Ο κόσμος τον τοποθέτησε στην πιο ψηλή κορυφή του Ολύμπου, και εκείνος ουδέποτε εξαργύρωσε τον μύθο του με αξιώματα ή περίεργες μπίζνες…
«Μεγάλωσα και σπούδασα στην Αμερική. Δεν είχα την ευκαιρία να πάω σε ελληνικό σχολείο. Γι’ αυτό είναι μια ιδιαίτερη τιμή για εμένα. Μια τιμή που δεν θα ξεχάσω ποτέ». Συγκινημένος ο Νίκος Γκάλης, στα 66 του πια, δεν φορούσε αυτή τη φορά το μπασκετικό σορτς και το αμάνικο μπλουζάκι με τα οποία τον έμαθε όλη η υφήλιος στα 15 χρόνια που μεγαλούργησε.
- Από τον Βασίλη Γαλούπη
Την Τρίτη έβαλε τη μαύρη τήβεννο του επίτιμου διδάκτορα στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο. Χρειάστηκαν σχεδόν 45 χρόνια για να «καλύψει» τα μόλις 400 μέτρα που χωρίζουν το «Παλέ ντε Σπορ» από το ΑΠΘ. Μια ένδοξη πορεία που επιβραβεύτηκε από μια τιμητική διάκριση. «Εχω ενημερώσει όλους τους συγγενείς και φίλους μου – “από σήμερα, δόκτωρ Νικ θα με φωνάζετε”» είπε με χιούμορ.
Στην προχθεσινή εκδήλωση, ο Νίκος Γκάλης ήταν έτσι όπως τον γνωρίσαμε, όταν τον Οκτώβριο του 1979 πατούσε για πρώτη φορά το πόδι του σε ελληνικό αεροδρόμιο. Σεμνός, ταπεινός, «γήινος». Τότε, πάντως, η πρώτη του δήλωση είχε σχολιαστεί ειρωνικά. «Θα βάζω 40 πόντους σε κάθε παιχνίδι» είχε «υποσχεθεί» πριν καν υπογράψει στον Αρη. Κανείς δεν πίστεψε ότι κυριολεκτούσε.
Πολύ πριν από τον Γιάννη Αντετοκούνμπο, ο Νίκος Γκάλης έβαζε τον πρώτο και πιο στέρεο λίθο για να εξελιχθεί το μπάσκετ στο δεύτερο δημοφιλέστερο σπορ στη χώρα μας. Αν ο Γκάλης παρέμενε στην Αμερική, θα έκανε σίγουρα μεγάλη καριέρα και εκεί. Στην Ελλάδα, όμως, το όνομά του ταυτίστηκε με την πορτοκαλί μπάλα. Δίχως αυτόν τίποτα σήμερα δεν θα ήταν το ίδιο.
«Με ξέρετε πώς είμαι, δεν μου αρέσει να μιλάω για τον εαυτό μου» είπε προχθές στην εκδήλωση στο Αριστοτέλειο: «Θέλω να πιστεύω ότι έχω δώσει το καλό παράδειγμα για τα μικρά παιδιά. Θέλω να με θυμούνται σαν έναν σκληρό εργάτη που έκανε σωστά τη δουλειά του». Στις λίγες κουβέντες που λέει κρύβει πάντα μια σοφία ζωής. Αν μη τι άλλο, ο Γκάλης είναι από τις σπάνιες περιπτώσεις υπεραθλητών που κατάφεραν να αντέξουν το βάρος του μύθου τους.
Μεγάλωσε γενιές φιλάθλων
Ο κόσμος τον τοποθέτησε γρήγορα στην πιο ψηλή κορυφή του Ολύμπου. Και ο «Νικ» ουδέποτε τον απογοήτευσε. Δεν εξαργύρωσε τον θρύλο του με αξιώματα, πολιτικές θέσεις, περίεργες μπίζνες. Απέφυγε να εκμεταλλευτεί την επιτυχία του, αν και πολλοί τον δελέασαν για να σταθεί δίπλα τους, για να «κλέψουν» λίγη από την ακτινοβολία του. Αυτός, όμως, προτιμούσε, έτσι απλά, να κάθεται στον παντοτινό θρόνο του. Γι’ αυτό και δεν αποκαθηλώθηκε ποτέ.
Για τα επιτεύγματα του Γκάλη χρειάζονται τόμοι βιβλίων. Μεγάλωσε γενιές φιλάθλων που τον θυμούνται να «στέκεται» στον αέρα, να βάζει ατελείωτα καλάθια, να νικάει ξανά και ξανά αντιπάλους πιο ψηλούς και πιο δυνατούς από εκείνον.
Αν κάτι μένει για την καριέρα του, είναι η απορία τι θα έκανε αν δεν έφευγε από τις ΗΠΑ, δηλαδή αν θα μπορούσε να κάνει σπουδαία πράγματα και στο ΝΒΑ. Αυτό, δυστυχώς, είναι κάτι που δεν θα μάθουμε ποτέ. Ισως, όμως, η απάντηση να είναι στο δέος με το οποίο αντιμετώπισε ο Αντετοκούνμπο τον Γκάλη.
Ο σεβασμός του Γιάννη
Λίγες εβδομάδες μετά την κατάκτηση του τίτλου στο ΝΒΑ, ο Γιάννης τον συνάντησε για πρώτη φορά, αποκαλώντας τον διαρκώς και με δέος «κύριε Γκάλη». Οταν ανήρτησε την κοινή τους φωτό, με τη λεζάντα «Αυτός είναι ο λόγος που πολλοί άνθρωποι διάλεξαν το μπάσκετ στην Ελλάδα. Είδα τη φωτιά στα μάτια του», το ίντερνετ «σείστηκε» από τα εκατοντάδες χιλιάδες likes.
Τις πρώτες φορές που έγραψαν το όνομά του οι ελληνικές εφημερίδες προκλήθηκε ένα μικρό χάος. Αλλες τον ανέφεραν ως «Γκάλλις», άλλες ως «Γκάλις», άλλες ως «Γεωργαλής». Το Σάββατο 24 Νοεμβρίου 1979 δημοσιεύθηκε ένα αφιέρωμα στα «Νέα» για την πρεμιέρα στο πρωτάθλημα μπάσκετ. «Ο Αρης απέκτησε έναν σούπερ πλαίη μαίηκερ, τον Ελληνοαμερικανό Γκάλις. Ετσι έχουμε 11 μπασκετμπωλίστες από τις ΗΠΑ στο εθνικό μας πρωτάθλημα».
Η μέρα που άλλαξαν όλα στο ελληνικό μπάσκετ ήταν η 2α Δεκεμβρίου 1979. Ο Αρης νίκησε τον Ηρακλή με 79-78, με τον Γκάλη να πετυχαίνει, φορώντας το Νο 7 και όχι το Νο 6, 30 πόντους.
Στις 7 Δεκεμβρίου 1984, ο Γκάλης έδωσε μια από τις πρώτες του συνεντεύξεις. Ρωτήθηκε αν θεωρεί ότι μπορεί να παίξει στο ΝΒΑ: «Πιστεύω ότι μπορώ και το σκέφτομαι κάθε καλοκαίρι που πηγαίνω στην Αμερική, γιατί είναι κάτι που με γοητεύει. Ομως, η ζωή στην Ελλάδα μ’ αρέσει πολύ. Την προτιμώ από εκείνη στις ΗΠΑ, παρότι η οικογένειά μου βρίσκεται ακόμα εκεί».
Τα ίδια ακριβώς είπε και προχθές, στο ΑΠΘ: «Η πόλη μου είναι η Θεσσαλονίκη. Εγώ δεν την αφήνω τη Θεσσαλονίκη, δεν πάω πουθενά. Ανδρώθηκα εδώ, μεγαλούργησα εδώ, εδώ ήταν όλη η ζωή μου. Τη Θεσσαλονίκη την αγαπάω και δεν θα την αφήσω ποτέ».
Ποιο ήταν το μυστικό του; «Να κυνηγάς το όνειρό σου» λέει. Αλλά προσθέτει: «Να ξέρετε, όμως, ότι αυτό απαιτεί πολλές θυσίες. Θέλει πάρα πολύ σκληρή δουλειά, θέλει να διαθέτεις και το ανάλογο ταλέντο. Αυτό που θα μείνει για πάντα μαζί σας είναι τα γράμματα, η μόρφωση και το ήθος. Γι’ αυτό, παιδιά, κοιτάξτε να σπουδάσετε πρώτα».
ΝΙΚΟΣ ΓΚΑΛΗΣ
Βετεράνος μπασκετμπολίστας
ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ
Γεννήθηκε το 1957 στο Νιου Τζέρσεϊ των ΗΠΑ. Γιος μεταναστών με καταγωγή από τη Ρόδο, ασχολήθηκε αρχικά με την πυγμαχία, αλλά τον κέρδισε το μπάσκετ. Το 1975 εισήχθη στο πανεπιστήμιο Σίτον Χολ, όπου γρήγορα ξεχώρισε. Το 1978-1979 ήταν τρίτος σκόρερ στο κολεγιακό πρωτάθλημα, πίσω από τον δεύτερο Λάρι Μπερντ. Συμμετείχε στα ντραφτ για το ΝΒΑ και επιλέχθηκε από τους Μπόστον Σέλτικς, όμως ένας τραυματισμός τον άφησε πίσω. Στις 16 Οκτωβρίου 1979 ήρθε στην Ελλάδα και υπέγραψε στον Αρη. Εκτοτε ηγήθηκε της «επανάστασης» του μπάσκετ στη χώρα μας. Κατέκτησε 9 πρωταθλήματα, 7 Κύπελλα Ελλάδας και το Ευρωμπάσκετ του 1987, ενώ το 1989 η Εθνική ήταν 2η. Βγήκε 11 φορές πρώτος σκόρερ του πρωταθλήματος. Ολοκλήρωσε την καριέρα του στις 18 Οκτωβρίου 1994 με τη φανέλα του Παναθηναϊκού και το 2017 εισήχθη στο Hall of Fame των ΗΠΑ. Προχθές, Τρίτη, αναγορεύτηκε σε επίτιμο διδάκτορα του ΤΕΦΑΑ στο ΑΠΘ.
