Εγκύκλιος του υπ. Περιβάλλοντος σε όλες τις υπηρεσίες
Από τον Βασ. Παπακωνσταντόπουλο
Ακόμα και χωρίς έγγραφα από την Κτηματική Υπηρεσία του Δημοσίου μπορεί να γίνεται η απόδοση των δασωμένων αγρών στους πολίτες. Αυτό επισημαίνει το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας σε έγγραφο που απέστειλε σε όλες τις εμπλεκόμενες υπηρεσίες, παρέχοντας συμπληρωματικές οδηγίες εφαρμογής της διάταξης για τους δασωμένους αγρούς.
Με το έγγραφο, που δημοσιεύτηκε χθες στη Διαύγεια, το ΥΠΕΝ καλεί το αρμόδιο Δασαρχείο ή τη Διεύθυνση Δασών άνευ Δασαρχείου για την αυτεπάγγελτη αναζήτηση από την οικεία Κτηματική Υπηρεσία της σχετικής βεβαίωσης, στην οποία να επισημαίνεται μόνο αν το συγκεκριμένο ακίνητο είναι καταγεγραμμένο ως δημόσιο κτήμα, στο οικείο βιβλίο καταγραφής. Τους ζητά, όμως, να προχωρούν στη διεκπεραίωση του αιτήματος του ενδιαφερομένου, ο οποίος προβάλλει δικαιώματα κυριότητας επί αγροτοδασικής έκτασης, ακόμα και χωρίς την απάντηση της Κτηματικής Υπηρεσίας.
«Σε περίπτωση μη χορήγησης απάντησης από την οικεία Κτηματική Υπηρεσία, θα προβαίνετε εντός ευλόγου χρόνου στη διεκπεραίωση του αιτήματος του ενδιαφερομένου, που προβάλλει δικαιώματα κυριότητας επί έκτασης που εμφανίζεται ως ΑΔ στον αναρτημένο ή κυρωμένο δασικό χάρτη, χωρίς την απάντηση της Κτηματικής Υπηρεσίας, εξετάζοντας την τυχόν ύπαρξη τίτλων του Δημοσίου επί της έκτασης ή την τυχόν περιέλευσή της στο Δημόσιο εξ άλλης αιτίας, π.χ. ως κοινόχρηστης ή διαθέσιμης εποικιστικής» αναφέρει το έγγραφο. Κοινώς, προχωρήστε τις υποθέσεις ακόμα κι αν δεν έχετε στα χέρια σας όλα τα έγγραφα.
Η διαδικασία αυτή, βέβαια, εγκυμονεί κινδύνους για τη δημόσια περιουσία, δημιουργώντας προϋποθέσεις για να καταλήξουν στα χέρια ιδιωτών και εκτάσεις για τις οποίες το Δημόσιο διαθέτει τελικά τίτλους ιδιοκτησίας. Οι διευκρινίσεις κρίθηκαν απαραίτητες ύστερα από την παρανόηση που προκάλεσε πρόσφατο έγγραφο του υπουργείου Οικονομικών προς όλες τις Κτηματικές Υπηρεσίες. Με το έγγραφο αυτό καλούνταν να απαντούν μόνο αν τα σχετικά ακίνητα είναι καταγεγραμμένα ως δημόσια κτήματα και όχι και στην περίπτωση της μη εγγραφής, διότι η μη καταγραφή ενός ακινήτου δεν συνεπάγεται και ανυπαρξία δικαιωμάτων του Δημοσίου, για τη διακρίβωση της οποίας απαιτείται ειδική διοικητική έρευνα. Δηλαδή οι υπηρεσίες δεν απαντούσαν στα δασαρχεία για εκτάσεις που δεν είχαν δηλωθεί από το Δημόσιο, μπλοκάροντας ουσιαστικά τη διαδικασία αναγνώρισης των εν λόγω εκτάσεων ως ιδιωτικών.
Το έγγραφο αυτό αποτυπώνει τη φιλοδοξία του ΥΠΕΝ να επισπεύσει την απόδοση των δασωμένων αγρών στους ιδιώτες, βάσει του νόμου 4915/2022. Το Δημόσιο δεν προβάλλει πλέον δικαιώματα κυριότητας σε εκτάσεις που εμφανίζονται στις αεροφωτογραφίες του 1945, ή εφόσον αυτές δεν είναι ευκρινείς, του 1960, με αγροτική μορφή που δασώθηκαν μεταγενέστερα, ανεξάρτητα από τη μορφή που απέκτησαν αργότερα, επί των οποίων το Δημόσιο δεν θεμελιώνει δικαιώματα κυριότητας βάσει τίτλου. Πρωτόκολλα διοικητικής αποβολής που έχουν εκδοθεί για τις εκτάσεις αυτές ανακαλούνται ακόμη και αν τελεσιδίκησαν. Μέχρι σήμερα το Δημόσιο δεν διεκδικούσε την κυριότητα των εκτάσεων αυτών, μόνο εφόσον ιδιώτης προσκόμιζε τίτλο παλαιότερο του 1946. Η ρύθμιση αφορά ουσιαστικά όλες τις περιοχές όπου ισχύει το τεκμήριο υπέρ του Δημοσίου.
Ο ενδιαφερόμενος ιδιοκτήτης που προβάλλει δικαιώματα κυριότητας επί έκτασης, που εμφανίζεται ως ΑΔ στον αναρτημένο ή κυρωμένο δασικό χάρτη (δηλαδή ήταν καλλιεργούμενη έκταση το 1945 και σήμερα φαίνεται δασωμένη), θα υποβάλει αίτημα στο Δασαρχείο, συνοδευόμενο από απόσπασμα του οικείου δασικού χάρτη με εντοπισμένη την υπόψη έκταση επ’ αυτού ή στοιχεία εντοπισμού της, όπως τοπογραφικό ή κτηματολογικό διάγραμμα ή συντεταγμένες κορυφών.