Ρεκόρ 18.000 συμβάσεων με παραβάσεις, ασυμφωνίες και απευθείας αναθέσεις – Το Ελεγκτικό Συνέδριο «δείχνει» σοβαρά προβλήματα διαφάνειας στη διακυβέρνηση της ΝΔ
Η έκθεση «Απολογισμός και Ισολογισμός του Κράτους» του Ελεγκτικού Συνεδρίου για το 2024 αποκαλύπτει μια εικόνα που δύσκολα μπορεί να αγνοηθεί.
Σε έναν τομέα όπου δαπανώνται πάνω από 15 δισ. ευρώ ετησίως, το ανώτατο δημοσιονομικό δικαστήριο εντοπίζει ξανά σωρεία παραβάσεων, ελλιπή εποπτεία και εκτεταμένη χρήση διαδικασιών που μειώνουν τη διαφάνεια.
Πρόκειται για μια εικόνα που «χτυπάει» απευθείας το μοντέλο διακυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας, αφού τα ευρήματα αναδεικνύουν ένα περιβάλλον με χαμηλό ανταγωνισμό, συχνές απευθείας αναθέσεις, λάθη στην καταγραφή και έλλειμμα αξιοπιστίας.
Απευθείας αναθέσεις και διαγωνισμοί με μία προσφορά
Το Ελεγκτικό Συνέδριο εξετάζει 18.078 συμβάσεις, συνολικής αξίας 4,8 δισ. ευρώ, και εντοπίζει ανησυχητικά δεδομένα:
• 43% των διαγωνισμών πραγματοποιήθηκαν με μία μόνο προσφορά
• Οι συμβάσεις απευθείας ανάθεσης ή διαπραγμάτευσης χωρίς δημοσίευση συγκεντρώνουν μία προσφορά στο 61% των περιπτώσεων
• Οι συμβάσεις προμηθειών αποτελούν 59% του πλήθους
• Τα έργα απορροφούν 52% της συνολικής αξίας
Αυτοί οι αριθμοί δεν περιγράφουν απλώς «χαμηλό ανταγωνισμό». Δείχνουν μια διοίκηση που έχει υιοθετήσει τις εξαιρετικές διαδικασίες ως κανόνα, όχι ως εξαίρεση.
Ασυμφωνίες, λάθη και αδιαφάνεια στα υπουργεία
Το Ελεγκτικό Συνέδριο διαπιστώνει:
• Ασυμφωνίες στα στοιχεία που δίνουν τα υπουργεία σε σχέση με όσα καταγράφονται στο ΚΗΜΔΗΣ
• Λάθη και ελλείψεις στις καταχωρίσεις
• Πληθώρα αποκεντρωμένων μονάδων που λειτουργούν χωρίς ενιαίο σύστημα εποπτείας
Τα υπουργεία Κλιματικής Κρίσης, Οικονομικών, Ναυτιλίας, Δικαιοσύνης και Προστασίας του Πολίτη εμφανίζονται με σημαντικές αποκλίσεις. Σε άλλες περιπτώσεις – όπως στα υπουργεία Πολιτισμού και Προστασίας του Πολίτη – υπήρξαν λάθος εγγραφές ή διπλοκαταχωρίσεις.
Ακόμη χειρότερα, η έλλειψη ενός ενιαίου μητρώου συμβάσεων καθιστά αδύνατο τον πλήρη έλεγχο και αφήνει χώρο για αστοχίες, σκιές και αδιαφάνεια. Πρόκειται για διαχρονικό πρόβλημα, αλλά η έκθεση δείχνει ότι επί κυβέρνησης ΝΔ όχι μόνο δεν αντιμετωπίστηκε, αλλά βαθαίνει.
Οικονομική διαχείριση… στα τυφλά
Η εικόνα που προκύπτει είναι μια κρατική μηχανή που δαπανά δισεκατομμύρια με ελλιπή έλεγχο:
• Σημαντικό ποσοστό συμβάσεων ανατίθεται χωρίς ουσιαστικό ανταγωνισμό
• Τα στοιχεία δεν συμφωνούν μεταξύ φορέων
• Οι μηχανισμοί καταγραφής λειτουργούν με ασυνέπεια
• Η εποπτεία χαρακτηρίζεται ανεπαρκής
Το Συνέδριο προτείνει:
• ενίσχυση των ελέγχων
• ενοποίηση της καταγραφής μέσω ενιαίου μητρώου
• αυστηρές διαδικασίες ανάθεσης
• περισσότερη διαφάνεια και καλύτερη αξιοποίηση πόρων
Με άλλα λόγια, ζητά από την κυβέρνηση να κάνει τα αυτονόητα.
