Σενάρια επιστροφής στη δραχμή διακινούνται αθρόα εντός και εκτός της χώρας, μετά την πρόσφατη αναδιάρθρωση- «κούρεμα» του χρέους που αποφασίστηκε.
Καλά ενημερωμένες πηγές σημειώνουν ότι κάποιοι από τους υψηλά ισταμένους, εν είδει αυτοεκπληρούμενης προφητείας, δεν διστάζουν να μιλάνε σε ιδιωτικές συζητήσεις τους για επάνοδο στο νόμισμα που είχε η χώρα προτού εισέλθει στο ευρώ. Ως αιτία προβάλλουν την πλήρη αδυναμία των διοικητικών μηχανισμών του κράτους να υλοποιήσουν και τα ελάχιστα από όσα αποφασίζονται.
Την περασμένη εβδομάδα ένας ειδικός για θέματα δημόσιου χρέους, ο καθηγητής του Χάρβαρντ Keneth Rogoff, προέβλεψε ότι η Ελλάδα θα αναγκαστεί να εγκαταλείψει την ευρωζώνη. Αιτία θα είναι η αδυναμία της να εξυπηρετήσει το χρέος της, που μεταφράζεται στο ότι δεν θα μπορέσει να ανατάξει την οικονομία της. Στην ίδια χορεία και ο πιστοληπτικός οίκος Fitch προέγραψε πριν από λίγες ημέρες το τέλος της Ελλάδας.
Προς στιγμήν η προοπτική επανόδου στη δραχμή ξορκίζεται τόσο από το εσωτερικό όσο και από το εξωτερικό της χώρας. Διαθέτοντας κοινό νου κάποιος απορρίπτει αμέσως τις διαβεβαιώσεις που παρέχονται εντός της χώρας, καθώς δίνονται αφειδώς από ανθρώπους που έχουν απολέσει από καιρό κάθε ίχνος αξιοπιστίας.
Οι διαβεβαιώσεις από το εξωτερικό, όπως έχει φανεί καθαρά, παρέχονται ανάλογα με τις περιστάσεις. Ολοι θυμούνται την εμμονή της Γερμανίας στο «μη κούρεμα» του ελληνικού χρέους, μια στάση η οποία άλλαξε όταν οι γερμανικές τράπεζες μείωσαν την έκθεσή τους σε ελληνικά ομόλογα.
Η κυβέρνηση υπόσχεται επαναφορά του χρέους στο 120% του ΑΕΠ το 2020, από 162% στο τέλος του 2011.
Εξυπακούεται ότι στο μεσοδιάστημα η χώρα θα είναι αδύνατο να δανειστεί από τις αγορές, ενώ μαύρο πέπλο θα πέσει πάνω στις ελληνικές τράπεζες. Οι τελευταίες, αν και από το 2009 έως σήμερα έχουν ενισχυθεί με εγγυήσεις πάνω από 90 δισ. από το Ελληνικό Δημόσιο (εκκρεμούν και άλλα 30 δισ.), εντούτοις δεν έχουν δώσει παρά μόνο 10 δισ. δάνεια.
Το «κούρεμα» που θα υποστούν τα ελληνικά ομόλογα θα πλήξει καίρια την αξιοπιστία της χώρας. Εκτός των τραπεζών, «κούρεμα» των ομολόγων τους θα υποστούν και ιδιώτες επενδυτές, που είχαν την ατυχία να πιστέψουν το υπουργείο Οικονομικών, αλλά και να συμβουλευτούν τους ακριβοπληρωμένους ειδικούς των τραπεζών. Οι επενδυτές, μετά τα ραντεβού τους στα private banking των τραπεζών, απειλούνται με απώλεια του μισού επενδεδυμένου κεφαλαίου τους στα κρατικά ομόλογα.
Η κατάσταση που επικρατεί αυτές τις ημέρες στις τράπεζες θυμίζει τοπίο μάχης. Η αίσθηση της προσωρινότητας διατρέχει τους περισσότερους εργαζομένους, ενώ αντίστοιχη είναι η κατάσταση και μεταξύ των στελεχών των πιστωτικών ιδρυμάτων. Τα τελευταία ζούνε -και το ξέρουν- τις ύστατες ημέρες της ψευδεπίγραφης ευφορίας που καλλιεργήθηκε στην Ελλάδα από έναν βαλκανικού τύπου καπιταλισμό, χωρίς θεσμούς και αρχές. Οι επικεφαλής των τραπεζών ξέρουν καλύτερα από τον καθένα ότι η κρίση θα τους οδηγήσει στην εφεδρεία, όχι τιμητική απαραίτητα, καθώς η χώρα είναι βαθιά λαβωμένη και διχασμένη.
Ολοφάνερο είναι ότι οι περισσότεροι κυβερνητικοί διαχειριστές της προσπάθειας δεν πιστεύουν ότι η πρόσφατη συμφωνία που υπέγραψε η κυβέρνηση για το «κούρεμα» θα τελεσφορήσει. Για να υλοποιηθεί, όπως έχει προβλεφθεί, απαιτείται περιβάλλον εργαστηρίου, το οποίο θα αποκλείει εξ ορισμού όλα τα ενδεχόμενα για εξελίξεις που θα την αναπροσανατολίσουν.
Το ελληνικό πολιτικό σύστημα της Μεταπολίτευσης στοιχειώνεται από τα μεγάλα δικά του λάθη, που σαν βαρίδια το εμποδίζουν να οδηγήσει τη χώρα σε έξοδο από την κρίση. Οσα συνέβησαν στη διάρκεια της πρόσφατης εθνικής εορτής της 28ης Οκτωβρίου σε όλη την Ελλάδα αποδεικνύουν περίτρανα ότι το μοντέλο διακυβέρνησης της Μεταπολίτευσης εκμέτρησε το ζην και χρήζει αλλαγής.
Δ.Γ. Παπαδοκωστόπουλος
