Αντιμέτωπα με τον κίνδυνο κατασχέσεων βρίσκονται χιλιάδες νοικοκυριά, καθώς η παρατεταμένη ακρίβεια και η συρρίκνωση των πραγματικών εισοδημάτων δυσχεραίνουν την εξυπηρέτηση φορολογικών και λοιπών οφειλών.
Τραπεζικοί λογαριασμοί, ακίνητα και άλλα περιουσιακά στοιχεία μπαίνουν στο στόχαστρο των μέτρων αναγκαστικής είσπραξης, την ώρα που το ισχύον πλαίσιο προβλέπει συγκεκριμένα ακατάσχετα όρια και εξαιρέσεις, υπό προϋποθέσεις.
Ακατάσχετες καταθέσεις έως 1.250 ευρώ
Οι καταθέσεις σε πιστωτικά ιδρύματα προστατεύονται έως το ποσό των 1.250 ευρώ μηνιαίως, για έναν και μοναδικό ατομικό ή κοινό λογαριασμό. Η προστασία ενεργοποιείται μόνο εφόσον ο φορολογούμενος υποβάλει ηλεκτρονική δήλωση μέσω της πλατφόρμας της Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (myAADE).
Σε περίπτωση που ο λογαριασμός αφορά μισθοδοσία ή σύνταξη, η δήλωσή του ως ακατάσχετου είναι υποχρεωτική.
Για τους κοινούς λογαριασμούς, το όριο των 1.250 ευρώ ισχύει για κάθε συνδικαιούχο ξεχωριστά, υπό την προϋπόθεση ότι όλοι έχουν προβεί στη σχετική δήλωση. Εάν ένας εκ των συνδικαιούχων έχει οφειλές και δεν δηλώσει τον λογαριασμό, η τράπεζα δύναται να κατασχέσει το μερίδιό του ακόμη και κάτω από το ακατάσχετο όριο. Παράλληλα, δεν επιβάλλεται κατάσχεση για οφειλές μικρότερες των 50 ευρώ.
Πώς προστατεύονται μισθοί και συντάξεις
Το καθεστώς προστασίας διαφοροποιείται ανάλογα με το ύψος του εισοδήματος. Συγκεκριμένα:
- Έως 1.000 ευρώ μηνιαίως: πλήρως ακατάσχετα.
- Από 1.000 έως 1.500 ευρώ: κατάσχεται το 50% του ποσού που υπερβαίνει τα 1.000 ευρώ.
- Άνω των 1.500 ευρώ: κατάσχεται το σύνολο του υπερβάλλοντος ποσού.
Όσον αφορά τα ημερομίσθια, προστατεύονται κατά τα τέσσερα πέμπτα του ποσού τους, περιορίζοντας την έκταση της κατάσχεσης.
Πλήρης προστασία για επιδόματα και κοινωνικές παροχές
Ορισμένες παροχές εξαιρούνται πλήρως από κάθε διαδικασία κατάσχεσης. Σε αυτές περιλαμβάνονται:
- Το Ελάχιστο Εγγυημένο Εισόδημα
- Η επιδότηση ενοικίου
- Η εφάπαξ οικονομική ενίσχυση σε χαμηλοσυνταξιούχους
- Το επίδομα ανεργίας
- Το επίδομα θέρμανσης
- Τα προνοιακά επιδόματα
- Η διατροφή ανήλικου παιδιού
- Οι παροχές του ΕΛΓΑ
- Τα χρηματικά έπαθλα της φορολοταρίας
Ωστόσο, και στην περίπτωση των επιδομάτων, προϋπόθεση για τη διατήρηση της προστασίας είναι η έγκαιρη και ορθή δήλωση των σχετικών στοιχείων μέσω myAADE.
Η σημασία της δήλωσης
Το ισχύον θεσμικό πλαίσιο παρέχει δικλείδες προστασίας για τα βασικά μέσα διαβίωσης των οφειλετών, ωστόσο η ενεργοποίησή τους δεν είναι αυτόματη. Η υποβολή της απαιτούμενης ηλεκτρονικής δήλωσης αποτελεί κρίσιμο βήμα ώστε να διασφαλιστεί ότι τα ακατάσχετα όρια θα εφαρμοστούν στην πράξη.
Σε ένα περιβάλλον οικονομικής πίεσης, η ενημέρωση για τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις των φορολογουμένων καθίσταται καθοριστικής σημασίας, προκειμένου να αποφευχθούν απώλειες εισοδήματος που θα μπορούσαν να επιδεινώσουν περαιτέρω τη θέση των ήδη επιβαρυμένων νοικοκυριών.
