Ο ρυθμός ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας αναμένεται να υποχωρήσει από 2,1% το 2025 σε 1,8% το 2026 και σε 1,6% το 2027, ενώ ο πληθωρισμός προβλέπεται να αυξηθεί στο 3,7% το 2026 από 2,9% που ήταν το 2025. Αυτή δεν είναι μία τυχαία εκτίμηση, αλλά η πρόβλεψη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, όπως δημοσιοποιήθηκε πριν από λίγες ημέρες στις Εαρινές Οικονομικές Προβλέψεις. Και αυτή η εφιαλτική εξέλιξη αιτιολογείται από την κρίση στη Μέση Ανατολή και ειδικά από το ενεργειακό σοκ που έχει επηρεάσει την παγκόσμια οικονομία.
Πρόκειται για ένα ηχηρό «καμπανάκι» κινδύνου από την Κομισιόν και δεν πρέπει να το αγνοήσουμε. Βέβαια, οι παράγοντες της αγοράς και όσοι δραστηριοποιούνται στην ελληνική οικονομία είχαν διαβλέψει τα σημάδια. Η ακρίβεια που «ροκανίζει» το εισόδημα των πολιτών, η μείωση της κατανάλωσης, η εκτίναξη του λειτουργικού κόστους των επιχειρήσεων -κυρίως λόγω των υψηλών τιμών σε πρώτες ύλες, ενέργεια, ενοίκια- ήταν σαφή δείγματα της νέας κρίσης που έχει χτυπήσει την πόρτα μας. Μάλιστα, μετά την άνοδο του πληθωρισμού τον Απρίλιο που έφτασε στο 5,4% η εκτίμηση που υπάρχει είναι ότι τον Μάιο θα ξεπεράσει το 6%.
Ηδη πάνω από 300.000 επιχειρήσεις είναι υπερχρεωμένες, ενώ εκτιμάται ότι περίπου 1,6-1,7 εκατ. ΑΦΜ φυσικών προσώπων και επιχειρήσεων αντιμετωπίζουν προβλήματα με τους λογαριασμούς, καθώς λόγω οφειλών είτε έχουν πλήρως «παγωμένο» λογαριασμό είτε μερική κατάσχεση ή δέσμευση ποσών πάνω από το ακατάσχετο όριο.
Ολα τα παραπάνω στοιχεία συνθέτουν ένα σκηνικό τρόμου για νοικοκυριά και επιχειρήσεις. Και μην ξεχνάμε ότι ειδικά οι μικρομεσαίες έχουν αγνοηθεί συστηματικά από το κράτος τα τελευταία χρόνια. Η αλήθεια είναι ότι η κυβέρνηση έχει διαμηνύσει ότι τον Σεπτέμβριο στη ΔΕΘ θα ανακοινωθούν μέτρα για τη μικρομεσαία επιχειρηματικότητα. Το φθινόπωρο όμως αργεί και η κατάσταση πιέζει.
Τώρα είναι η ώρα που πρέπει να στηριχθούν οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις, αλλά και τα νοικοκυριά. Δεν υπάρχει άλλος χρόνος. Τα επιδόματα και κάποιες άλλες παρεμβάσεις αποδείχθηκαν στην πράξη ότι δεν έφεραν μειώσεις τιμών. Γιατί αυτό είναι που ζητάει αυτή τη στιγμή το σύνολο της κοινωνίας: να μπει ένα φρένο στις συνεχείς αυξήσεις και να δούμε επιτέλους φθηνότερες τιμές καυσίμων και προϊόντων στα ράφια των σούπερ μάρκετ.
Μοναδική λύση για να επιτευχθεί κάτι τέτοιο είναι η μείωση του ΦΠΑ στα βασικά αγαθά και του ΕΦΚ στα καύσιμα. Αλλά και εξονυχιστικοί έλεγχοι για την καταπολέμηση των καρτέλ. Τίποτε άλλο δεν μπορεί να λειτουργήσει τη δεδομένη στιγμή. Είναι ο μοναδικός τρόπος για να δούμε επιτέλους να μειώνεται το κόστος διαβίωσης που έχει ανέλθει σε πολύ μεγάλα ύψη. Τέτοια, που το εισόδημα που το εισόδημα των περισσότερων νοικοκυριών δεν αρκεί πλέον για να βγει ο μήνας.
*Πρόεδρος ΕΕΑ, επίτιμος διδάκτορας ΠΑ.ΠΕΙ. και Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών
