Σε παρατεταμένη διαπραγμάτευση εξελίχθηκε η πρώτη ημέρα της Συνόδου Κορυφής στις Βρυξέλλες, με αποτέλεσμα οι συζητήσεις των ηγετών να υπερβούν σημαντικά το χρονοδιάγραμμα και η προγραμματισμένη βραδινή συνέντευξη Τύπου να ακυρωθεί. Οι Ευρωπαίοι ηγέτες πέρασαν απευθείας στο δείπνο εργασίας με αντικείμενο τη διεύρυνση της Ένωσης, ενώ εκπρόσωπος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου ενημέρωσε τους δημοσιογράφους πως «δυστυχώς, λόγω της καθυστέρησης στις συζητήσεις, δεν θα μπορέσουμε να πραγματοποιήσουμε τη συνέντευξη Τύπου απόψε».
Όπως μεταδίδει το ERTNews, η εξέλιξη αυτή αποτυπώνει τις βαθιές διαχωριστικές γραμμές μεταξύ των κρατών-μελών γύρω από τις τιμές της ενέργειας και τον επόμενο πολυετή προϋπολογισμό της ΕΕ. Η συζήτηση για την ενέργεια μετατράπηκε σε τρίωρη διαμάχη για το ETS2, το νέο σύστημα εμπορίας εκπομπών για τα καύσιμα κτιρίων και μεταφορών. Η Ιταλία και η Πολωνία, με τη στήριξη της Ελλάδας —όπως σημειώνει και το Politico— ζήτησαν την αναστολή της εφαρμογής του τουλάχιστον έως το 2030, συναντώντας την σθεναρή αντίσταση των σκανδιναβικών χωρών, της Ολλανδίας, της Γαλλίας και της Γερμανίας. Ελλάδα και Ιταλία επιμένουν στη διαμόρφωση συμπερασμάτων που θα επιτρέπουν άμεσες παρεμβάσεις για την αποκλιμάκωση των τιμών, την ώρα που η Κομισιόν και οι υποστηρικτές της πυρηνικής ενέργειας εμμένουν στη δημοσιονομική αυστηρότητα.
Εξίσου ακανθώδες αποδείχθηκε και το μέτωπο του κοινοτικού προϋπολογισμού για την περίοδο 2028–2034. Οι χώρες που απαιτούν περικοπές και εκείνες που υπερασπίζονται τα κονδύλια της Συνοχής και της Γεωργίας παραμένουν σε πλήρη απόσταση. Παρά τις προσπάθειες του Προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, καθώς και των Φρίντριχ Μερτς και Εμανουέλ Μακρόν, η επίτευξη συμφωνίας φαίνεται πως παραπέμπεται σε εμβόλιμη Σύνοδο Κορυφής που προσανατολίζεται για την τελευταία εβδομάδα του Νοεμβρίου.
Στο δείπνο εργασίας, η συζήτηση επικεντρώθηκε στη διεύρυνση της ΕΕ, με το Μαυροβούνιο να βρίσκεται στην πρώτη γραμμή, ενώ η ύπατη εκπρόσωπος της ΕΕ για την εξωτερική πολιτική, Κάγια Κάλας, υπογράμμισε ότι οι διμερείς διαμάχες δεν πρέπει να εμποδίσουν τη διαδικασία. Οι εργασίες της Συνόδου συνεχίζονται την Παρασκευή 16 Οκτωβρίου με θέματα την ασφάλεια, τη μετανάστευση και τις εξελίξεις στην Ουκρανία, παρουσία του Βολοντίμιρ Ζελένσκι στις Βρυξέλλες.
