Δεν είναι όλα τα ελαιόλαδα που βλέπουμε στα ράφια των σούπερ μάρκετ αυτό που υπόσχονται. Σύμφωνα με το αμερικανικό περιοδικό Epicurious, μια μικρή αλλά ιδιαίτερα σημαντική λεπτομέρεια στις ετικέτες περνά απαρατήρητη από την πλειονότητα των καταναλωτών -και θα μπορούσε να αποτελέσει τη διαφορά ανάμεσα σε ένα γνήσιο προϊόν υψηλής ποιότητας και σε ένα χαμηλής διατροφικής αξίας λάδι.
Πίσω από δηλώσεις «αγνότητας» και υποσχέσεις «ανώτερης ποιότητας», πολλά ελαιόλαδα χρησιμοποιούν παραπλανητικές εμπορικές πρακτικές, κάνοντας ακόμη και τους πιο προσεκτικούς αγοραστές να πέφτουν στην παγίδα.
Το βασικό λάθος: Ελαιόλαδο χωρίς τη λέξη «extra virgin»
Το Epicurious τονίζει πως ο πρώτος και σημαντικότερος κανόνας είναι ξεκάθαρος:
Μην αγοράζετε λάδι που αναγράφει απλώς «olive oil» χωρίς τη φράση «extra virgin». Η απουσία αυτής της ένδειξης σημαίνει ότι το λάδι έχει υποστεί επεξεργασία, χάνοντας άρωμα, γεύση και πολύτιμα αντιοξειδωτικά. Ετικέτες όπως:
- «light»
- «pure olive oil»
- «olive oil blend»
όχι μόνο δεν παραπέμπουν σε «ελαφρύ» ή «αγνό» προϊόν, αλλά υποδηλώνουν μείγματα χαμηλότερης ποιότητας ή βιομηχανικά ραφιναρισμένα λάδια.
Χρυσός κανόνας: Η ημερομηνία συγκομιδής
Ένας ακόμη κρίσιμος παράγοντας είναι η ημερομηνία συγκομιδής. Αν δεν αναγράφεται, ο καταναλωτής δεν γνωρίζει πόσο φρέσκο είναι το λάδι -στοιχείο που επηρεάζει άμεσα τη γεύση και τη θρεπτική του αξία.
Η παρουσία μόνο της ημερομηνίας λήξης δεν αρκεί. Ετικέτες με ξεκάθαρο έτος συγκομιδής θεωρούνται πιο αξιόπιστες.
Στις ετικέτες συχνά εμφανίζεται η φράση: «blend of olive oils from the European Union». Αυτό υποδηλώνει ανάμειξη λαδιών από διαφορετικές χώρες, χωρίς έλεγχο ενιαίας παραγωγής. Οι ειδικοί προτείνουν προϊόντα με ξεκάθαρη ένδειξη χώρας, περιοχής και ιδανικά παραγωγού.
Μπουκάλι: Ο κρυφός προστάτης του λαδιού
Η συσκευασία είναι εξίσου καθοριστική. Τα σκούρα ή μεταλλικά μπουκάλια προστατεύουν το ελαιόλαδο από το φως, το οποίο επιταχύνει την οξείδωση και αλλοιώνει το άρωμα και τη γεύση.
Αντίθετα, τα διάφανα μπουκάλια, ειδικά σε φωτεινά ράφια, οδηγούν σε ταχύτερη υποβάθμιση του προϊόντος και καλό είναι να αποφεύγονται. Σημαντικός δείκτης ποιότητας αποτελεί η ύπαρξη πιστοποιήσεων:
- ΠΟΠ (Προστατευόμενη Ονομασία Προέλευσης)
- ΠΓΕ (Προστατευόμενη Γεωγραφική Ένδειξη)
που διασφαλίζουν ότι το λάδι πληροί αυστηρά πρότυπα παραγωγής.
Η τιμή… μιλάει
Ένα εξαιρετικά χαμηλό κόστος αποτελεί κίτρινη κάρτα. Η παραγωγή γνήσιου εξαιρετικά παρθένου ελαιολάδου είναι ιδιαίτερα δαπανηρή -από τη χειρονακτική συγκομιδή έως την ψυχρή έκθλιψη. Συνεπώς, οι πολύ χαμηλές τιμές υποδηλώνουν:
- μείγματα με ραφιναρισμένα λάδια
- προϊόντα αμφίβολης προέλευσης
Τα περιστατικά παραπλανητικής επισήμανσης και ψεύτικων «extra virgin» έχουν αυξηθεί τα τελευταία χρόνια, γεγονός που οδήγησε την Ε.Ε. σε αυστηροποίηση των ελέγχων. Ωστόσο, οι ειδικοί υπογραμμίζουν ότι ο καταναλωτής παραμένει η πρώτη γραμμή άμυνας.
Ο γρήγορος κανόνας των 10 δευτερολέπτων
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προτείνει ένα απλό check list για ασφαλή επιλογή:
- Να γράφει «extra virgin»
- Οξύτητα ≤ 0,8%
- Σκούρο/αδιαφανές και καλά σφραγισμένο μπουκάλι
Το εξαιρετικά παρθένο ελαιόλαδο αποτελεί θεμέλιο της μεσογειακής διατροφής, με αποδεδειγμένα οφέλη για καρδιά και ανοσοποιητικό.
Όμως οι ευεργετικές του ιδιότητες ισχύουν μόνο όταν είναι αυθεντικό -και αυτό ξεκινά από προσεκτική ανάγνωση της ετικέτας.
