Για τον Ντέμη Χασάμπη η αρχή ήταν το σκάκι. Επειτα, ο τομέας της Τεχνητής Νοημοσύνης έγινε ο χώρος όπου θα σημείωνε μια πορεία μεγάλων επιτυχιών, σε μια ευθεία γραμμή.
- Από τον Βασίλη Γαλούπη
Τη μια πίσω από την άλλη, σταθερά, χωρίς τίποτα να διαταράσσει την τροχιά του. Τώρα η Google τον μετακινεί στην ηγεσία, σε μια στιγμή κρίσης στην κορυφή της εταιρίας.
Ο Τζεφ Ντιν, επίσης βασικός ερευνητής Τεχνητής Νοημοσύνης, δήλωσε ότι αποχωρεί από την Google για να δημιουργήσει μια νέα επιχείρηση με τρεις άλλους ανώτερους ερευνητές της εταιρίας. Ελάχιστη ώρα αργότερα η Google ανακοίνωνε το καινούργιο πόστο του Χασάμπη.
Στα 12 του έγινε ο Νο 2 σκακιστής στον κόσμο για την ηλικία του. Το 2010 ίδρυσε την εταιρία Τεχνητής Νοημοσύνης DeepMind, την οποία αγόρασε η Google τέσσερα χρόνια αργότερα. Στο εξής η Google τοποθετεί τον Χασάμπη στον κορυφαίο ρόλο για την περαιτέρω ανάπτυξη των λογισμικών της Τεχνητής Νοημοσύνης. Κατά βάση, του ζητάνε το νέο μεγάλο «βήμα», ώστε να βγει η εταιρία μπροστά από τον ανταγωνισμό.
Επενδυτικά, η Τεχνητή Νοημοσύνη είναι το καινούργιο Ελ Ντοράντο. Η αυτοκρατορία της Google βρίσκεται σε λυσσαλέα κούρσα κυριαρχίας με άλλες εταιρίες που λειτουργούν κι αυτές τα δικά τους μοντέλα Τεχνητής Νοημοσύνης, όπως η Anthropic. Διάσημα στελέχη της Google αποχωρούν για να ιδρύσουν τις δικές τους start up. Η εταιρία ποντάρει στον Χασάμπη για να της δώσει το ερευνητικό πλεονέκτημα που αναζητά, ώστε να βγει πρώτη στον αγώνα για εμπορική κυριαρχία.
Γεννημένος στο Λονδίνο, από Ελληνοκύπριο πατέρα και μητέρα με καταγωγή από τη Σιγκαπούρη, ήταν 4 ετών όταν είδε πρώτη φορά σκακιέρα. «Από το σκάκι ξεκίνησαν όλα για μένα. Στα 12 ή στα 13 μου θεωρούσα πια τον εαυτό μου επαγγελματία σκακιστή» είχε πει ο ίδιος στους «Times» του Λονδίνου.
Αλλά πάνω που εξελίχθηκε σε παιδί-θαύμα στο σκάκι, το παράτησε. «Για να γίνεις παγκόσμιος πρωταθλητής στο σκάκι πρέπει να έχεις μια σοβαρή εμμονή» – κι εκείνος δεν ενθουσιαζόταν τόσο ώστε να αφοσιωθεί σε απόλυτο βαθμό πειθαρχίας. Σταμάτησε τα παιχνίδια κορυφαίας κατηγορίας αλλά χρησιμοποιούσε την ιδιοφυΐα του στο σκάκι κάθε φορά που είχε ανάγκη από χαρτζιλίκι. «Στα 15 του ο Ντέμης ερχόταν από το Λονδίνο, όποτε χρειαζόταν περισσότερα λεφτά. Θα κέρδιζε στο τοπικό τουρνουά, θα έπαιρνε το χρηματικό έπαθλο των 50 λιρών κι έτσι κέρδιζε το χαρτζιλίκι του τα Σαββατοκύριακα» θυμόταν φίλος του
Ο Χασάμπης είχε ανακαλύψει ότι οι υπολογιστές τον ενθουσίαζαν περισσότερο. Αφού πήρε το πτυχίο πληροφορικής από το Κέμπριτζ, ίδρυσε τη δική του εταιρία βιντεοπαιχνιδιών. Κι έπειτα συνέχισε με διδακτορικό στη νευροεπιστήμη, «για να κατανοήσω πώς λειτουργεί ο εγκέφαλός μας». Το 2010 ίδρυσε τη δική του εταιρία Τεχνητής Νοημοσύνης, την DeepMind. Μέχρι το 2014 η DeepMind είχε γίνει η κορυφαία εταιρία Τεχνητής Νοημοσύνης στον κόσμο. Διέθετε τότε 700 υπαλλήλους, οι 400 από αυτούς με διδακτορικά. Η εταιρία του τράβηξε την προσοχή της Google. Την αγόρασε, πληρώνοντας 400 εκατομμύρια λίρες στον Χασάμπη.
Εκτός αυτών, η Google έδωσε στον Χασάμπη και την ελευθερία να ασχολείται αποκλειστικά με τις έρευνές του: «Ποτέ δεν μου φάνηκε ελκυστικό να είμαι ένας CEO. Αυτό μου βάραινε πάντα το μυαλό. Η ζωή σου πρέπει να είναι βασικά μετρήσεις κερδών και τριμηνιαίοι στόχοι, όχι καθαρά θεμελιώδης έρευνα. Εγώ προτιμώ την επιστήμη» έλεγε ο Ντέμης Χασάμπης.
Πράγματι, η άνεση να αφοσιωθεί στην έρευνα είχε ως αποτέλεσμα να πάρει Νόμπελ Χημείας το 2024, για την εργασία που έκανε, μαζί με δύο Αμερικανούς επιστήμονες, τους Ντέιβιντ Μπέικερ και Τζον Τζάμπερ, πάνω στην αποκωδικοποίηση της δομής των πρωτεϊνών και τη δημιουργία νέων. Χρησιμοποίησαν την Τεχνητή Νοημοσύνη για να προβλέψουν τη δομή σχεδόν όλων των πρωτεϊνών που έχουν ανακαλυφθεί μέχρι στιγμής, δηλαδή περίπου 2.000 εκατομμύρια πρωτεΐνες, επισπεύδοντας έτσι σημαντικά τη δημιουργία νέων φαρμάκων. «Είναι σουρεαλιστικό» δήλωνε όταν πήρε Νόμπελ.
Ο Ιλον Μασκ έχει πει ότι ο Χασάμπης είναι ο μόνος εν ζωή επιστήμονας της Τεχνητής Νοημοσύνης που θαυμάζει. Ο πατέρας του Ντέμη, ο Κώστας Χασάπης, ήταν Ελληνοκύπριος από την Αμμόχωστο. Σύμφωνα με δημοσιεύματα, ο Ντέμης (Δημοσθένης) άλλαξε το όνομά του σε «Χασάμπης», αλλά υπάρχει και η εκδοχή ότι απλώς το επώνυμό του στη Βρετανία προσαρμόστηκε φωνητικά ή λατινοποιήθηκε ως Hassabis.
Ετσι και στα ελληνικά αποδίδεται συνήθως ως Χασάμπης, ενώ παραμένει Χασάπης. Στο εξής ο Ντέμης Χασάμπης αναλαμβάνει καθήκοντα Chair της Google DeepMind καθώς και επικεφαλής Επιστημονικού Τομέα της Alphabet. Παράλληλα, παραμένει επικεφαλής της Isomorphic Labs, μιας εταιρίας που αξιοποιεί την Τεχνητή Νοημοσύνη για την ανάπτυξη νέων φαρμάκων.
Ηδη πριν από τον νέο του ρόλο ο Χασάμπης κινούνταν ως ένας από τους κορυφαίους ηγέτες πολιτικής για την Τεχνητή Νοημοσύνη. Συνέταξε μια πρόταση για τη διακυβέρνηση των εταιριών Τεχνητής Νοημοσύνης και την παρουσίασε σε ηγέτες στο Καπιτώλιο. Τον Ιούνιο παρευρέθηκε στη Σύνοδο Κορυφής του G7 και συζήτησε το μέλλον της Τεχνητής Νοημοσύνης με παγκόσμιους ηγέτες.
Ο Τζεφ Ντιν, ο επιστήμονας της Google που έφυγε για να δημιουργήσει τη δική εταιρία -στην οποία η Google ήδη ανακοίνωσε ότι θα επενδύσει-, υπήρξε ένα από τα πρώτα στελέχη που είχε προσλάβει η Google, το Νο 30 για την ακρίβεια. Τα τελευταία χρόνια, αν και συνέχιζε να θεωρείται αυθεντία, δεν βρισκόταν στην πρώτη γραμμή του αγώνα της Google για κυριαρχία στην Τεχνητή Νοημοσύνη. Τώρα οι επενδυτές ποντάρουν στον Χασάμπη.
ΝΤΕΜΗΣ ΧΑΣΑΜΠΗΣ
Νομπελίστας Χημείας, ερευνητής Τεχνητής Νοημοσύνης
ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ
Γεννήθηκε το 1976 στην Αγγλία, από Κύπριο πατέρα και μητέρα από τη Σιγκαπούρη. Αρχισε να παίζει σκάκι όταν ήταν τεσσάρων ετών και στα 13 του ήταν αναγνωρισμένος διεθνώς σκακιστής. Στα 17 του εντάχθηκε στην εταιρία παιχνιδιών υπολογιστών Bullfrog Productions, όπου εργάστηκε ως σχεδιαστής δημοφιλών παιχνιδιών. Το 1997 αποφοίτησε από το πανεπιστήμιο Κέμπριτζ με διακρίσεις στην επιστήμη των υπολογιστών και το 1998 ίδρυσε την Elixir Studios, που σχεδίαζε παιχνίδια υπολογιστών. Το 2009 ολοκλήρωσε το διδακτορικό του στη γνωστική νευροεπιστήμη στο University College του Λονδίνου (UCL). Το 2010 ίδρυσε την εταιρία Τεχνητής Νοημοσύνης DeepMind Technologies, προσδοκώντας στη χρήση Τεχνητής Νοημοσύνης «για να λύσει όλα τα άλλα προβλήματα». Αρχικά η εταιρία επικεντρωνόταν στη δημιουργία αλγορίθμων εκμάθησης για παιχνίδια. Το 2014 η Google αγόρασε την DeepMind το 2014, με τον Χασάμπη να παραμένει διευθύνων σύμβουλος της DeepMind. Στο εξής αναλαμβάνει κορυφαίο ρόλο ως Chair της Google DeepMind και επικεφαλής Επιστημονικού Τομέα της Alphabet. Παράλληλα, παραμένει επικεφαλής της Isomorphic Labs.
