➤Ο ηρωικός μητροπολίτης Τραπεζούντος και μετέπειτα Αρχιεπίσκοπος Αθηνών Χρύσανθος (γεν. 1881, απεβ. 1949) χαρακτηρίστηκε από τους Πόντιους αδελφούς μας «Αγιος των Ποντίων», επειδή δεν ξέχασαν τις προσπάθειες που έκανε για να τους σώσει από τη δολοφονική μανία των Τούρκων.
➤Αξίζει να διαβάσετε το βιβλίο του «Βιογραφικαί Αναμνήσεις του Αρχιεπισκόπου Αθηνών Χρυσάνθου του από Τραπεζούντος 1881-1949», το οποίο εκδόθηκε το 1970.
➤Σε αυτό το αυτοβιογραφικό έργο του ο πατριώτης ιεράρχης εξιστορεί τις μεγάλες περιπέτειες του Ποντιακού Ελληνισμού και τη Γενοκτονία από τους Τούρκους.
➤Σε ένα σημείο του βιβλίου ο Χρύσανθος εξιστορεί τη λήξη του ρωσοτουρκικού πολέμου στα τέλη του 1917, τις σφαγές Ελλήνων από τους Τούρκους στις μέχρι πρότινος ρωσοκρατούμενες περιοχές και την απόπειρα των Ελλήνων του Πόντου να καταφύγουν στη Ρωσία. Εκεί, ο Ελληνας ιεράρχης αντιπαραβάλλει τη στάση των Ρώσων το 1917 με εκείνη των δυτικών στη Μικρασιατική Καταστροφή το 1922:
➤«Τα λοιπά χωριά, όσα δεν κατόρθωσαν να αντιτάξουν ένοπλη άμυνα, μετανάστευσαν στη Ρωσία. Και την μετανάστευση αυτή διευκόλυναν παντοιοτρόπως τα πλοία των Ρώσων, οι οποίοι καίπερ Μπολσεβίκοι, εφάνησαν ανθρωπινότεροι από τα πληρώματα των συμμαχικών πλοίων, τα οποία κατά την Μικρασιατική Καταστροφή εν έτει 1922 δεν εδέχθησαν ούτε ένα Ελληνα να σώσουν και όσοι τυχόν ανερριχώντο στους κάλους των πλοίων, ερρίπτοντο ασπλάχνως στην θάλασσα, κοπτομένων των κάλων, γεγονός που αποδεικνύει ότι οι εξ Ανατολής Χριστιανοί ακόμη και μπολσεβικοποιούμενοι είναι ανθρωπινότεροι από τους Χριστιανούς της Δύσεως».
➤Αυτή την παρατήρηση του ιεράρχη, ο οποίος, όταν έγινε Αρχιεπίσκοπος Αθηνών, αρνήθηκε να ορκίσει την πρώτη κατοχική κυβέρνηση και να παραδώσει την πόλη των Αθηνών στους Γερμανούς, πρέπει να τη συγκρατήσουμε.
➤Εχει διαχρονική αξία…
π