Σύστημα οn line σύνδεσης της Εφορίας με τους τραπεζικούς λογαριασμούς των φορολογουμένων θέλει να δημιουργήσει το υπουργείο Οικονομικών ώστε να μπορεί να παρακολουθεί σε καθημερινή βάση και με το πάτημα ενός κουμπιού το ύψος των καταθέσεων και τις κινήσεις που πραγματοποιούνται στους λογαριασμούς των πολιτών.
Τον ερχόμενο Απρίλιο κατατίθεται στη Βουλή η νομοθετική ρύθμιση για τη διασύνδεση των ελεγκτικών υπηρεσιών με το τραπεζικό σύστημα. Το σχέδιο αφορά τη δημιουργία ενός Ηλεκτρονικού Συστήματος Μητρώων Τραπεζικών Λογαριασμών και προβλέπει την αποστολή στοιχείων από τις τράπεζες καθημερινά στον Τειρεσία. Από εκεί τα στοιχεία θα διοχετεύονται στον κόμβο της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων (ΓΓΠΣ). Πρόσβαση θα έχουν όλοι οι φορείς του ελεγκτικού μηχανισμού του Δημοσίου, όπως οι εφορίες, το ΣΔΟΕ, η Οικονομική Αστυνομία και η Αρχή Καταπολέμησης της Νομιμοποίησης Εσόδων από Εγκληματικές Δραστηριότητες.
Στο ηλεκτρονικό δίχτυ πρόσβαση υποτίθεται ότι θα έχει αρχικά το υπουργείο Οικονομικών, αλλά ο στόχος είναι σύντομα να έχουν πρόσβαση σε αυτό και ασφαλιστικοί φορείς, όπως το ΙΚΑ και ο ΟΑΕΕ.
Μέσω της ηλεκτρονικής διασύνδεσης των υπηρεσιών του υπουργείου με το τραπεζικό σύστημα η Εφορία θα γνωρίζει ανά πάσα στιγμή πόσα χρήματα έχουμε για να μπορεί να κάνει κατασχέσεις για οφειλές προς το Δημόσιο που δεν έχουν ρυθμιστεί. Επίσης θα μπορεί να ελέγχει εάν οι τραπεζικές καταθέσεις αντιστοιχούν στα εισοδήματα που δηλώνει ο φορολογούμενος στην Εφορία ώστε να μπορεί τον κυνηγάει με απειλές πρόσθετης φορολόγησης.
Σήμερα, για να ανοίξουν οι τραπεζικοί λογαριασμοί προσώπων που ελέγχονται για σοβαρά φορολογικά αδικήματα και οικονομικά εγκλήματα, μπορεί να απαιτηθεί χρονικό διάστημα 8 μηνών ή ακόμη και ενός έτους. Συγκεκριμένα απαιτείται το ΣΔΟΕ ή κάποια άλλη ελεγκτική υπηρεσία να αποστείλει γραπτό αίτημα για την αποστολή στοιχείων κίνησης τραπεζικών λογαριασμών προς την Ενωση Ελληνικών Τραπεζών και εκείνη με τη σειρά της να κοινοποιήσει το αίτημα αυτό προς όλα τα πιστωτικά ιδρύματα της χώρας. Οι τράπεζες ανταποκρίνονται στο αίτημα μετά την πάροδο πολλών μηνών.
Κάποια στιγμή αποστέλλονται από τις τράπεζες τεράστιοι όγκοι χαρτιών με λεπτομερή δεδομένα, που για να ερευνηθούν επαρκώς από τους αρμόδιους ελεγκτές απαιτείται να περάσουν πολλοί μήνες, με συνέπεια να καθυστερεί σημαντικά η ολοκλήρωση των διασταυρώσεων και των ελέγχων.
Με το νέο σύστημα οι χρήστες κατά τη διενέργεια των ελέγχων θα αναζητούν τους λογαριασμούς μέσω του ΑΦΜ κάθε ελεγχόμενου. Πλέον δεν θα χρειάζεται να υποβάλλουν αίτημα, απλά θα μπαίνουν οποιαδήποτε στιγμή στον λογαριασμό του ελεγχόμενου.
Σύμφωνα με πληροφορίες της «κυριακάτικης δημοκρατίας», το Σύστημα Μητρώων Τραπεζικών Λογαριασμών που θα παρακολουθεί ηλεκτρονικά τις καταθέσεις θα λειτουργεί ως εξής:
– Οι πιστοποιημένοι χειριστές θα αναζητούν αυτόματα με κωδικό τον ΑΦΜ του ελεγχόμενου με πρόσβαση σε κάθε λογαριασμό χωρίς να γνωρίζει η τράπεζα ποιος και πότε ελέγχεται.
– Οι τράπεζες, καθημερινά, θα αποστέλλουν στον Τειρεσία όλες τις κινήσεις που έγιναν στους λογαριασμούς που διατηρούν. Από τον server του Τειρεσία θα αποστέλλονται τα στοιχεία στον server της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων.
– Η ενημέρωση του συστήματος θα γίνεται καθημερινά. Οι ελεγκτές θα έχουν πρόσβαση στους λογαριασμούς των ελεγχόμενων από το 2002 και μετά. Ωστόσο, οι κινήσεις λογαριασμού που θα διατίθενται θα είναι από το 2008.
– Η πρόσβαση θα γίνεται ηλεκτρονικά από διαβαθμισμένους υπαλλήλους μέσω του μοναδικού κόμβου διασύνδεσης της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων.
– Οι χρήστες θα διαπιστώνουν σε ποιες τράπεζες έχει λογαριασμό ο φορολογούμενος, το υπόλοιπο του λογαριασμού και τις κινήσεις που έκανε.
Η εφαρμογή θα τεθεί σε πλήρη λειτουργία τον προσεχή Σεπτέμβριο. Εντός του Απριλίου αναμένεται να κατατεθεί στη Βουλή το σχέδιο νόμου. Από τον Σεπτέμβριο του 2014 η διαβίβαση πληροφοριών θα γίνεται μόνο ηλεκτρονικά.
Ο αντικειμενικός προσδιορισμός των εισοδημάτων
Ταυτόχρονα δρομολογούνται οι διαδικασίες για την ενεργοποίηση της ψηφισθείσας από τον Ιανουάριο του 2012 διάταξης που προβλέπει την εφαρμογή έμμεσων τεχνικών ελέγχου για τον αντικειμενικό προσδιορισμό των εισοδημάτων χιλιάδων επιχειρήσεων, ελευθέρων επαγγελματιών και φυσικών προσώπων, που θα επιλέγονται για φορολογικό έλεγχο.
Με τη μέθοδο αυτή η Εφορία θα επανυπολογίζει το εισόδημα κάθε φυσικού προσώπου με βάση την αξία των περιουσιακών στοιχείων που κατέχει, τις δαπάνες που πραγματοποιεί για τη διαβίωσή του και για καταναλωτικούς σκοπούς, καθώς επίσης και με βάση το ύψος των καταθέσεών του στις τράπεζες.
Οι «έμμεσες τεχνικές ελέγχου» θα εφαρμόζονται σε περιπτώσεις που προκύπτουν ενδείξεις για απόκρυψη σημαντικού ύψους εισοδημάτων, για διακίνηση «μαύρου χρήματος», για «ξέπλυμα βρόμικου χρήματος» και για παράνομο πλουτισμό. Τα ποσά που θα αποκαλύπτεται ότι απέκρυψε ο ελεγχόμενος θα υπόκεινται σε φόρο εισοδήματος με βάση τη φορολογική κλίμακα, δηλαδή με συντελεστές που θα φθάνουν μέχρι και το 45% για τα πολύ μεγάλα αποκρυβέντα ποσά.
Οι φορολογικές Αρχές θα λαμβάνουν υπόψη στοιχεία που αφορούν:
– Την αναλογία μεταξύ του ύψους των δηλωθέντων εισοδημάτων και της αξίας των κτηθέντων περιουσιακών στοιχείων. Θα ελέγχουν δηλαδή εάν η αξία των ακίνητων και κινητών περιουσιακών στοιχείων είναι δυσανάλογα υψηλή σε σχέση με το ύψος των εισοδημάτων που αναγράφονται στις φορολογικές δηλώσεις.
– Τη ρευστότητα των ελεγχομένων.
– Το ύψος των καταθέσεών τους στις τράπεζες.
– Τις δαπάνες που έχουν πραγματοποιήσει με την καταβολή μετρητών. Συγκεκριμένα θα ελέγχονται αγορές περιουσιακών στοιχείων (κατοικιών, αυτοκινήτων, σκαφών αναψυχής κ.ά.) που έγιναν με μετρητά και θα διασταυρώνονται με τα εισοδήματα που έχουν εμφανίσει στην Εφορία οι φορολογούμενοι. Αγορές περιουσιακών στοιχείων που έγιναν σε μετρητά και δεν δικαιολογούνται από τα δηλωθέντα εισοδήματα θα θεωρούνται εισόδημα και θα φορολογούνται.
Στέλιος Κράλογλου
