Στις 10 Ιουνίου οι πολίτες της Ελβετίας καλούνται στις κάλπες για να αποφασίσουν αν ο πληθυσμός της χώρας θα πρέπει να περιοριστεί στα 10 εκατομμύρια κατοίκους, στο πλαίσιο δημοψηφίσματος με τίτλο «Όχι στην Ελβετία των 10 εκατομμυρίων!».
Την πρωτοβουλία ανέλαβε το Ελβετικό Λαϊκό Κόμμα, το οποίο στις ομοσπονδιακές εκλογές του 2023 συγκέντρωσε σχεδόν 28% των ψήφων. Το κόμμα αιτιολογεί την πρότασή του επικαλούμενο τη συνεχή αύξηση των ενοικίων, την πίεση στις δημόσιες υποδομές και την ενίσχυση των μεταναστευτικών ροών. Σήμερα ο πληθυσμός των μόνιμων κατοίκων ανέρχεται σε περίπου 9,1 εκατομμύρια, ενώ σχεδόν το 27% δεν διαθέτει ελβετικό διαβατήριο.
Τι προβλέπει η πρόταση
Εφόσον εγκριθεί, η ομοσπονδιακή κυβέρνηση και το κοινοβούλιο θα υποχρεωθούν να αναλάβουν μέτρα μόλις ο αριθμός των μόνιμων κατοίκων ξεπεράσει τα 9,5 εκατομμύρια. Μεταξύ άλλων προβλέπεται:
Απόρριψη νεοεισερχόμενων, συμπεριλαμβανομένων αιτούντων άσυλο και μελών οικογενειών αλλοδαπών κατοίκων.
Επιβολή πρόσθετων περιορισμών εάν ο πληθυσμός φτάσει τα 10 εκατομμύρια.
Σε περίπτωση που δεν επιτευχθεί μείωση, τερματισμός της συμφωνίας ελεύθερης κυκλοφορίας προσώπων με την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Η τελευταία πρόβλεψη θεωρείται ιδιαίτερα κρίσιμη, καθώς η ελεύθερη κυκλοφορία αποτελεί θεμελιώδες στοιχείο των διμερών σχέσεων Βρυξελλών και Βέρνης.
Σφοδρές αντιδράσεις
Τα δύο σώματα του ελβετικού κοινοβουλίου έχουν ταχθεί κατά της πρότασης, όπως και σημαντικοί επιχειρηματικοί και χρηματοοικονομικοί φορείς. Η ομπρέλα των εργοδοτικών οργανώσεων κάνει λόγο για «πρωτοβουλία χάους», προειδοποιώντας για σοβαρές οικονομικές επιπτώσεις.
Μεγάλες πολυεθνικές εταιρείες, όπως η Roche, η UBS και η Nestle, εκφράζουν ανησυχία ότι η εφαρμογή της πρότασης θα θέσει σε κίνδυνο βασικές συμφωνίες με την ΕΕ, συμπεριλαμβανομένης της συμφωνίας του 2023 για την πρόσβαση στην ενιαία αγορά. Πολλές επιχειρήσεις εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από εργαζόμενους προερχόμενους από κράτη της ΕΕ και άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Ενδεχόμενοι περιορισμοί θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε μετεγκατάσταση δραστηριοτήτων εκτός Ελβετίας και σε απώλεια φορολογικών εσόδων.
