Ο υπουργός Οικονομικών Γκίκας Χαρδούβελης αναλαμβάνει τα καθήκοντά του σε κλίμα αυξημένων προσδοκιών για ανάπτυξη της οικονομίας και ρεαλιστική ρύθμιση του χρέους. Αρκετοί κίνδυνοι κρύβονται και θα κριθούν στις λεπτομέρειες, αλλά η τελική συμφωνία ελπίζεται ότι θα συνδυάζει τη σίγουρη παραμονή στην ευρωζώνη με κάποια αχτίδα επιστροφής στην αναπτυξιακή πορεία.
Ωστόσο, η συμφωνία για το χρέος ίσως αποδειχθεί -όσο και αν ακούγεται περίεργο- το πιο εύκολο ή πιο διαχειρίσιμο σκέλος του έργου του νέου υπουργού. Με δεδομένη τη στήριξη της Ε.Ε., την πίεση του ΔΝΤ για βιώσιμη λύση και τη γεωστρατηγική ανάγκη η Ελλάδα να παραμείνει νησίδα σταθερότητας σε μια ευρεία περιοχή από τη ΝΑ Μεσόγειο ως την Ουκρανία, επιτρέπεται συγκρατημένη αισιοδοξία. Ο κ. Χαρδούβελης μπορεί να ελπίζει ότι σε αυτό το πρώτο «τεστ Λαγκάρντ», προς ανταπόκριση στις απαιτήσεις της γενικής διευθύντριας του ΔΝΤ, θα έχει βαθμό προβιβάσιμο.
Αντίθετα, το σκέλος του έργου του κ. Χαρδούβελη που, ενδεχομένως, αποδειχθεί βαρύτατο και δύσκολα διαχειρίσιμο είναι η αντιμετώπιση της μεγάλης φοροδιαφυγής. Αποτελεί κοινό μυστικό ότι, μαζί με τα εγκώμια για την παραμονή στην ευρωζώνη (από την οποία μας είχαν ξεγραμμένους τον Ιούνιο του 2012), η μόνιμη επωδός των ξένων κυβερνήσεων και του ΔΝΤ είναι ότι «δεν κάνετε τίποτα για τη φοροδιαφυγή». Από τον Μπαράκ Ομπάμα έως την Ανγκελα Μέρκελ και από τον μεγαλύτερο έως τον μικρότερο υποψήφιο επενδυτή διατυπώνεται η απορία γιατί η Ελλάδα νοθεύει τον επιχειρηματικό ανταγωνισμό, καθώς δεν καταπολεμά τη φοροδιαφυγή. Επομένως, η παρουσίαση απτών και οικονομικά μετρήσιμων αποτελεσμάτων ως προς τη φοροδιαφυγή θα είναι το δεύτερο «τεστ Λαγκάρντ» για τον κ. Χαρδούβελη.
Ως τον Οκτώβριο ο κ. Χαρδούβελης θα πρέπει να έχει συνδράμει τους οικονομικούς εισαγγελείς αφενός ως προς τη γνωστή «λίστα Λαγκάρντ» και αφετέρου ως προς τους -τόσους άλλους- μίτους της Αριάδνης που βρίσκονται στη διάθεση του υπουργείου Οικονομικών. Γιατί η διεθνής εμπειρία αποδεικνύει ότι τα μεγάλα έσοδα δεν προέρχονται από την κάθε «λίστα Λαγκάρντ» καθαυτή, αλλά από τις άκρες του νήματος και από τις πρώτες λεπτομέρειες που δίνουν οι λίστες, ανοίγοντας τον δρόμο για περαιτέρω έρευνες.
Ο απελθών Γ. Στουρνάρας, πέραν της χρησιμότατης τροπολογίας για διετή παράταση των προθεσμιών παραγραφής, δεν άγγιξε το μεγάλο αυτό ζήτημα. Αλλωστε χρειάστηκε, τον Φεβρουάριο, να παρέμβουν οι οικονομικοί εισαγγελείς για να στηριχθεί και να επιταχυνθεί το έργο των λίγων στελεχών του υπουργείου που ασχολούνται με τη «λίστα Λαγκάρντ».
Επίσης, ο κ. Χαρδούβελης έχει την ευθύνη να αποκρούσει τηλέφωνα και πιέσεις για «κουκούλωμα» της υπόθεσης. Εχοντας μακρά πείρα στις ΗΠΑ, ίσως ο νέος υπουργός άκουσε μια προχθεσινή δήλωση του προέδρου Ομπάμα. Οταν ρωτήθηκε για το αίτημα του Φρανσουά Ολάντ περί ήπιας αντιμετώπισης της τράπεζας BNP (που κινδυνεύει με πρόστιμο 10 δισ. δολαρίων), ο Μπαράκ Ομπάμα είπε: «Η απάντησή μου είναι απλή. Η παράδοσή μας είναι ότι ο πρόεδρος δεν ανακατεύεται με τις διώξεις. Δεν σηκώνω το τηλέφωνο για να πω τι θα γίνει». Ο κ. Χαρδούβελης θα κινηθεί σε αυτό ή σε διαφορετικό πλαίσιο;
Αλέξανδρος Τάρκας
* Εκδότης του περιοδικού «Αμυνα & Διπλωματία» και σύμβουλος ξένων εταιριών μελέτης επιχειρηματικού ρίσκου για τη ΝΑ Ευρώπη.
