H Ε.Ε. βουλιάζει στη γραφειοκρατία

Πριν από λίγες μέρες, στις 15/10/2026, ο Ιλον Μασκ παρουσίασε το νέο αμάξι Tesla Roadster, προκαλώντας παγκόσμιο θαυμασμό, με μια επίδειξη που έμοιαζε βγαλμένη από ταινία επιστημονικής φαντασίας. Το πρωτότυπο αυτοκίνητο εκτέλεσε εντυπωσιακούς ελιγμούς, κόλλησε στην οροφή ανάποδα και πραγματοποίησε σύντομα άλματα στον αέρα (!!!), αξιοποιώντας προωθητήρες και διαστημική τεχνολογία. Η παραγωγή τοποθετείται στο 2028, όπου αναμένεται να διαπιστώσουμε οι οδηγοί τι νέο θα μας προσφέρει αυτή η σχεδόν «αεροπορική» νέα τεχνολογική εξέλιξη.

Για όσους «παλιούς» μεγαλώσαμε με τα οράματα των δεκαετιών των ’70 και των ’80 τέτοιες εικόνες ανασύρουν παιδικά όνειρα για ιπτάμενα αυτοκίνητα και τεχνολογικά θαύματα. Ο Μασκ, ένας ακούραστος πρωτοπόρος με τολμηρή φαντασία, αποδεικνύει πόσο μακριά μπορούν να φτάσουν η επιστημονική έρευνα, η επιχειρηματική τόλμη και η αποφασιστικότητα.

Η αντίθεση με την Ευρώπη γίνεται εντυπωσιακή, όταν εξετάσουμε τις επιχειρήσεις που δημιουργήθηκαν μετά το 2000. Στις Ηνωμένες Πολιτείες τουλάχιστον πέντε εταιρίες που ιδρύθηκαν τον 21ο αιώνα έχουν ξεπεράσει τα 150 δισεκατομμύρια δολάρια χρηματιστηριακής κεφαλαιοποίησης: η Tesla, η Meta, η Palantir, η Palo Alto Networks και η CrowdStrike. Στις 16 Οκτωβρίου 2026 η αξία τους κυμαινόταν από περίπου 233 δισ. δολάρια για την CrowdStrike έως 1,4 τρισ. για την Tesla!

Στην Ευρωπαϊκή Ενωση δεν εντοπίζεται αντίστοιχη νεοφυής τεχνολογική επιχείρηση, χτισμένη οργανικά από την ίδρυσή της, με ανάλογη χρηματιστηριακή αξία. Η αμερικανική υπεροχή στηρίζεται σε βαθιές κεφαλαιαγορές, επενδυτικά κεφάλαια, προσέλκυση ταλέντων και μια κουλτούρα που επιβραβεύει -και δεν αποθαρρύνει- την ανάληψη κινδύνου. Η ευρωπαϊκή επιχειρηματικότητα, αντίθετα, συχνά επιβαρύνεται από σύνθετους κανονισμούς, δυσκίνητες και περίπλοκες διαδικασίες και αυξημένο διοικητικό κόστος. Η έκθεση Ντράγκι το 2024 έχει προειδοποιήσει με σαφήνεια για το επενδυτικό χάσμα και την υποχώρηση της ανταγωνιστικότητας.

Κάθε τέτοια καινοτομία δημιουργεί νέες θέσεις εργασίας, ενισχύει την τεχνογνωσία και κινητοποιεί ολόκληρες αλυσίδες προμηθευτών, από την παραγωγή προηγμένων υλικών έως το λογισμικό. Οι ΗΠΑ αξιοποιούν αυτόν τον κύκλο ανάπτυξης, συνδέοντας πανεπιστήμια, επενδυτές και βιομηχανία. Η Ευρώπη διαθέτει εξαιρετικούς επιστήμονες και ισχυρή τεχνική παράδοση, όμως δυσκολεύεται να μετατρέψει τη γνώση σε παγκόσμιες επιχειρήσεις.

Η απλούστευση των κανόνων θα μπορούσαν να αλλάξουν ουσιαστικά αυτή την πορεία στην Ε.Ε. Για την Ελλάδα το δίδαγμα είναι σαφές. Χρειαζόμαστε χαμηλότερη φορολογική επιβάρυνση, σταθερούς κανόνες, αξιοκρατία και ουσιαστική στήριξη των καινοτόμων επιχειρήσεων. Ο πατριωτισμός απαιτεί παραγωγική ισχύ, τεχνολογική ανεξαρτησία και εθνική αυτοπεποίθηση. Το μέλλον ανήκει στα έθνη που ενθαρρύνουν τους δημιουργούς τους, προσελκύουν τα καλύτερα μυαλά και τολμούν να πρωτοπορήσουν.

*Διδάκτωρ Πληροφορικής