Δεν έχει τέλος η λίστα με τις βλαβερές συνέπειες του καπνίσματος. Οι περισσότερες είναι λίγο πολύ γνωστές. Μια νέα μελέτη όμως, την οποία διεξήγαγε το Ινστιτούτο Ψυχιατρικής, Ψυχολογίας και Νευροεπιστήμης του King’s College του Λονδίνου, με επικεφαλής τον δρα Τζέιμς ΜακΚαμπ, παρουσιάζει πρώτη φορά συσχετισμό του καπνίσματος με την εκδήλωση σχιζοφρένειας και άλλων πολύ σοβαρών ψυχασθενειών. Η νέα έρευνα διαπίστωσε ότι όσοι καπνίζουν καθημερινά έχουν σχεδόν τριπλάσια πιθανότητα εμφάνισης ψυχωτικών συμπτωμάτων και μάλιστα σε νεαρότερη ηλικία σε σχέση με τους μη καπνιστές. Οι ερευνητές του ινστιτούτου συγκέντρωσαν και ανέλυσαν 61 έρευνες απ’ όλο τον κόσμο, οι οποίες έγιναν από το 1980 έως το 2014 και αφορούσαν συνολικά σχεδόν 15.000 καπνιστές και 273.000 μη καπνιστές.
Η μελέτη εκτιμά ότι η νικοτίνη μπορεί να επιφέρει αλλοιώσεις στον εγκέφαλο, μέσω της υπερπαραγωγής της ντοπαμίνης που αποτελεί έναν σημαντικό νευροδιαβιβαστή, αυξάνοντας με αυτό τον τρόπο τον κίνδυνο ψύχωσης. Αξίζει να σημειωθεί ότι η υπερβολική ντοπαμίνη αποτελεί τη βασική βιολογική εξήγηση για την εμφάνιση των ψυχώσεων. Σύμφωνα με τη νέα έρευνα, το 57% των ανθρώπων που πάσχουν από κάποιας μορφής ψύχωση ήταν ήδη καπνιστές όταν παρουσίασαν πρώτη φορά ψυχωτικό επεισόδιο. Επίσης, φαίνεται ότι όσοι καπνίζουν καθημερινά έχουν υπερδιπλάσια πιθανότητα να εμφανίσουν σχιζοφρένεια σε σχέση με τους μη καπνιστές. Ταυτόχρονα οι καπνιστές εκδηλώνουν τη σοβαρή ψυχική νόσο κατά μέσο όρο έναν χρόνο νωρίτερα από τους μη καπνιστές. Ωστόσο οι επιστήμονες τονίζουν το γεγονός ότι θα χρειαστούν κλινικές δοκιμές προκειμένου να επιβεβαιωθούν τα συμπεράσματα της μελέτης.
Οπως εξηγούν, είναι πολύ δύσκολο να βεβαιώσουν μόνο μέσω στατιστικών αναλύσεων ότι όντως υπάρχει σχέση μεταξύ καπνίσματος και σχιζοφρένειας. Οπως είπε όμως ο δρ ΜακΚαμπ, «η νέα μελέτη ανοίγει πράγματι τα μάτια μας όσον αφορά την πιθανότητα ο καπνός όντως να είναι η αιτία για την ψύχωση». Οι ψυχίατροι πάντως επισημαίνουν ότι υπάρχουν πολλοί άλλοι παράγοντες κινδύνου για την εμφάνιση ψύχωσης, τόσο γενετικοί όσο και περιβαλλοντικοί.
Eλενα Στάθου-Ελευθερόγλου
