Την πλήρη ανατροπή των προϋποθέσεων πρόωρης συνταξιοδότησης που αφορούν κυρίως τους ασφαλισμένους του Δημοσίου, άνδρες και γυναίκες, με στόχο να μη βγαίνει κανείς στη σύνταξη κάτω από τα 60 έτη, προτείνει στη μελέτη του για το Ασφαλιστικό το Κέντρο Προγραμματισμού και Οικονομικών Ερευνών (ΚΕΠΕ), τινάζοντας έτσι «στον αέρα» τα σχέδια ζωής για περίπου 150.000 πολίτες, καθώς τόσοι υπολογίζεται ότι μπορούν να κάνουν χρήση των ευνοϊκών διατάξεων τους επόμενους μήνες. Στο στόχαστρο της μελέτης του ΚΕΠΕ μπαίνουν όλες οι περιπτώσεις πρόωρης συνταξιοδότησης (π.χ. γυναίκες με ανήλικο), καθώς και το όριο για τη χορήγηση της κατώτατης σύνταξης, που προτείνεται να αυξηθεί από τις 4.500 ημέρες ασφάλισης (15 έτη) στις 6.000 ημέρες ασφάλισης (20 έτη).
Οι κατηγορίες ασφαλισμένων που μπορούν να βγουν με πρόωρη συνταξιοδότηση και θίγονται είναι:
* Μητέρες ανήλικων τέκνων: Οσες πρόλαβαν να θεμελιώσουν συνταξιοδοτικό δικαίωμα έως το τέλος του 2012 αποχωρούν πριν από τα 60 έτη. Ακόμα καλύτερα για όσες είναι τρίτεκνες μητέρες, που μπορούν να αποχωρήσουν μέχρι και με μόλις είκοσι χρόνια εργασίας χωρίς όριο ηλικίας, αν θεμελίωσαν δικαίωμα έως το τέλος του 2010. Υπάρχουν ασφαλιστικές διατάξεις για πρόωρη συνταξιοδότηση (πριν από τα 60) και για γυναίκες που δεν έχουν ανήλικα τέκνα, με την προϋπόθεση όμως ότι θεμελίωσαν πριν από το 2011 το συνταξιοδοτικό τους δικαίωμα. Ειδικότερα, σε τράπεζες και ΔΕΚΟ δόθηκε η δυνατότητα θεμελίωσης συνταξιοδοτικού δικαιώματος έως το τέλος του 2010, με 25ετία και το 55ο έτος της ηλικίας τους. Στο ΙΚΑ ισχύει το ίδιο με 4.500 ημέρες ασφάλισης στα 55 έτη.
* Ασφαλισμένοι πριν από το 1983: Η βασική διάταξη για τη συγκεκριμένη περίπτωση ασφαλισμένων, οι οποίοι βρίσκονται κυριολεκτικά «με το ένα πόδι» στη σύνταξη, είναι ότι μπορούν να συνταξιοδοτηθούν με 35ετία χωρίς όριο ηλικίας για το Δημόσιο και τον ευρύτερο δημόσιο τομέα. Ειδικά για το ΙΚΑ ισχύει η 35ετία μαζί με τη συμπλήρωση του 58ου έτους. Σε κάθε περίπτωση ισχύει η προϋπόθεση της θεμελίωσης συνταξιοδοτικού δικαιώματος πριν από το τέλος του 2010.
* Ενοπλες Δυνάμεις: Εως το 2011 ίσχυε η προϋπόθεση να υπάρχουν τουλάχιστον 24 έτη και 6 μήνες ασφάλισης για να βγουν στη σύνταξη, χωρίς όριο ηλικίας, όσοι υπηρετούν στις Ενοπλες Δυνάμεις. Από το 2012 και μετά το όριο αυτό αυξάνεται σταδιακά.
* Εργαζόμενοι στα βαρέα και ανθυγιεινά επαγγέλματα: Μπορούν να αποχωρήσουν, ανάλογα την περίπτωση, από τα 53 έτη και μετά.
Σε ό,τι αφορά την αύξηση του ορίου στα 20 έτη, από 15 έτη που είναι σήμερα, για τη χορήγηση της κατώτατης σύνταξης, το ΚΕΠΕ ουσιαστικά επαναφέρει την απαίτηση της τρόικας, όπως αυτή είχε εκφραστεί ήδη από το 2012. Μόνο που τότε, στη συγκυβέρνηση των τριών, η πλευρά της ΔΗΜ.ΑΡ. είχε εγείρει σοβαρές ενστάσεις για να εφαρμοστεί η συγκεκριμένη διάταξη και έτσι επιλέχθηκε η λύση της επιβολής εισφοράς στις συντάξεις άνω των 1.300 ευρώ.
Κίνδυνο περικοπών αντιμετωπίζουν και οι αναπηρικές συντάξεις, καθώς σύμφωνα με τη μελέτη, οι μισές αφορούν άντρες έως 53 ετών. Προτείνεται να γίνουν νέοι έλεγχοι σε όλες τις μορφές χορήγησης αναπηρικών συντάξεων.
Εντύπωση προκαλεί επίσης το στοιχείο ότι περίπου το διάστημα από το 2010 και μετά βγήκαν στη σύνταξη περίπου 860.000 άτομα, γεγονός που επιβάρυνε τα ασφαλιστικά ταμεία.
Βασίλης Αγγελόπουλος
