμο δίμηνο επανήλθαν, έστω και με διαφορετικές μεθόδους αυτή τη φορά) συνιστούν μέρος της αναθεωρητικής προσπάθειας της Τουρκίας έναντι των Διεθνών Συνθηκών «που έχουν καθορίσει τον χάρτη της περιοχής».
