Παρά τη δημιουργική λογιστική, τη μετάθεση πληρωμών κατά τις τελευταίες ημέρες του Ιουλίου, τη συνεχή διόγκωση των ληξιπρόθεσμων οφειλών του Δημοσίου και τη φορολογική αφαίμαξη πολιτών και επιχειρήσεων, ο υπουργός Οικονομικών Ευαγγ. Βενιζέλος βρέθηκε με «μαύρη τρύπα» 3,4 δισ. ευρώ στο επτάμηνο. Το οικονομικό επιτελείο «πατάει» στις αναθεωρημένες προβλέψεις του Μεσοπρόθεσμου και μιλάει για επίτευξη των στόχων στο διάστημα Ιανουαρίου – Ιουλίου, όταν τα έσοδα παρουσιάζουν εικόνα κατάρρευσης και οι δαπάνες συνεχώς αυξάνονται.
Η κυβέρνηση ομολογεί ότι η ύφεση στην οικονομία είναι μεγαλύτερη από την προβλεπόμενη. Αποδίδει την υστέρηση εσόδων στο γεγονός ότι φέτος δεν υπήρξε παράταση στα τέλη κυκλοφορίας (πέρυσι είχαν μεταφέρει έσοδα 400.000.000 στον Ιανουάριο μέσω παράτασης της προθεσμίας πληρωμής των τελών), αλλά και στην γκάφα (όπως αποδείχτηκε) με τις αποδείξεις που -σε συνδυασμό με την ύφεση- οδήγησε σε περιορισμένα φορολογικά έσοδα.
Στο υπουργείο Οικονομικών, βλέποντας ότι είναι αδύνατο να επιτευχθεί ο στόχος των εσόδων, αποδέχτηκαν ότι είναι ανέφικτος και τον αναθεώρησαν προς τα κάτω. Ετσι, στο επτάμηνο τα έσοδα εμφανίζονται, με μαγικό τρόπο, να παρουσιάζουν απόκλιση μόλις 87.000.000 ευρώ. Με βάση όμως τον αρχικό σχεδιασμό, τα καθαρά έσοδα εμφανίζουν «τρύπα» 3,4 δισ. ευρώ, άρα άνθρακες ο θησαυρός. Μειώνονται στο επτάμηνο κατά 6,4%, ενώ ο αρχικός στόχος έκανε λόγο για αύξηση καθαρών εσόδων κατά 8,5% και ο αναθεωρημένος κατά 5,6%. Ανήλθαν σε 26,85 δισ., όταν ο αρχικός στόχος ήταν 30,250 δισ. ευρώ.
Την ίδια στιγμή οι δαπάνες συνεχίζουν να διογκώνονται και είναι αυξημένες κατά σχεδόν 3 δισ. ευρώ (7,1%) σε σύγκριση με το περυσινό επτάμηνο, καθώς ο Προϋπολογισμός καλείται να καλύψει τους αυξημένους τόκους, τις επιχορηγήσεις στα ασφαλιστικά ταμεία (τα έσοδά τους βουλιάζουν λόγω ανεργίας και ύφεσης) και τα αυξημένα επιδόματα ανεργίας του ΟΑΕΔ. Οι δαπάνες στο επτάμηνο ανήλθαν στα 40,9 δισ. ευρώ, όταν πέρυσι ήταν 38,196 δισ. ευρώ. Και όλα αυτά ενώ ο στόχος για τις πρωτογενείς δαπάνες αναθεωρήθηκε προς τα κάτω κατά 1,2%, φτάνοντας σε ετήσια βάση τα 52 δισ. ευρώ.
Μάλιστα, ο δημοσιονομικός εκτροχιασμός είναι πλήρης παρά το γεγονός ότι η κυβέρνηση έχει κηρύξει άτυπη στάση πληρωμών στο εσωτερικό της χώρας. Οι ληξιπρόθεσμες οφειλές του Δημοσίου ανέρχονται σε 6,63 δισ. ευρώ το πρώτο εξάμηνο του 2011, από 5,3 δισ. στο τέλος του 2010. Η εικόνα δεν εξωραΐζεται ούτε με τις τεράστιες περικοπές του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ). Οι δαπάνες του ΠΔΕ είναι μειωμένες κατά 37,6% στο επτάμηνο, έναντι αναθεωρημένου στόχου για μείωση 10,6% και αρχικού στόχου για αύξηση δαπανών!
Ταυτόχρονα, το έλλειμμα είναι αυξημένο κατά 24,6% στο επτάμηνο του 2011, έναντι ετήσιας πρόβλεψης για μείωση κατά 3,9%! Δηλαδή είναι αυξημένο κατά 3,1 δισ. ευρώ έναντι της αντίστοιχης περυσινής περιόδου και διαμορφώνεται πλέον στα 15,5 δισ., όταν ο ετήσιος στόχος, αναθεωρημένος ή μη, είναι 19,8 δισ. Πρακτικά αυτό σημαίνει ότι μέσα σε επτά μήνες έχει καλυφθεί το 78,3% του ελλείμματος, δηλαδή ότι ο Προϋπολογισμός έχει βγει εντελώς εκτός στόχων. Τα σκληρά μέτρα που εφάρμοσε η κυβέρνηση του Μνημονίου όχι μόνο δεν βοηθούν ώστε το έλλειμμα να μειωθεί, αλλά αντίθετα έχουν οδηγήσει στον πλήρη εκτροχιασμό του.
Η κυβέρνηση βιάζεται να προχωρήσει το πρόγραμμα συμμετοχής ιδιωτών και να εγκριθεί η νέα δομή του Μηχανισμού Στήριξης (EFSF), καθώς βλέπει ότι διογκώνεται το ανθελληνικό ρεύμα στη Γερμανία. Ηδη αυξάνονται οι φωνές όσων ζητούν αυστηροποίηση των όρων στήριξης των προβληματικών κρατών-μελών, με την πραγματοποίηση «τεστ αντοχής» ή με την προσθήκη όρου για ισοσκελισμένους προϋπολογισμούς στο Σύνταγμα. Στο υπουργείο Οικονομικών ανησυχούν γιατί γνωρίζουν ότι όσο χειροτερεύουν οι συνθήκες στις διεθνείς αγορές (μια φήμη περί υποβάθμισης της Γαλλίας ήταν αρκετή να βουλιάξει χθες τα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια) τόσο πιο δύσκολα θα εφαρμοστούν όσα συμφωνήθηκαν στη Σύνοδο Κορυφής της 21ης Ιουλίου.
Χθες, ο Ευαγγ. Βενιζέλος, σε συνέντευξή του στον Real FM, δήλωσε ότι το σχέδιο για τη συμμετοχή των ιδιωτών, από το οποίο θα εξαρτηθούν και οι επιπτώσεις στις ελληνικές τράπεζες, θα παρουσιαστεί στα τέλη Σεπτεμβρίου και θα χρειαστούν λίγες ημέρες προκειμένου να ολοκληρωθεί. Επιβεβαίωσε τις πληροφορίες σύμφωνα με τις οποίες η συμμετοχή των ιδιωτών θα καλύπτει μεγαλύτερο ορίζοντα λήξεων ελληνικών ομολόγων.
Ο χρονικός ορίζοντας θα επεκταθεί όσο χρειάζεται προκειμένου να καλυφθεί ο στόχος μετακύλισης (rollover) ομολόγων αξίας 135 δισ. ευρώ λένε στο υπουργείο Οικονομικών. Αρχικώς είχε γίνει γνωστό ότι θα ενταχθούν ομόλογα που λήγουν έως το 2020, ενώ τώρα εκτιμάται ότι θα επεκταθεί τουλάχιστον έως το 2024. Οταν ρωτήθηκε αν η συμμετοχή των ιδιωτών είναι ικανοποιητική, ο κ. Βενιζέλος περιορίστηκε να δηλώσει ότι «ακόμη δεν έχουμε στείλει την επίσημη, τυπική πρόσκληση».
Από την προχθεσινή τηλεδιάσκεψη, ο υπουργός Οικονομικών διαπίστωσε ότι το νέο πακέτο προς την Ελλάδα θα χορηγηθεί υπό αυστηρούς όρους και προϋποθέσεις. Πολλά θα εξαρτηθούν από την πορεία των αγορών και από τον έλεγχο της τρόικας στο τελευταίο δεκαπενθήμερο του Αυγούστου. Την ίδια στιγμή που η χώρα μας ευελπιστεί στην ταχεία ενεργοποίηση του EFSF, η Γερμανία θέτει νέους όρους στον τρόπο λειτουργίας και παρέμβασής του στη δευτερογενή αγορά.
Χθες, από τη Σκόπελο όπου παραθερίζει, ο Ευαγγ. Βενιζέλος χαρακτήρισε άδικη την αύξηση του ΦΠΑ από 13% σε 23% για μια σειρά προϊόντων και υπηρεσιών εστίασης. Μίλησε για μελλοντική μείωση του ΦΠΑ, χωρίς να δεσμευτεί για το πότε θα καταργηθεί η συγκεκριμένη αδικία που θα πλήξει βάναυσα την τουριστική βιομηχανία.
Βασίλης Αγγελόπουλος