Την ώρα που η Ελλάδα βιώνει τη βαθύτερη δημογραφική κρίση της μεταπολεμικής της Ιστορίας, η κυβέρνηση εμφανίζει ως εκσυγχρονισμό και προσαρμογή στις νέες συνθήκες το κλείσιμο και τη συγχώνευση σχολικών μονάδων. Ομως πίσω από τους διοικητικούς όρους κρύβεται μια σκληρή πραγματικότητα: λιγότερα παιδιά, λιγότερα σχολεία και καμία ουσιαστική στρατηγική για την αντιμετώπιση των αιτιών που οδηγούν τη χώρα στη δημογραφική συρρίκνωση.
Σύμφωνα με τις τελευταίες αποφάσεις του υπουργείου Παιδείας για τη σχολική χρονιά 2026-2027, συγχωνεύονται 70 νηπιαγωγεία σε 33 μονάδες και 12 δημοτικά σε 6, υποβιβάζονται 40 νηπιαγωγεία και 106 δημοτικά, ενώ καταργούνται 43 νηπιαγωγεία και 32 δημοτικά σχολεία. Η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι οι παρεμβάσεις ανταποκρίνονται στις δημογραφικές μεταβολές.
Ωστόσο, το ερώτημα που ανακύπτει είναι αμείλικτο και παραμένει αναπάντητο: γιατί η κυβέρνηση προσαρμόζεται απλώς στη δημογραφική κατάρρευση, αντί να προσπαθήσει να την ανακόψει; Τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία αποτυπώνουν μια εθνική κρίση χωρίς προηγούμενο. Οι γεννήσεις στην Ελλάδα έπεσαν το 2025 στις 65.594, το χαμηλότερο επίπεδο που έχει καταγραφεί στη σύγχρονη Ιστορία της χώρας, ενώ οι θάνατοι ξεπέρασαν τους 122.000. Το φυσικό ισοζύγιο ήταν αρνητικό κατά περισσότερους από 57.000 ανθρώπους μέσα σε έναν μόνο χρόνο!
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, οι συγχωνεύσεις σχολείων δεν αποτελούν λύση, αλλά σύμπτωμα του προβλήματος. Οι τοπικές κοινωνίες, ιδιαίτερα στην περιφέρεια, βλέπουν να χάνουν μία από τις βασικές δομές που κρατούν ζωντανά τα χωριά και τις μικρές πόλεις. Ενα σχολείο που κλείνει δεν είναι απλώς ένα διοικητικό ζήτημα, είναι ακόμα ένα μήνυμα προς τα νέα ζευγάρια ότι η περιοχή τους φθίνει…
Χαρακτηριστική είναι η κατάσταση στη Θράκη. Για να ωραιοποιήσουν την κατάσταση ιδρύουν νέες δομές στον Εβρο, το Μουσικό Γυμνάσιο Ορεστιάδας, και στη Ροδόπη, το Ειδικό Δημοτικό Σχολείο Σαπών, ενώ στην Καβάλα το 2ο Δημοτικό Σχολείο Χρυσούπολης προάγεται από 6θέσιο σε 10θέσιο, λόγω αύξησης της οργανικότητάς του.
Ομως την ίδια ώρα στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση καταργούνται: στην Καβάλα το Νηπιαγωγείο Πέρνης, στην Ξάνθη το Νηπιαγωγείο Τεμένους, το Δημοτικό Σχολείο Δεκάρχου και το Δημοτικό Σχολείο Νέου Ολβίου.
Στη Δράμα συγχωνεύονται το 3ο Νηπιαγωγείο Δράμας και το 6ο Νηπιαγωγείο Δράμας, τα οποία θα λειτουργήσουν ως 4θέσιο 6ο Νηπιαγωγείο Δράμας.
Στην Ξάνθη συγχωνεύονται το 9ο Δημοτικό Σχολείο Ξάνθης και το 18ο Δημοτικό Σχολείο Ξάνθης, τα οποία θα λειτουργήσουν ως 19θέσιο 9ο Ολοήμερο Δημοτικό Σχολείο Ξάνθης.
