Μια δραστική αλλαγή «πίστας» μετά το 2027 για την ελληνική οικονομία και την επιχειρηματικότητα καταγράφουν τα στοιχεία του ΔΝΤ.
Οι αναλυτικές προβλέψεις έως το 2030 δείχνουν ότι η αξία των επενδύσεων στην Ελλάδα παγώνει έως το τέλος της δεκαετίας, με την επιστροφή στα προ κρίσεων επίπεδα να φαντάζει άπιαστο όνειρο. Επιπλέον, παρατηρούνται επιπτώσεις στο επενδυτικό κενό και στο εξωτερικό ισοζύγιο της χώρας.
Βασική αιτία: Τέλος του Ταμείου Ανάκαμψης
Το τέλος του Ταμείου Ανάκαμψης θεωρείται ο βασικός λόγος για τη νέα επενδυτική κατάσταση. Σύμφωνα με το σχέδιο Προϋπολογισμού που στάλθηκε στις Βρυξέλλες, φέτος και το 2026 το Ταμείο αποτελεί τον κύριο τροφοδότη των δημόσιων επενδύσεων. Η αντικατάστασή του από ιδιωτικά κεφάλαια θεωρείται δύσκολη, καθώς οι επενδυτές παραμένουν επιφυλακτικοί σε περιόδους παγκόσμιας αβεβαιότητας και κρίσεων.
Η Ελλάδα παραμένει σε χαμηλές θέσεις στους δείκτες θελκτικότητας για επιχειρηματικές επενδύσεις. Η γραφειοκρατία, η πολυνομία και η χαμηλή αποτελεσματικότητα της Δικαιοσύνης συνεχίζουν να απωθούν κεφάλαια που απαιτούν σαφείς και σταθερούς κανόνες.
Σύμφωνα με τις προβλέψεις του ΔΝΤ:
Οι επενδύσεις αναμένεται να είναι 17,9% του ΑΕΠ φέτος, μειωμένες από 18,1% το 2024.
Το 2025 αυξάνονται στο 19,3% του ΑΕΠ λόγω των ροών του Ταμείου Ανάκαμψης, αλλά παραμένουν στα ίδια επίπεδα έως το 2030.
Οι επενδύσεις παραμένουν μακριά από τα προ-μνημονιακά επίπεδα (26,4% του ΑΕΠ το 2007, 24,7% το 2008).
Το επενδυτικό κενό παραμένει και η πίεση στο εξωτερικό ισοζύγιο συνεχίζεται, με το έλλειμμα να περιορίζεται μόνο λόγω της μείωσης των εισαγωγών εξοπλισμού μετά το 2027.
Ανάπτυξη και κίνδυνοι
Το ΔΝΤ προβλέπει χαμηλές αναπτυξιακές πτήσεις, με αύξηση ΑΕΠ να διολισθαίνει σταδιακά από 2% σε 1,5%-1,6% το 2030. Το κατά κεφαλήν ΑΕΠ εκτιμάται:
2025: 19.789 ευρώ
2026: 20.224 ευρώ
2030: 21.630 ευρώ
Οι κύριοι κίνδυνοι περιλαμβάνουν:
Κλιμάκωση γεωπολιτικών εντάσεων
Αποσταθεροποίηση διεθνούς εμπορίου
Κλιματική αλλαγή
Καθυστερήσεις στην υλοποίηση επενδύσεων
Ταυτόχρονα, η ανατίμηση του ευρώ και η εφαρμογή συσταλτικών δημοσιονομικών πολιτικών στην Ε.Ε. μπορούν να επηρεάσουν αρνητικά την εξωτερική ζήτηση.
Χρήση κονδυλίων Ταμείου Ανάκαμψης
Η Ελλάδα έχει λάβει έως τώρα 21,3 δισ. ευρώ, εκ των οποίων:
9,9 δισ. ευρώ ως επιχορηγήσεις
11,4 δισ. ευρώ ως δάνεια
Μένουν ακόμη 7 δισ. ευρώ επιδοτήσεων και 10 δισ. ευρώ δανείων, με προθεσμία τον Αύγουστο του 2026. Μέχρι τον Σεπτέμβριο του 2025, έχουν μεταφερθεί 11,22 δισ. ευρώ επιχορηγήσεων σε εγκεκριμένα έργα RRF και έχουν υπογραφεί 532 συμβάσεις δανείου συνολικού ύψους 17,58 δισ. ευρώ, από τα οποία 7,71 δισ. ευρώ προέρχονται από δάνεια της Ε.Ε.
