Ο πρωθυπουργός Αντώνης Σαμαράς εκμυστηρευόταν σε συνομιλία που είχε με στενό συνεργάτη του έναν προβληματισμό του. «Νιώθω λες και αντιμετωπίζουμε μια Λερναία Υδρα. Το ένα κεφάλι κόβουμε και ξεπηδούν δυο».
Με αυτόν τον τρόπο κατέγραφε όσα εξελίσσονται στο πολιτικό σκηνικό τα τελευταία 48ωρα με αφορμή τις αποκαλύψεις για τη «λίστα Λαγκάρντ» και έδειχνε την αγωνία του. Και αυτό γιατί ο κ. Σαμαράς πιστεύει ότι τα όσα αποκαλύπτονται γύρω από την υπόθεση «τραυματίζουν» την εικόνα της χώρας σε μια περίοδο που η κυβέρνηση είδε και έπαθε να αποκαταστήσει την αξιοπιστία της. Οπως χαρακτηριστικά έλεγε άνθρωπος του Μαξίμου, στο εξωτερικό η απογοήτευση είναι μεγάλη για κυρίως δύο λόγους. Ο πρώτος αφορά την ενιαία γραμμή που βλέπουν τα πράγματα. Γι’ αυτούς δεν υπάρχουν κυβερνήσεις, υπάρχει μία χώρα που λέγεται Ελλάδα. Ο δεύτερος είναι ο φόβος κρίσης εμπιστοσύνης με αφορμή όσα βγαίνουν στην επιφάνεια για τον κ. Παπακωνσταντίνου. Δηλαδή εάν ένας άνθρωπος που ήταν «δικός τους» και τον είχαν υπό την εποπτεία τους συμπεριφέρθηκε έτσι, τι συμβαίνει πραγματικά με το πολιτικό σύστημα στην Ελλάδα και ποιον θα εμπιστευτούν. Ο κ. Σαμαράς θα επιχειρήσει να κλείσει άμεσα αυτήν την ιστορία στα ταξίδια που ξεκινά με πρώτο αυτό στo Βερολίνο στις 8 Ιανουαρίου (με πιθανό ενδεχόμενο να αναχωρήσει τη Δευτέρα). Πρόκειται για την πρώτη «επικίνδυνη αποστολή» μέσα στο νέο κλίμα που έχει δημιουργηθεί. Αρχικός στόχος ήταν να μπει στο παιχνίδι των επενδύσεων, τώρα θα πρέπει να πείσει και να καθησυχάσει τους «περίεργους» Γερμανούς και ιδιαίτερα τους συμμετέχοντες στο συνέδριο, στο οποίο θα βρίσκεται, ότι στην Ελλάδα δεν είναι όλοι ίδιοι.
Εύκολο το εγχείρημα; Κανείς δεν ξέρει, από τη στιγμή που ο κ. Παπακωνσταντίνου και η «λίστα Λαγκάρντ» έφτασαν έως την Κίνα. Τουλάχιστον ο πρωθυπουργός θα έχει ακόμη μία ευκαιρία να πείσει για τις προθέσεις του τους ανθρώπους του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος που θα συναντηθούν στις 11 και 12 Ιανουαρίου στη Λευκωσία. Εκεί αναμένεται να δώσει το «παρών» και η Γερμανίδα καγκελάριος Ανγκελα Μέρκελ, αλλά και άλλοι Ευρωπαίοι πολιτικοί και αρχηγοί, όπως ο νέος προεδρεύων της Ευρωπαϊκής Ενωσης Ιρλανδός πρωθυπουργός Εντα Κένι.
Ο κ. Σαμαράς, εκτός από το εξωτερικό και τους προβληματισμούς που έχουν δημιουργηθεί εκεί, έχει και ένα εσωτερικό μέτωπο που «βράζει» σε πολλά επίπεδα. Το πρώτο αφορά την ψηφοφορία στη Βουλή για την παραπομπή του κ. Γιώργου Παπακωνσταντίνου. Η ψηφοφορία είναι μυστική. Ο πονοκέφαλος είναι να βρεθούν κάποιοι «γαλάζιοι» βουλευτές που θα ψηφίσουν υπέρ της πρότασης του ΣΥΡΙΖΑ, στην οποία περιλαμβάνεται και ο κ. Ευάγγελος Βενιζέλος. Εάν υπάρξουν τέτοιες ψήφοι, τότε κανείς δεν μπορεί να αποκλείσει τις παρενέργειες στην κυβερνητική συμμαχία. Για την ώρα το Μαξίμου πιστεύει ότι δεν πρόκειται να υπάρξουν τέτοιες κινήσεις που θα προκαλέσουν προβλήματα από το πουθενά σε μια δύσκολη ισορροπία με τον κ. Βενιζέλο, ο οποίος θέλει πάση θυσία να αντέξει τουλάχιστον μέχρι το συνέδριο του ΠΑΣΟΚ που θα γίνει τον Φεβρουάριο. Αυτός, εξάλλου, είναι ο χρόνος-κλειδί που ο κ. Αντώνης Σαμαράς θα λάβει τις τελικές αποφάσεις του για τον ανασχηματισμό της κυβέρνησης, ο οποίος για την ώρα παραμένει «παγωμένος».
Ομως ο μεγάλος πονοκέφαλος του πρωθυπουργού είναι η καθημερινότητα που θα διαμορφωθεί από το τέλος του μήνα. Το κίνημα «δεν έχω, δεν πληρώνω» είναι η μεγαλύτερη απειλή που μπορεί να ανατρέψει όσα η κυβέρνηση σχεδιάζει. Η παράταση για την πληρωμή των τελών κυκλοφορίας αλλά και η «μαύρη τρύπα» στα ληξιπρόθεσμα χρέη, παρά τις ενέσεις αισιοδοξίας που επιχειρεί το οικονομικό επιτελείο με δηλώσεις περί του ότι «είμαστε εντός των στόχων» είναι ενδεικτικά του μετέωρου βήματος της χώρας, λίγες ημέρες πριν επιστρέψει η τρόικα.
Ο κ. Σαμαράς θέλει να καταφέρει να πετύχει ένα «επενδυτικό σοκ» με τις αποκρατικοποιήσεις και τις επαφές που κάνει για να αλλάξει το κλίμα. Η αλήθεια είναι ότι η αποκρατικοποίηση του ΟΠΑΠ έχει πάει πίσω και η αποκρατικοποίηση στην ενέργεια έχει κολλήσει λόγω διπλωματικών πιέσεων τόσο από πλευράς Μόσχας όσο και από πλευράς Ουάσινγκτον.
Τα νέα μέτρα
Εάν όμως δεν αλλάξει η κατάσταση στην αγορά και δεν «πέσει χρήμα», τότε ο φαύλος κύκλος της ύφεσης θα συνεχίσει να εξαπλώνεται, βάζοντας νέα λουκέτα σε μαγαζιά και μεγαλώνοντας το πρόβλημα της ανεργίας. Κάτι τέτοιο, βέβαια, θα ξυπνήσει τον μεγαλύτερο εφιάλτη της κυβέρνησης που «ακούει» στο ενδεχόμενο επιβολής νέων μέτρων. Τα παραπάνω σε συνδυασμό με τις μειώσεις μισθών και συντάξεων που ξεκίνησαν θα προκαλέσουν ένα εκρηκτικό περιβάλλον στην κοινωνία, το οποίο μπορεί να οδηγήσει σε απρόβλεπτες καταστάσεις.
Η «καυτή» λίστα του Μαξίμου με τα 12 μέτωπα που θα κρίνουν τη συγκυβέρνηση
Ηδη στο Μαξίμου έχουν ανοίξει την «καυτή» λίστα που, όπως αποκαλύψαμε, περιέχει μεταξύ άλλων:
– την ψήφιση του φορολογικού νομοσχεδίου
– την εφαρμογή της αύξησης στα τιμολόγια της ΔΕΗ
– την υλοποίηση του μέτρου της διαθεσιμότητας, που έχει μπλοκάρει έπειτα από μια σειρά δικαστικών αποφάσεων
– την εφαρμογή της αξιολόγησης στο Δημόσιο και τη συρρίκνωση των υπηρεσιών και των διευθύνσεων, κάτι που μπορεί να φέρει νέες αναταράξεις, καθώς κανείς δεν μπορεί να αποκλείσει το ενδεχόμενο απολύσεων μέσω κατάργησης θέσεων, φορέων και οργανισμών. Η τρόικα, πάντως, δεν αποκλείεται να επαναφέρει το αίτημά της για απολύσεις στο Δημόσιο.
– την ενεργοποίηση του νέου συστήματος καθορισμού του κατώτατου μισθού από τα τέλη Μαρτίου
– την υπογραφή Μνημονίων με τα υπουργεία για την υλοποίηση του Μνημονίου 3, κάτι που θα σημάνει ακόμη μεγαλύτερους περιορισμούς
– τον διορισμό του ειδικού γραμματέα Δημοσίων Εσόδων που αναμένεται να γίνει την επόμενη Παρασκευή 11 Ιανουαρίου. Το πρόσωπο που θα αναλάβει καθήκοντα ειδικού γραμματέα Εσόδων θα έχει θητεία πέντε χρόνια
– την αρχή αποπληρωμής των χρεών του Δημοσίου σε ιδιώτες, στην οποία ποντάρει πολλαπλά η κυβέρνηση για την αξιοπιστία του κράτους απέναντι στους πολίτες
– την ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών και τον διορισμό επιτρόπων σε αυτές, ώστε να υπάρξει ρευστότητα στην αγορά.
– την επέκταση των αντικειμενικών αξιών σε ολόκληρη τη χώρα
– την ανακήρυξη της ΑΟΖ, που αποτελεί δέσμευση της κυβέρνησης και θα δώσει προοπτική και ελπίδα ανάκαμψης αλλά και θα αποτελέσει ένα κρίσιμο εθνικό τεστ
– την προσπάθεια για μείωση του ΦΠΑ στην εστίαση, το οποίο θα αποτελέσει ένα μεγάλο στοίχημα για την τόνωση της αγοράς και αποτελεί αίτημα διαρκείας των ανθρώπων του εμπορίου αλλά και των καταναλωτών.
Το βέβαιο είναι ότι επόμενες χρονικό διάστημα, εβδομάδες και μήνες, εκ των πραγμάτων θα είναι σκληρό και δύσκολο και θα κρίνει την πολιτική επιβίωση της κυβέρνησης. Σε διαφορετική περίπτωση ένα σενάριο εκλογών με λίστα, όσο και εάν κανείς δεν το επιθυμεί, δεν μπορεί να αποκλειστεί μπροστά στα αδιέξοδα που ενδέχεται να δημιουργηθούν σε ένα συγκρουσιακό περιβάλλον.
Νίκος Ελευθερόγλου
