Σαν καλοκουρδισμένη «βιομηχανία» εξαπάτησης με αυστηρή ιεραρχία, κατανεμημένους ρόλους και οργανωμένο επιχειρησιακό σχέδιο φέρεται να λειτουργούσε επί τουλάχιστον πέντε χρόνια το πολυπλόκαμο κύκλωμα παράνομων επιδοτήσεων του ΟΠΕΚΕΠΕ που αποκαλύφθηκε στην Κρήτη, σε μία από τις μεγαλύτερες υποθέσεις απάτης σε βάρος κοινοτικών κονδυλίων των τελευταίων ετών.
Η επιχείρηση της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Οργανωμένου Εγκλήματος, που πραγματοποιήθηκε τη Δευτέρα σε Ρέθυμνο, Ηράκλειο και Λασίθι, αποκάλυψε -σύμφωνα με την ογκωδέστατη δικογραφία- ένα οργανωμένο δίκτυο δεκάδων προσώπων που φέρεται να αξιοποιούσε τα κενά του συστήματος δηλώσεων του ΟΠΕΚΕΠΕ για να εισπράττει παράνομα αγροτικές επιδοτήσεις από ευρωπαϊκά και κρατικά κονδύλια.
Μέχρι στιγμής έχουν συλληφθεί 22 άτομα, ενώ συνολικά στη δικογραφία περιλαμβάνονται 138 πρόσωπα. Ανάμεσα στους βασικούς κατηγορούμενους βρίσκονται δύο λογιστές από το Ρέθυμνο, οι οποίοι – σύμφωνα με τις Αρχές – είχαν τον ηγετικό και συντονιστικό ρόλο της εγκληματικής οργάνωσης.
Η δικογραφία και τα βαρύτατα αδικήματα
Η δικογραφία αφορά σε, κατά περίπτωση, αδικήματα όπως σύσταση εγκληματικής οργάνωσης, απάτη σχετική με επιχορηγήσεις, ψευδείς υπεύθυνες δηλώσεις και νομιμοποίηση εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της έρευνας, το κύκλωμα είχε οργανωθεί τουλάχιστον από το 2019 και λειτουργούσε με δομή που παρέπεμπε σε κανονική επιχείρηση, με σαφείς αρμοδιότητες και ρόλους για κάθε μέλος.
Κεντρικό εργαλείο της απάτης ήταν οι ψευδείς δηλώσεις ΕΑΕ/ΟΣΔΕ μέσω των οποίων εμφανίζονταν ως επιλέξιμα αγροτεμάχια εκτάσεις που είτε δεν ανήκαν στους δηλωμένους δικαιούχους είτε δεν είχαν καμία πραγματική σχέση με τους φερόμενους μισθωτές και εκμισθωτές.
Οι ρόλοι των μελών της σπείρας
Οι δύο λογιστές φέρονται να αξιοποιούσαν τη γνώση τους γύρω από τη διαδικασία των αιτήσεων ενίσχυσης και τα κενά του ηλεκτρονικού συστήματος του ΟΠΕΚΕΠΕ, στρατολογώντας πρόσωπα που θα εμφανίζονταν ως ιδιοκτήτες, μισθωτές ή εκμισθωτές αγροτεμαχίων.
Καθοριστικός, σύμφωνα με την ΕΛ.ΑΣ., ήταν και ο ρόλος έξι Κέντρων Υποδοχής Δηλώσεων (ΚΥΔ), μέσω των οποίων εξασφαλιζόταν πρόσβαση στο χαρτογραφικό υπόβαθρο του ΟΠΕΚΕΠΕ και στα στοιχεία επιλέξιμων εκτάσεων.
Με βάση το κατηγορητήριο, τα μέλη της οργάνωσης εντόπιζαν «ελεύθερα» αγροτεμάχια που δεν είχαν δηλωθεί από τους πραγματικούς ιδιοκτήτες τους και τα καταχωρούσαν ψευδώς σε στοιχεία άλλων προσώπων. Στη συνέχεια καταρτίζονταν εικονικά μισθωτήρια και υποβάλλονταν ψευδείς δηλώσεις προκειμένου να εγκριθούν επιδοτήσεις.
Η αστυνομία περιγράφει με λεπτομέρεια και τους επιμέρους ρόλους των εμπλεκομένων. Οι δύο λογιστές εμφανίζονται ως οι «εγκέφαλοι» που καθόριζαν τη λειτουργία του κυκλώματος και συντόνιζαν τη διαδικασία δημιουργίας εικονικών μισθώσεων και ψευδών δηλώσεων. Έξι άτομα λειτουργούσαν ως εκπρόσωποι ΚΥΔ, παρέχοντας τεχνική υποστήριξη, πρόσβαση στα δεδομένα και καθοδήγηση για την ολοκλήρωση των δηλώσεων.
Δεκαεπτά πρόσωπα είχαν τον ρόλο των εκμισθωτών αγροτεμαχίων, παραχωρώντας στοιχεία, κωδικούς και συμμετέχοντας στη δημιουργία εικονικών μισθωτηρίων. Εβδομήντα ένα άτομα εμφανίζονταν ως μισθωτές και τελικοί λήπτες των επιδοτήσεων, εισπράττοντας οικονομικές ενισχύσεις από κοινοτικά κονδύλια.
Άλλα συνεργαζόμενα πρόσωπα φέρονται να βοηθούσαν στη διαχείριση εγγράφων, τραπεζικών συναλλαγών και στη διακίνηση των χρημάτων, συμβάλλοντας – σύμφωνα με την ΕΛ.ΑΣ. – στην απόκρυψη και νομιμοποίηση των παράνομων εσόδων.
Οι έρευνες
Το εύρος της υπόθεσης αποτυπώνεται και στο υλικό που κατασχέθηκε κατά τις έρευνες σε σπίτια, λογιστικά γραφεία και ΚΥΔ. Οι Αρχές εντόπισαν πέντε αυτοκίνητα που θεωρούνται προϊόντα νομιμοποίησης εσόδων, 110 ενώτια αιγοπροβάτων και βοοειδών, περίστροφο με 50 φυσίγγια, μετρητά, τραπεζικά στοιχεία, ιδιόχειρες σημειώσεις, τιμολόγια, μισθωτήρια και πλήθος εγγράφων που φέρονται να τεκμηριώνουν τη δράση του κυκλώματος.
Παράλληλα, έχουν ήδη δεσμευθεί τραπεζικοί λογαριασμοί 18 συλληφθέντων, στους οποίους βρέθηκαν ποσά άνω των 355.000 ευρώ.
Σύμφωνα με την έως τώρα αποτίμηση της έρευνας, το παράνομο οικονομικό όφελος της οργάνωσης από το 2019 έως το 2024 ξεπερνά τα 2,7 εκατ. ευρώ, χωρίς να έχουν ακόμη υπολογιστεί οι εκκρεμείς επιδοτήσεις του 2025.
Οι συλληφθέντες αναμένεται να οδηγηθούν ενώπιον της αρμόδιας Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας στην Αθήνα, όπου θα ξεκινήσει η κύρια ανακριτική διαδικασία για μία υπόθεση που προκαλεί σοβαρά ερωτήματα γύρω από τους ελεγκτικούς μηχανισμούς διαχείρισης κοινοτικών ενισχύσεων.
