Tην ώρα που κυβερνητικά στελέχη διαφωνούν δημόσια για το εάν θα πρέπει να κοπεί το επίδομα ανεργίας, που το λαμβάνει ούτως ή άλλως μόλις το 10%-15% των εγγεγραμμένων ανέργων, τα στοιχεία από το Κεντρικό Ηλεκτρονικό Μητρώο Δημοσίων Συμβάσεων (ΚΗΔΜΗΣ) και το Εθνικό Σύστημα Ηλεκτρονικών Δημοσίων Συμβάσεων (ΕΗΔΜΗΣ) αποκαλύπτουν ένα προκλητικό και διαχρονικό πάρτι απευθείας αναθέσεων στη ΔΥΠΑ.
Από την επεξεργασία του Πανελλήνιου Συλλόγου Υπαλλήλων τέως ΟΕΚ- ΟΕΕ (ΠΑΝΣΥΠΟ) προκύπτει ότι μόνο την τετραετία 2022-2025 καταγράφονται 2.701 απευθείας αναθέσεις συνολικού ποσού 50.065.753 ευρώ. Τα συμπεράσματα είναι ακόμα πιο ενοχοποιητικά για την κυβέρνηση, αν συνυπολογιστεί ότι αυτές οι 2.701 αναθέσεις αποτελούν το 84,88% του συνόλου των 3.182 συμβάσεων της ΔΥΠΑ για αυτή την τετραετία, ενώ, αν προστεθεί και η θεσμοθετημένη ειδική μη ανοιχτή διαδικασία, το ποσοστό ανέρχεται στο 87,62%.
Αναλυτικά, οι απευθείας αναθέσεις (πλήθος/αξία) ήταν 551 το 2022, συνολικού ύψους 6.496.481 ευρώ, 727 το 2023, συνολικού ύψους 20.222.036 ευρώ, 751 το 2024, συνολικού ύψους 13.893.502 ευρώ, και 639 το 2025, συνολικού ύψους 7.186.623 ευρώ. Εάν σε αυτές προστεθούν οι διαπραγματεύσεις χωρίς προηγούμενη δημοσίευση (άρθρα 32/269), οι αναθέσεις Covid-19 και οι διαδικασίες κάτω των ορίων εκτός ν. 4412/2016, διαπιστώνεται το σύνολο των 2.701 αναθέσεων άνω των 50 εκατομμυρίων ευρώ.
■ 2023: 20,22 εκατ. ευρώ σε απευθείας αναθέσεις μέσα σε ένα έτος
Το 2023 η αξία των απευθείας αναθέσεων έφτασε τα 20,22 εκατ. ευρώ, αυξημένη κατά 211,28% σε σχέση με το 2022, και κάλυψε το 47,26% της συνολικής συμβατικής αξίας του έτους. Παράλληλα, οι δέκα μεγαλύτερες συμβάσεις συγκέντρωσαν το 55,19% της ετήσιας αξίας. Μία μόνο σύμβαση μελετών, αξίας 10,8 εκατ. ευρώ, αντιστοιχούσε στο 25,24% ολόκληρης της συμβατικής αξίας του 2023.
■ 2025: οι κλειστές διαπραγματεύσεις αυξήθηκαν κατά 756%
Το 2025 οι ανταγωνιστικές διαδικασίες κάλυψαν μεγαλύτερο μέρος της αξίας, αλλά 667 συμβάσεις, δηλαδή το 78,01% του πλήθους, παρέμειναν σαφώς μη ανταγωνιστικές. Ταυτόχρονα, η διαπραγμάτευση χωρίς προηγούμενη δημοσίευση αυξήθηκε από μία σύμβαση αξίας 220.000 ευρώ το 2024 σε 27 συμβάσεις αξίας 1,883 εκατ. ευρώ το 2025. Η αξία αυξήθηκε κατά 756% μέσα σε ένα έτος.
■ 93 τροποποιήσεις σε ένα έτος: ο έλεγχος δεν τελειώνει στην κατακύρωση
Οι τροποποιήσεις συμβάσεων αυξήθηκαν από 24 το 2022 σε 93 το 2025, δηλαδή κατά 287,5%. Οι επεκτάσεις έφτασαν τις 28 και οι ματαιώσεις τις 63 το 2025. Καμία τροποποίηση ή παράταση δεν είναι αυτομάτως παράνομη. Οταν όμως πολλαπλασιάζονται, πρέπει να ελέγχεται αν μεταβλήθηκαν ουσιώδεις όροι, τίμημα ή διάρκεια που θα μπορούσαν να είχαν επηρεάσει την αρχική συμμετοχή και την επιλογή αναδόχου.
