Πώς έβλεπαν οι Αρχαίοι Έλληνες τα έργα τέχνης τους; Τι σημασία είχε για εκείνους η τρισδιάστατη μορφή των γλυπτών; Σε αυτά τα ερωτήματα προσπαθεί να απαντήσει το ενδιαφέρον εργαστήρι τεχνών, το οποίο πραγματοποιείται καθημερινά στο Μουσείο της Ακρόπολης. Σε αυτό μπορεί κανείς να αποκρυπτογραφήσει όλα τα μυστικά δημιουργίας ενός έργου τέχνης αλλά και να μάθει ποια είναι τα στάδια αναπαραγωγής ενός αρχαίου γλυπτού.
Περίπου για μία ώρα οι φροντιστές-αρχαιολόγοι μιλούν στους συμμετέχοντες για την αγάπη των αρχαίων προγόνων μας για τις τρεις διαστάσεις -τη φυσική μορφή των πραγμάτων δηλαδή-, ενώ ταυτόχρονα γίνεται ζωντανά η δημιουργία αντιγράφου από τους ειδικούς του μουσείου, δηλαδή τους συντηρητές.
«Οι Αρχαίοι Ελληνες λάτρευαν τις τρεις διαστάσεις» μας εξήγησε ο φροντιστής- αρχαιολόγος Βασίλης Χρυσικόπουλος κατά τη διάρκεια της ξενάγησης στην οποία συμμετείχε η «δημοκρατία». «Μάλιστα η αγάπη αυτή πηγάζει από τη λατρεία τους να μιμηθούν τη φύση». Μέσα από την ξενάγηση, στην οποία ο αριθμός των ατόμων δεν πρέπει να υπερβαίνει τα 20, οι θεατές μπορούν να διαπιστώσουν ακόμη και το πώς τα δημιουργήματά τους προσαρμόζονταν στις εκάστοτε περιστάσεις.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα, ο Ιππέας 700, ένα από τα δεκάδες αγάλματα που βρίσκονται ατάκτως ερριμμένα στο δάσος των αρχαϊκών αγαλμάτων του μουσείου.
Αδυναμία στο περίοπτο
«Βλέποντας αυτό το γλυπτό συνειδητοποιεί κανείς ότι είναι ημιτελές, δηλαδή δεν έχει ολοκληρωθεί, και το τμήμα που έχει μείνει ανολοκλήρωτο βρίσκεται στην πίσω πλευρά. Αυτό ίσως σημαίνει ότι ο δημιουργός θα έμαθε ότι το γλυπτό θα τοποθετηθεί σε τοίχο, γι’ αυτό και δεν το τελείωσε ποτέ» τόνισε ο κ. Χρυσικόπουλος υποστηρίζοντας ότι η μεγάλη τους αδυναμία ήταν το περίοπτο, δηλαδή να βλέπουν τα αριστουργήματά τους από όλες τις πλευρές.
Ενα ακόμη στοιχείο με ιδιαίτερο ενδιαφέρον είναι ότι η δημιουργία αρχαίων αντιγράφων ήταν πολύ διαδεδομένη και στο παρελθόν. Δεν είναι τυχαίο άλλωστε ότι ακόμη και ο αυτοκράτορας Αδριανός στη βίλα του στο Τίβολι, θαμπωμένος από τον θαυμασμό του για τις Καρυάτιδες, είχε φροντίσει να δημιουργήσει πιστά αντίγραφά τους.
Ο επόμενος σταθμός του ωριαίου προγράμματος είναι στον δεύτερο όροφο του μουσείου, όπου οι συμμετέχοντες έχουν την ευκαιρία να παρακολουθήσουν τη διαδικασία αντιγραφής αρχαίου έργου σε ένα σύγχρονο εργαστήρι.
Οπως μας είπε ο συντηρητής Δημήτρης Κιλκίς, ο οποίος τον τελευταίο ενάμιση μήνα πραγματοποιεί ζωντανά για τα μάτια των θεατών την αντιγραφή του ποδιού του Ιππέα 700 επάνω σε παριανό μάρμαρο, το ενδιαφέρον του κοινού για τη δράση είναι πολύ μεγάλο.
Infο: Το εργαστήρι τεχνών του Μουσείου Ακρόπολης πραγματοποιείται καθημερινά στις 11.00 και τις 12.00. Απαιτείται μόνο το εισιτήριο ημέρας.
2.500 χρόνια με τα ίδια εργαλεία
Ποιος ήξερε άραγε ότι πολλά από τα εργαλεία που χρησιμοποιούσαν οι γλύπτες της αρχαϊκής εποχής πρωταγωνιστούν και σήμερα στα εργαστήρια των καλλιτεχνών; Η αρίδα, ο πονταδόρος, το γλωσσάκι, το βελονάκι είναι μερικά μόνο από τα εργαλεία των δημιουργών τα οποία και σήμερα κρατούν στα χέρια τους οι γλύπτες.
Ο συντηρητής Δημήτρης Κιλκίς, ο οποίος κατάγεται από την Τήνο, από μια οικογένεια μαρμαρογλυπτών, μας είπε: «Στην αντιγραφή η διαδικασία είναι όμοια με εκείνη που ακολουθούσαν στην αρχαιότητα, κάτι που καταλαβαίνουν και οι ίδιοι θεατές, οι οποίοι την παρακολουθούν με ενδιαφέρον. Η αντιγραφή ενός έργου είναι μια αρκετά χρονοβόρα διαδικασία, αφού ακολουθούνται συγκεκριμένα στάδια. Δεν είναι τυχαίο ότι για την κατασκευή των γλυπτών χρειάστηκαν χρόνια».
Γιώτα Βαζούρα
