Βέτο της Βρετανίας και το δημοψήφισμα που θέλουν εννέα μέλη

Η Ευρωπαϊκή Ενωση των δύο ταχυτήτων δεν χρειάστηκε ούτε μεγαλεπίβολο σχέδιο ούτε χρονοβόρες διαδικασίες. Οι δύο πόλοι που αναδείχτηκαν, τόσο γρήγορα και τόσο δραματικά, από τη Σύνοδο Κορυφής της Ε.Ε. ανοίγουν τον δρόμο για ένα νέο σκηνικό που θα διαμορφωθεί το αμέσως προσεχές διάστημα στη γηραιά ήπειρο, επηρεάζοντας όλους τους τομείς και πάνω απ’ όλα την οικονομία. Η Βρετανία, «το μεγαλύτερο νησί» της Ευρώπης, οδηγείται στην απομόνωση, σχολίασαν σχεδόν στο σύνολό τους τα ξένα ΜΜΕ. Το βέτο του Βρετανού πρωθυπουργού Ντέιβιντ Κάμερον, που ζητούσε διασφαλίσεις για την οικονομία της χώρας του, για την ακρίβεια εγγυήσεις ώστε να συνεχίσει το City του Λονδίνου business as usual, προσέκρουσε σε τοίχο, με αποτέλεσμα η αναθεώρηση της ευρωπαϊκής Συνθήκης, η δημοσιονομική πειθαρχία και οι υπερεξουσίες στην Κομισιόν να αφορούν μόνο τους 26 από τους 27 της Ευρώπης. Το ρήγμα ανάμεσα στους πόλους Βρετανίας και Γαλλίας – Γερμανίας οδηγεί σε Διακυβερνητική Συμφωνία, που περιλαμβάνει εκχώρηση εξουσιών εκ μέρους των εθνικών κυβερνήσεων και υποστηρίζεται από τα 17 κράτη-μέλη της ευρωζώνης και, όπως τελικώς διεφάνη, από όλα τα υπόλοιπα εννέα κράτη-μέλη, πλην Βρετανίας. Στους αντιρρησίες περιελήφθη αρχικά η Ουγγαρία που σε μια πρώτη φάση συντάχθηκε με τη Βρετανία. Κατόπιν επέλεξε μαζί με τις Σουηδία, Τσεχία, Δανία, Λετονία, Λιθουανία, Πολωνία, Ρουμανία και Βουλγαρία να παραπέμψουν το ζήτημα της ένταξης στη δημοσιονομική ένωση στα εθνικά Κοινοβούλια. Η Ιρλανδία, όπως είχε προαναγγείλει πριν από έναν μήνα, πιθανότατα θα επιλέξει τον δρόμο του δημοψηφίσματος. Υπό τις νέες συνθήκες η Ε.Ε. φαίνεται να προχωρά στην υιοθέτηση μια συμφωνίας των 26 που οδηγεί εκτός τη Βρετανία. Η βρετανική «απομόνωση» ανακοινώθηκε και επισήμως από τον πρόεδρο της Ε.Ε. Χέρμαν βαν Ρομπάι, που δήλωσε μετά το τέλος της διήμερης συνόδου ότι οι 26 από τις 27 χώρες-μέλη της ΕΕ είναι ανοιχτές να συμμετάσχουν στη διακυβερνητική συμφωνία για την αλλαγή των Συνθηκών της Ε.Ε. στην κατεύθυνση της προώθησης της δημοσιονομικής ένωσης στην Ευρώπη. «Εκτός από μία (σ.σ.: τη Βρετανία), όλες οι χώρες εξετάζουν τη συμμετοχή» είπε. Για βρετανική απομόνωση με συνέπειες που για την ώρα παραμένουν άγνωστες έκαναν λόγο οι βρετανικές εφημερίδες. Ενδιαφέρουσα ήταν η ανάλυση του γερμανικού περιοδικού «Der Spiegel» που εκτιμά ότι ο Ντέιβιντ Κάμερον δεν θα καταφέρει να αποτρέψει τον κίνδυνο της απομόνωσης, καθώς η ευρωπαϊκή οικονομική πολιτική θα καθορίζεται στο μέλλον σε επίπεδο ευρωζώνης και των εταίρων της. Ούτε θεωρείται ότι η κίνηση αυτή του Κάμερον θα έχει γεωπολιτικό όφελος· πιθανός είναι ο αντίκτυπος στη συμμαχία με τις Ηνωμένες Πολιτείες, καθώς στα μάτια των πολιτικών στην Ουάσινγκτον η Βρετανία ήταν ιδιαίτερα χρήσιμη για τη δυνατότητα άσκησης επιρροής στις Βρυξέλλες.