Εξι «τορπίλες» καίνε το καλώδιο της Κάσου

Η Ελλάδα για το καλώδιο μέχρι την Κύπρο έχει να αντιμετωπίσει την Τουρκία σε τρεις περιοχές και η Κύπρος σε μια περιοχή. Συγκεκριμένα, η πρώτη περιοχή αφορά το τμήμα από 6 ν.μ. από την Κάσο μέχρι το τμήμα της τουρκικής ΑΟΖ από την τουρκολιβυκή ΑΟΖ. Η απόσταση αυτή, από την Κάσο μέχρι την τουρκική ΑΟΖ, είναι διεθνής θάλασσα και είναι περίπου 13 ν.μ. μέχρι να φτάσει στην τουρκολιβυκή ΑΟΖ.

• Από την Κύρα Αδάμ

Για το τμήμα αυτό η Τουρκία απαγόρευε έρευνες με στρατιωτικά μέσα, με το αιτιολογικό ότι η περιοχή αυτή δεν είναι οριοθετημένη ΑΟΖ μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας. Ωστόσο, για το τμήμα αυτό η Ελλάδα έχει το πλεονέκτημα και η Τουρκία δεν έχει δικαίωμα να αντιδράσει και είναι βέβαιο ότι δεν θα το πράξει, δεδομένου ότι η κυβέρνηση έχει καλέσει επίσημα την Τουρκία να δεχθεί προσφυγή στη Χάγη για οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας, γεγονός που έχει αρνηθεί η Τουρκία.

Η δεύτερη περιοχή αφορά την προσπέλαση του καλωδίου μέσα από την τουρκολιβυκή ΑΟΖ, η οποία έχει κατατεθεί στον ΟΗΕ και η οποία μέχρι σήμερα δεν έχει καταγγελθεί επίσημα στο Συμβούλιο Ασφαλείας από την Ελλάδα. Αυτή η δεύτερη περιοχή ξεκινά από τον 27ο Μεσημβρινό και φτάνει μέχρι τον 28ο Μεσημβρινό και έχει εύρος 60 ν.μ. Η τρίτη είναι περιοχή διεθνούς θάλασσας από τον 28ο Μεσημβρινό μέχρι τον 30ό Μεσημβρινό.

Τονίζεται ότι σε ολόκληρη αυτή την περιοχή, από τον 27ο έως τον 30ό Μεσημβρινό, η Ελλάδα δεν έχει νόμιμα κυριαρχικά δικαιώματα επί της ΑΟΖ, διότι με την οριοθέτηση μέσης γραμμής ΑΟΖ Ελλάδας – Αιγύπτου το ΥΠΕΞ από το 2020 δεν όρισε περιοχή, παρά άφησε τη μέση γραμμή ΑΟΖ Αιγύπτου – Ελλάδας στο έλεος του Ερντογάν. Συγκεκριμένα δεν όρισε γραμμές βάσης από Κρήτη, Κάσο, Κάρπαθο και Ρόδο για να τις ενώσει με τη μέση γραμμή ΑΟΖ Ελλάδας – Αιγύπτου, όπως προβλέπει το Δίκαιο της Θάλασσας, για να ορίσει ελληνική περιοχή ΑΟΖ. Σύμφωνα με το Δίκαιο της Θάλασσας, η περιοχή ΑΟΖ μετράται από τις γραμμές βάσης μέχρι τη μέση γραμμή ΑΟΖ.

Στην υποβολή στον ΟΗΕ της μέσης γραμμής ΑΟΖ Ελλάδας – Αιγύπτου οι γραμμές βάσης είναι ανύπαρκτες, με αποτέλεσμα να μην υπάρχει ελληνική περιοχή ΑΟΖ. Για την πόντιση καλωδίου από την Κάσο μέχρι τον 30ό Μεσημβρινό υπάρχουν έξι περιπτώσεις αντίδρασης της Τουρκίας, για τις οποίες επισημαίνονται τα ακόλουθα.

Περίπτωση πρώτη, η Ελλάδα θα πρέπει, σύμφωνα με το Δίκαιο της Θάλασσας, να εκδώσει σχετική ΝΑVΤΕΧ που θα αφορά το τμήμα της περιοχής ένα, δηλαδή από την Κάσο μέχρι την τουρκολιβυκή, δηλαδή για 13 ν.μ. διεθνούς θάλασσας. Στην περίπτωση που δεν υπάρξει τουρκική αντίδραση, αυτό σημαίνει ότι έχει υπάρξει σιωπηρή ελληνοτουρκική συμφωνία και τούτο διότι σε τρεις προηγούμενες περιπτώσεις ερευνών η Τουρκία αντέδρασε με ΝΑVΤΕΧ και με στρατιωτικά μέσα, με το αιτιολογικό ότι στην περιοχή έξω από τα 6 ν.μ. χωρικά ύδατα της Κάσου δεν έχει οροθετηθεί ΑΟΖ μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας.

Με αποτέλεσμα να σταματήσουν οι έρευνες μέχρι σήμερα. Περίπτωση δεύτερη, αφορά το τμήμα στο οποίο το καλώδιο θα κόψει την τουρκική ΑΟΖ από τον 27ο μέχρι τον 28ο Μεσημβρινό. Στην περίπτωση που δεν αντιδράσει η Τουρκία με ΝΑVΤΕΧ και με στρατιωτικά μέσα για την τουρκική ΑΟΖ, θα σημαίνει ότι η Ελλάδα ή έστω το γαλλικό πλοίο ερευνών έχουν ζητήσει άδεια από την Τουρκία, η οποία την έχει δώσει, χωρίς να είναι αυτή τη στιγμή ορατό το αντάλλαγμα των ελληνικών παραχωρήσεων.

Η μη αντίδραση της Τουρκίας θα αποτελεί ακραία θέση τουρκικής υποχώρησης, δεδομένου ότι η Αγκυρα ισχυρίζεται διεθνώς και επίσημα και εγγράφως ότι για την έκδοση ΝΑVΤΕΧ ανατολικά του 27ου Μεσημβρινού, δηλαδή από την Κάσο και ανατολικά, ο μόνος υπεύθυνος σταθμός για έκδοση ΝΑVΤΕΧ θα είναι η Αττάλεια και όχι ο σταθμός του Ηρακλείου του ελληνικού Πολεμικού Ναυτικού.

Το δικαίωμα αυτό για έκδοση ΝΑVΤΕΧ από την Αττάλεια για την περιοχή αυτή παραχωρήθηκε στην Τουρκία το 1992, με την DPC 92 επί κυβέρνησης Κων. Μητσοτάκη, όταν ο τότε ΥΕΘΑ αποδέχθηκε στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ την κατάργηση των διαταγών της Στρατιωτικής Επιτροπής (MC 84/4), με την οποία οΕλληνας αρχηγός Στόλου είχε την ευθύνη της θαλάσσιας περιοχής μέχρι τον 30ό Μεσημβρινό. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα ο σταθμός της Αττάλειας να εκδίδει ΝΑVΤΕΧ από τον 27ο Μεσημβρινό και ανατολικά.

Περίπτωση τρίτη, να εκδώσει η Αθήνα ΝAVTEΧ από την Κάσο μέχρι τον 30ό Μεσημβρινό και ανατολικά, δηλαδή 180 ν.μ. ανατολικά της Κάσου, και η Τουρκία να αντιδράσει, εκδίδοντας δική της ΝΑVΤΕΧ, στην οποία να αναγράφεται ότι ολόκληρη αυτή η περιοχή εμπίπτει σε περιοχή τουρκικής ΑΟΖ και ότι αρμόδια για την έκδοση ΝΑVΤΕΧ είναι η Αττάλεια και όχι το Ηράκλειο. Στην περίπτωση κατά την οποία η Ελλάδα δεν απαντήσει με νεότερη ΝΑVΤEΧ, τότε αποδέχεται πλήρως τις τουρκικές θέσεις και γι’ αυτό η περίπτωση αυτή θεωρείται η ασθενέστερη.

Περίπτωση τέταρτη, το γαλλικό πλοίο να ζητήσει άδεια από την Ελλάδα και την Τουρκία για να πλεύσει ανατολικά σε ολόκληρη την περιοχή μέχρι τον 30ό Μεσημβρινό, με την προϋπόθεση ότι η Ελλάδα θα εκδώσει ΝΑVΤΕΧ χωρίς την αντίδραση της Τουρκίας. Μια τέτοια περίπτωση, μολονότι δύσκολη, δηλώνει ότι έχει υπάρξει σιωπηρή συμφωνία αποδοχής ή παραχώρησης ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων της περιοχής στην Τουρκία, που δεν της ανήκει.

Περίπτωση πέμπτη, το γαλλικό πλοίο να ζητήσει ταυτόχρονα από την Ελλάδα και την Τουρκία άδεια να περάσει από την Κάσο μέχρι τον 30ό Μεσημβρινό με έκδοση ΝAVTEΧ από τον κεντρικό σταθμό της Ισπανίας, που σημαίνει ότι η περιοχή αυτή πρέπει να οριοθετηθεί μελλοντικά με συμφωνία Ελλάδας – Τουρκίας, γεγονός που περιπλέκει το θέμα οριοθέτησης ΑΟΖ, δεδομένου ότι εμπλέκονται η Αίγυπτος και η Κυπριακή Δημοκρατία, ανατολικά του 30ού Μεσημβρινού προς την Κύπρο.

Περίπτωση έκτη, αφορά εμπλοκή των ΗΠΑ προς Ελλάδα και Τουρκία να συμφωνηθεί η πόντιση καλωδίου και στη συνέχεια να γίνει περιφερειακή διάσκεψη για οριοθέτηση της ΑΟΖ στην περιοχή με ΝΑVΤΕΧ από την Ισπανία, ώστε να μην υπάρξει ελληνοτουρκική εμπλοκή.

Οι βαριές ευθύνες της κυβέρνησης Μητσοτάκη

Ακόμα και στην περίπτωση κατά την οποία το καλώδιο ξεπεράσει όλα τα προβλήματα και φτάσει στον 30ό Μεσημβρινό, η πορεία του, ανατολικά προκειμένου να φτάσει στην Κύπρο, προβλέπεται ιδιαιτέρως ταραχώδης, αν όχι απαγορευτική. Και τούτο διότι έχει πλέον παρέλθει ανεπιστρεπτί η οριοθέτηση ΑΟΖ Ελλάδας – Κύπρου, δέσμευση των περασμένων δεκαετιών και όλων των κυβερνήσεων, που τώρα αποδεικνύεται ψευδής και ανέφικτη.

Και τούτο διότι στην τεράστια περιοχή από τον 30ό Μεσημβρινό και ανατολικά μέχρι τις δυτικές ακτές της Κύπρου στην οριοθέτηση υφαλοκρηπίδας εμπλέκονται η Κυπριακή Δημοκρατία, η Τουρκία, η Αίγυπτος και ελάχιστα έως καθόλου η Ελλάδα, καθώς η περιοχή ΑΟΖ του Καστελόριζου (με 6 ν.μ. χωρικά ύδατα), που ανήκει πλέον με αποκλειστική ευθύνη της κυβέρνησης Μητσοτάκη στη Μεσόγειο, στραγγαλίζεται από τα 12 ν.μ. χωρικά ύδατα της Τουρκίας, εκατέρωθεν ανατολικά και δυτικά του Καστελόριζου.

Επιπροσθέτως, η Τουρκία θέτει ως απαράβατο όρο τη συμμετοχή και του ψευδοκράτους, ως αναγνωρισμένη ΤΔΒΚ, στην οριοθέτηση της ΑΟΖ στην περιοχή, κάτι που απορρίπτουν αυτομάτως η Λευκωσία και η κυβέρνηση Μητσοτάκη. Παρά ταύτα, ο Αμερικανός ΥΠΕΞ Ρούμπιο κατά την επίσκεψή του στην Αθήνα επέβαλε εμμέσως στην Ελλάδα να γίνει περιφερειακή διάσκεψη για την επίλυση των προβλημάτων στην οριοθέτηση ΑΟΖ στην Αν. Μεσόγειο, υιοθετώντας πλήρως την τουρκική πρόταση περιφερειακής διάσκεψης για την ΑΟΖ με τη συμμετοχή και του αναγνωρισμένου ψευδοκράτους.