Τώρα που το μεταναστευτικό έγινε ένα άλυτο πρόβλημα για πολλές χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αποφάσισε να κρατήσει αποστάσεις και από τις οικονομικές απαιτήσεις των κρατών-μελών. Συγκεκριμένα, 19 χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ανάμεσα στις οποίες και η Ελλάδα, συνυπέγραψαν μια κοινή επιστολή ζητώντας από την Κομισιόν να συνδράμει ενεργά με ευρωπαϊκά κονδύλια στη δημιουργία και τη λειτουργία ειδικών κέντρων επιστροφής μεταναστών. Ωστόσο, η ηγεσία της ΕΕ αποφεύγει επιδεκτικά να αναλάβει οποιαδήποτε οικονομική δέσμευση, μετατοπίζοντας την ευθύνη εξολοκλήρου στις εθνικές κυβερνήσεις.
Η στάση αυτή της Ευρωπαϊκής Επιτροπής προκαλεί έντονο προβληματισμό, καθώς έρχεται σε πλήρη αντίθεση με την πολιτική που ασκούσε τα προηγούμενα χρόνια. Κατά το παρελθόν, όταν οι μεταναστευτικές ροές βρίσκονταν στο επίκεντρο, η Κομισιόν ασκούσε συστηματικές πιέσεις στις χώρες πρώτης υποδοχής που δέχονταν το μεγαλύτερο βάρος, απαιτώντας να επιδείξουν «ανθρώπινο πρόσωπο» και έμπρακτη αλληλεγγύη. Σήμερα, όμως, που η κατάσταση έχει ξεφύγει από κάθε έλεγχο στο εσωτερικό πολλών κρατών λόγω των μεταναστών και οι πιέσεις στα εξωτερικά σύνορα διογκώνονται, οι Βρυξέλλες επιλέγουν να πετάξουν το μπαλάκι πίσω στα κράτη-μέλη. Αρνούμενες να εγγυηθούν τη χρηματοδότηση των απαραίτητων υποδομών επιστροφής, αφήνουν τις χώρες της πρώτης γραμμής ουσιαστικά αβοήθητες να διαχειριστούν τις συνέπειες της κρίσης.
Σύμφωνα με όσα αναφέρει το ertnews.gr, κατά τη διάρκεια της επίσημης ενημέρωσης των δημοσιογράφων, ο εκπρόσωπος Τύπου Μάρκους Γιέγκερ ξεκαθάρισε ότι η επιτυχία του νέου Συμφώνου για τη Μετανάστευση βασίζεται αποκλειστικά στην ορθή υλοποίησή του από τα ίδια τα κράτη. Παρότι χαρακτήρισε τις επιστροφές ως ένα «ουσιαστικό στοιχείο» για τη λειτουργία ενός δίκαιου συστήματος, απέφυγε να δώσει σαφείς απαντήσεις για το αν θα υπάρξει οικονομική στήριξη. Περιορίστηκε απλώς να δηλώσει ότι η Επιτροπή θα εξετάσει κάθε ολοκληρωμένη πρόταση που θα κατατεθεί, υπογραμμίζοντας ότι οι αποφάσεις και τα επόμενα βήματα ανήκουν ξεκάθαρα στις εθνικές αρχές.
Στο μεταξύ ιδιαίτερη αίσθηση προκαλεί η επιβεβαίωση από την πλευρά της Κομισιόν ότι προετοιμάζεται μια τεχνική συνάντηση στις Βρυξέλλες με εκπροσώπους του καθεστώτος των Ταλιμπάν. Η συνάντηση αυτή αποτελεί συνέχεια των πρώτων διερευνητικών επαφών που έγιναν στο Αφγανιστάν και έρχεται ως απάντηση σε επίσημο αίτημα 20 κρατών-μελών και χωρών Σένγκεν.
Οι συγκεκριμένες χώρες ζητούν έναν κεντρικό συντονισμό προκειμένου να καταστεί εφικτή η επαναπατρισμός Αφγανών υπηκόων οι οποίοι έχουν υποπέσει σε σοβαρά ποινικά αδικήματα ή κρίνεται ότι συνιστούν άμεση απειλή για τη δημόσια ασφάλεια. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πάντως έσπευσε να διευκρινίσει ότι ο δικός της ρόλος περιορίζεται αυστηρά σε τεχνικό και οργανωτικό επίπεδο, καθώς η τελική απόφαση για την απέλαση οποιουδήποτε ατόμου παραμένει στην αποκλειστική δικαιοδοσία των εθνικών αρχών της κάθε χώρας.
