Οι κυβερνητικοί πανηγυρισμοί σκοντάφτουν στην πραγματικότητα
Την ώρα που η κυβέρνηση επιμένει να παρουσιάζει μια εικόνα διαρκούς βελτίωσης στην αγορά εργασίας, τα νέα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ για το πρώτο τρίμηνο του 2026 αποκαλύπτουν μια πολύ πιο σύνθετη και ανησυχητική πραγματικότητα. Η ανεργία όχι μόνο δεν υποχώρησε, αλλά κατέγραψε αύξηση σε σχέση με το αντίστοιχο περσινό διάστημα, ενώ περισσότεροι από μισό εκατομμύριο πολίτες εξακολουθούν να βρίσκονται εκτός εργασίας.
Συγκεκριμένα, το ποσοστό ανεργίας διαμορφώθηκε στο 10,6%, έναντι 10,4% το πρώτο τρίμηνο του 2025. Πίσω από το ποσοστό αυτό κρύβονται 508.401 άνεργοι, αριθμός που αυξήθηκε κατά 4,2% σε ετήσια βάση και κατά 28,7% σε σχέση με το προηγούμενο τρίμηνο.
Ιδιαίτερα ανησυχητικό είναι το γεγονός ότι σχεδόν οι μισοί άνεργοι παραμένουν εγκλωβισμένοι στην ανεργία για περισσότερο από έναν χρόνο. Οι μακροχρόνια άνεργοι ανέρχονται σε περίπου 249.000 άτομα, αντιπροσωπεύοντας το 49% του συνόλου. Πρόκειται για μια κατηγορία πολιτών που δυσκολεύεται ολοένα και περισσότερο να επανενταχθεί στην αγορά εργασίας, παρά τις διαρκείς εξαγγελίες για προγράμματα κατάρτισης και ενεργητικές πολιτικές απασχόλησης.
Ακόμη πιο αποκαλυπτική είναι η εικόνα στις νεότερες ηλικίες. Η ανεργία στους νέους έως 19 ετών εκτοξεύεται στο 35%, ενώ στις ηλικίες 20 έως 24 ετών φτάνει το 23,8%. Ακόμη και στην παραγωγική ομάδα των 25 έως 29 ετών το ποσοστό παραμένει ιδιαίτερα υψηλό, στο 17,4%.
Τα στοιχεία αυτά έρχονται να αναδείξουν το διαχρονικό πρόβλημα της αδυναμίας της ελληνικής οικονομίας να προσφέρει σταθερές και ποιοτικές θέσεις εργασίας στους νέους ανθρώπους, πολλοί από τους οποίους συνεχίζουν να αναζητούν επαγγελματική διέξοδο στο εξωτερικό.
Αντίστοιχη και η εικόνα για τις γυναίκες
Ανησυχητική παραμένει και η εικόνα για τις γυναίκες, καθώς η ανεργία διαμορφώνεται στο 13,9%, σχεδόν έξι ποσοστιαίες μονάδες υψηλότερα από το αντίστοιχο ποσοστό των ανδρών, το οποίο ανέρχεται στο 7,9%.
Ιδιαίτερο προβληματισμό προκαλούν και οι μεγάλες περιφερειακές ανισότητες. Το Νότιο Αιγαίο καταγράφει το υψηλότερο ποσοστό ανεργίας στη χώρα με 29,9%, ακολουθούμενο από τα Ιόνια Νησιά με 23,6% και τη Δυτική Ελλάδα με 13,1%. Πρόκειται για περιοχές που στηρίζονται σε μεγάλο βαθμό στον τουρισμό και στις εποχικές μορφές απασχόλησης, γεγονός που αποτυπώνεται και στα στοιχεία για τα αίτια της ανεργίας.
Δεν είναι τυχαίο ότι ο βασικός λόγος απώλειας εργασίας για το 41,3% των ανέργων είναι η λήξη συμβάσεων περιορισμένης διάρκειας. Το στοιχείο αυτό καταδεικνύει την εξάρτηση μεγάλου μέρους της αγοράς εργασίας από εποχικές ή προσωρινές θέσεις, οι οποίες δεν προσφέρουν καμία εργασιακή ασφάλεια.
Η εικόνα των απασχολούμενων
Την ίδια ώρα, οι απασχολούμενοι ανέρχονται σε 4.272.151 άτομα, αριθμός αυξημένος μόλις κατά 1,3% σε ετήσια βάση. Ωστόσο, πίσω από αυτή την εικόνα κρύβεται μια αγορά εργασίας όπου η εντατικοποίηση φαίνεται να αποτελεί κανόνα. Περισσότεροι από τους μισούς εργαζόμενους, ποσοστό 52,2%, δηλώνουν ότι εργάζονται από 40 έως 47 ώρες εβδομαδιαίως, ενώ σχεδόν ένας στους επτά (14,9%) εργάζεται 48 ώρες ή και περισσότερο.
Τα στοιχεία δείχνουν επίσης ότι χιλιάδες πολίτες παραμένουν ουσιαστικά εκτός παραγωγικής διαδικασίας. Τα άτομα εκτός εργατικού δυναμικού ανέρχονται σε 4,21 εκατομμύρια, ενώ σχεδόν τρία εκατομμύρια από αυτά είναι κάτω των 75 ετών.
Παρά τις διακηρύξεις περί ισχυρής ανάπτυξης και επιτυχημένων πολιτικών απασχόλησης, η πραγματικότητα που καταγράφει η ΕΛΣΤΑΤ παραμένει πεισματικά διαφορετική. Η αύξηση της ανεργίας, η εκτεταμένη εποχική εργασία, η υψηλή ανεργία των νέων και των γυναικών και οι εκατοντάδες χιλιάδες μακροχρόνια άνεργοι συνθέτουν μια εικόνα που δύσκολα δικαιολογεί πανηγυρισμούς και αναδεικνύει την ανάγκη για ουσιαστικές παρεμβάσεις πέρα από τις επικοινωνιακές διακηρύξεις.
