Τα πρόστιμα «χάδι» στη Hellenic Train είναι μια ξεκάθαρη κοροϊδία. Ανά διαστήματα η Ρυθμιστική Αρχή Σιδηροδρόμων επιβάλλει πρόστιμα 120.000 ευρώ, τα ανώτερα ποσά που μπορεί βάσει νόμου, ενώ η εταιρία κρατικών ιταλικών συμφερόντων καρπώνεται συμβάσεις και μπόνους εκατομμυρίων από το Ελληνικό Δημόσιο. Με τις υπογραφές της κυβέρνησης Μητσοτάκη!
- Από τον Βασίλη Γαλούπη
Τα σοβαρά ζητήματα ασφαλείας που αποδεικνύονται και οι «γκρίζες ζώνες» των αποφάσεων της ΡΑΣ περνούν στα ψιλά, όταν μόλις έχει ουσιαστικά ξεκινήσει η δίκη για τα 57 θύματα των Τεμπών, με τους συγγενείς να παλεύουν κόντρα σε όλους τους μηχανισμούς για δικαιοσύνη.
Οσο η ΡΑΣ -διοικητική Αρχή που δεν ανήκει στις πέντε προβλεπόμενες Αρχές από το Σύνταγμα της Ελλάδος- μοιράζει πρόστιμα 100.000-150.000 ευρώ μια στο τόσο, δίχως να διορθώνεται και τίποτα επί της ουσίας, όπως όλοι όσοι ταξιδεύουν με τρένα διαπιστώνουν καθημερινά, η ελληνική κυβέρνηση υπογράφει συμβάσεις 400 και πλέον εκατομμυρίων με τη Hellenic Train. Οι Ιταλοί εξακολουθούν να κερδοφορούν, ενώ είναι στο απυρόβλητο. Και παρ’ όλα όσα δεσμευόταν για το θεαθήναι ο Μητσοτάκης, η Hellenic εισπράττει κάθε χρόνο και μια κρατική επιδότηση 62 εκατομμυρίων ευρώ.
Το πρώτο
Στις 20 Δεκεμβρίου 2022, δύο μήνες πριν από το δυστύχημα των Τεμπών, η ΡΑΣ είχε επιβάλει πρόστιμο στη Hellenic Train για σοβαρές παραβάσεις διατάξεων του Ευρωπαϊκού Κανονισμού για τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις των επιβατών. Η πολύμηνη έρευνα αφορούσε τότε την ακινητοποίηση των πέντε αμαξοστοιχιών της Hellenic Train στον κεντρικό σιδηροδρομικό άξονα της χώρας και τη μεγάλη ταλαιπωρία που υπέστησαν 820 επιβάτες, εκτεθειμένοι σε ακραίες καιρικές συνθήκες, στις 24 Ιανουαρίου 2022. Η Ρυθμιστική Αρχή Σιδηροδρόμων διαπίστωσε ιδιαίτερης σοβαρότητας παραβάσεις των διατάξεων που προστατεύουν τα δικαιώματα των επιβατών, για τις οποίες επέβαλε ανώτατο διοικητικό πρόστιμο -για τις συγκεκριμένες παραβάσεις- ύψους 300.000 ευρώ.
Το δεύτερο
Δύο μήνες μετά τα Τέμπη, στα τέλη Μαΐου του 2023, η ΡΑΣ επέβαλε πρόστιμα 100.000 ευρώ στη Hellenic Train και 98.000 ευρώ στον ΟΣΕ για σωρεία λαθών και παραβάσεων του γενικού κανονισμού κίνησης, αλλά και των σχεδίων διαχείρισης ασφάλειας στις 24 Ιανουαρίου 2022, όταν τραυματίστηκαν και έξι επιβάτες. Σύμφωνα με απόφαση της ΡΑΣ, στην περίπτωση της Hellenic Train εντοπίστηκαν παραβάσεις της σιδηροδρομικής νομοθεσίας, καθώς το προσωπικό της αμαξοστοιχίας περιορίστηκε σε «άλλα καθήκοντα και όχι στις υπηρεσίες που όφειλαν να παρέχουν τη δεδομένη χρονική στιγμή, δηλαδή στην τήρηση κανόνων ασφάλειας».
Το τρίτο πρόστιμο
Πριν από λίγους μήνες, στις 20 Ιανουαρίου 2026, η ΡΑΣ αποφάσισε να επιβάλει πρόστιμα 140.000 ευρώ στον ΟΣΕ και 120.000 ευρώ στη Hellenic Train για τα Τέμπη, τρία χρόνια μετά. Η ΡΑΣ διαπίστωνε κενά εκπαίδευσης, ανύπαρκτα χαρτιά για την πιστοποίηση των προγραμμάτων και ανύπαρκτη αξιολόγηση μετά τον θάνατο 57 ανθρώπων. Για τις ευθύνες της Hellenic Train… φταίνε, κατά την Αρχή, οι νεκροί μηχανοδηγοί.
Το τέταρτο
Μέσα στην εβδομάδα η ΡΑΣ κοινοποίησε, έπειτα από πολύμηνη διαδικασία και αργοπορία, την απόφαση για την πυραντοχή των καθισμάτων καταλήγοντας σε πρόστιμα «χάδι» 120.000 ευρώ για τη Hellenic Train και μέτρα ατομικής ευθύνης στους επιβάτες που θα πρέπει να μάθουν να χρησιμοποιούν και πυροσβεστήρες! Το κρίσιμο ερώτημα ήταν να απαντηθεί αν οι συρμοί είναι ασφαλείς σε περίπτωση πυρκαγιάς, αλλά αυτό δεν το έπραξε η ΡΑΣ. Το τίμημα των 120.000 ευρώ επιβλήθηκε παρά το γεγονός ότι η ΡΑΣ διαπίστωσε ότι δεν διασφαλίζεται η ιχνηλασιμότητα των δραστηριοτήτων συντήρησης και ότι δεν τεκμηριώνεται δομημένη προσέγγιση που να εξασφαλίζει ότι τα ανταλλακτικά συντήρησης χρησιμοποιούνται όπως ορίζεται στις εντολές συντήρησης.
Μητσοτάκης – Κυρανάκης δίνουν σύμβαση και μπόνους στους Ιταλούς!
Αυτά τα πρόστιμα δεν αγγίζουν καν, σε οικονομικό επίπεδο, τη Hellenic Train. Επίσης, οι διαπιστώσεις της ΡΑΣ γίνονται με μεγάλη καθυστέρηση από τα συμβάντα. Η «δημοκρατία» είχε αναδείξει τα μεγάλα ζητήματα που έχουν προκύψει, μετά τις καταγγελίες συγγενών των Τεμπών και πραγματογνωμόνων τον περασμένο Φεβρουάριο, σχετικά με την ασφάλεια και την πυραντοχή των καθισμάτων των τρένων.
Αυτό που αποδεικνύεται είναι ότι στα λόγια ο Μητσοτάκης δήλωνε για μήνες ότι θα επανεξεταστεί η στάση της ελληνικής κυβέρνησης με τους Ιταλούς. Στην πράξη, ο πρωθυπουργός έδωσε εντολή ώστε στις 16 Ιανουαρίου 2026 να κυρωθεί η αναθεωρημένη σύμβαση μεταξύ του Ελληνικού Δημοσίου και της Hellenic Train.
Η νέα σύμβαση, που υπέγραψε ο αναπληρωτής υπουργός Υποδομών και Μεταφορών Κωνσταντίνος Κυρανάκης, προβλέπει συνολικές επενδύσεις 420 εκατ. ευρώ. Από αυτά, 308 εκατ. ευρώ αφορούν την προμήθεια 23 νέων ηλεκτροκίνητων τρένων -την πρώτη αγορά νέων συρμών στη χώρα από το 2004- και 112 εκατ. ευρώ κατευθύνονται σε υποδομές συντήρησης, αμαξοστάσια και ψηφιακά συστήματα.
Το τι θα ισχύσει είναι κάτι που θα φανεί στην πράξη, αφού στις προηγούμενες συμβάσεις της Hellenic Train άλλα συμφωνούνταν κι άλλα τελικά ίσχυαν έπειτα από διάφορες ευνοϊκές αναπροσαρμογές. Η Hellenic συνεχίζει να κάνει δρομολόγια, οι επιβάτες ταλαιπωρούνται διαρκώς με προβλήματα που έχουμε αναφέρει επανειλημμένα, ενώ εισπράττει κάθε χρόνο κρατική επιδότηση 62 εκατομμυρίων ευρώ και μέρος αυτής αφορά και τις εργασίες συντήρησης. Από την άλλη πλευρά, η ΡΑΣ, τυπικά, επιβάλλει τα ανώτατα πρόστιμα που της επιτρέπει ο νόμος.
Κατηγορούμενοι
Θυμίζουμε ότι δύο στελέχη της Hellenic Train, ο τότε διευθύνων σύμβουλος και ο τεχνικός διευθυντής, κατηγορούνται για παραλείψεις σχετικά με τη λειτουργία του συστήματος ραδιοεπικοινωνίας GSM-R στις αμαξοστοιχίες. Πρόκειται για τους Μαουρίτσιο Καποτόρτο, πρώην επικεφαλής της Hellenic Train, και Λουίτζι Μπουσολέτι, πρώην τεχνικό διευθυντής της εταιρίας. Και οι δυο «ξηλώθηκαν» από τους Ιταλούς μετά τα Τέμπη. Με εξαίρεση τα δύο στελέχη της Hellenic Train και μία υπάλληλο του ΟΣΕ, οι 33 κατηγορούμενοι αντιμετωπίζουν την κακουργηματική περίπτωση της διατάραξης της ασφάλειας των συγκοινωνιών.
