Η περίπτωση του ΟΣΕ και η εμμονική προσήλωση στον κρατισμό
Από τον
Μανώλη Κοττάκη
Αν αναζητήσει κανείς τους πίνακες με τις δανειακές υποχρεώσεις της Ελλάδος απέναντι τους πιστωτές της (κράτη, διεθνείς οργανισμοί, ιδιώτες) μέσα στο 2017, έκπληκτος θα ανακαλύψει ότι, πέραν των φανερών χρεών, υπάρχουν και ορισμένα κρυφά, που δεν περιγράφονται στα Μνημόνια. Ναι, πρέπει να «σκάσουμε» κανονικά και με τον νόμο 11.349.260.982 ευρώ για δανεικά από ομόλογα που διακρατούνται στην ΕΚΤ, από ομόλογα που αξιοποιήθηκαν για την τρίτη ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών, από ποσά που μας δόθηκαν μέσω διμερών δανείων στο πρώτο και το δεύτερο Μνημόνιο, πέραν αυτών όμως έχουμε και χρέη καταγεγραμμένα σε κρυφά τεφτέρια.
Ξεχωρίζω ανάμεσα σε αυτά τα 615.000.000 ευρώ που πρέπει να αποπληρώσουμε σε ιδιώτες επενδυτές -ιαπωνικές τράπεζες κατά πάσα πιθανότητα- για δύο ομολογιακά δάνεια του ΟΣΕ με εγγυητή το Ελληνικό Δημόσιο, τα οποία λήγουν στις 17 Μαρτίου το πρώτο και στις 27 Δεκεμβρίου το δεύτερο. Για να πρέπει να τα πληρώσουμε προφανώς κατέπεσαν – ο υπερχρεωμένος ΟΣΕ αδυνατεί. Στέκομαι στους σιδηροδρόμους σήμερα με αφορμή τα δάνειά τους, αλλά κυρίως με την αδυναμία τους να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις του επιβατικού κοινού μέσα στις αντίξοες συνθήκες της πρόσφατης κακοκαιρίας.
Οι σιδηρόδρομοι -όχι με ευθύνη των εργαζομένων τους- εξελίχθηκαν στα χρόνια της διακυβέρνησης Σημίτη σε ένα από τα μυστικά άνδρα της διαπλοκής. Συμβάσεις-μαμούθ, προμήθειες, έργα που σχεδιάστηκαν αλλά δεν εκτελέστηκαν (σήραγγα Καλλιδρόμου) μετέτρεψαν μια υγιή ΔΕΚΟ (η οποία κατατμήθηκε για ευνόητους λόγους σε μητρική – θυγατρικές) σε έναν υπερχρεωμένο οργανισμό, για να δικαιωθούν όσοι λένε «το μεγάλο κράτος είναι αντιπαραγωγικό, γιατί θρέφει τέσσερις πέντε οικογένειες».
Τα αποτελέσματα της πολιτικής αυτής τα ξέρουμε όλοι: οι υποδομές υποβαθμίστηκαν, το σιδηροδρομικό έργο υποβαθμίστηκε, δρομολόγιο Αθήνα – Αρχαία Ολυμπία δεν υπάρχει και ο σχεδιασμός του μεταφορικού έργου είναι ευάλωτος στα καιρικά φαινόμενα. Και, για να φθάσει ο οργανισμός σε διαδικασίες ιδιωτικοποίησης του εμπορευματικού έργου, όπως επίμονα ζητούσαν οι Κινέζοι, οι Ρώσοι και οι Γάλλοι, απαιτήθηκε να περάσουν επτά χρόνια Μνημονίου. Σαράντα πέντε εκατομμύρια ευρώ -όσα η ρήτρα του Μήτρογλου στην Μπενφίκα- αποτιμήθηκε μόλις η ΤΡΑΙΝΟΣΕ.
Αυτό ήταν το αποτέλεσμα της εμμονικής προσήλωσης του πολιτικού κόσμου στον κρατισμό: ΔΕΚΟ με απαρχαιωμένες υποδομές, υποβαθμισμένες υπηρεσίες, με αποτιμώμενη αξία στο ναδίρ. Η περίπτωση του ΟΣΕ δεν είναι η μόνη. Οι δημόσιες υποδομές στην ύδρευση, στις αστικές συγκοινωνίες, στην Υγεία (δίκτυα, τροχαίο υλικό, διαθέσιμα) βρίσκονται σήμερα σε τραγική κατάσταση και το κράτος από τύχη λειτουργεί, χάρη στον ηρωισμό των εργαζομένων. Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι είναι το κράτος που μας αξίζει. Επείγει η μεταρρύθμισή του.
Μανώλης Κοττάκης
