Απαγόρευσε στις αμερικανικές δυνάμεις να χρησιμοποιήσουν τον ενάεριο χώρο της και έτσι αναγκάστηκαν να βάλουν τέλος στην επιχείρηση «Ελευθερία» για τον απεγκλωβισμό των εμπορικών πλοίων μέσα και έξω από τα Στενά του Ορμούζ
Ενδεχομένως ο Ντόναλντ Τραμπ τελικά να μη δήλωνε καθ’ υπερβολήν πως είναι «πολύ πιθανή» η επίτευξη συμφωνίας με το Ιράν μετά τις «πολύ καλές συνομιλίες» μεταξύ Ουάσινγκτον και Τεχεράνης κατά τις τελευταίες ώρες.
- Από τον Γιώργο Τραπεζιώτη
Οι δυο πλευρές συνεχίζουν να έχουν ανοιχτούς τους διαύλους επικοινωνίας, παρά τις δυσκολίες που προκαλούν για μια άμεση θετική έκβαση των διαπραγματεύσεων οι επιμέρους διαφωνίες επί της αμερικανικής πρότασης. Εντούτοις, στη φάση αυτή -όπως εκτιμούσαν χθες αναλυτές- «τίποτα δεν θεωρείται ανυπέρβλητο».
Μέχρι να επιβεβαιωθούν όμως αυτές οι εκτιμήσεις, οι εξελίξεις έτρεχαν την Πέμπτη. Μείζον θέμα για τη Δύση -και βέβαια για τους Αμερικανούς, αλλά και για τους συμμάχους τους στην περιοχή της Μέσης Ανατολής- παραμένει η επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ. Ηδη οι διαπραγματεύσεις για το ζήτημα προχωρούν, ενώ πληροφορίες χθες ανέφεραν πως έχουν επιτευχθεί αρχικές συμφωνίες για τη σταδιακή άρση του ναυτικού αποκλεισμού που έχουν επιβάλει οι ΗΠΑ στα λιμάνια του Ιράν. Ειδικότερα, σύμφωνα με τη Σαουδική εφημερίδα «Al-Hadath», η λύση για τα ακινητοποιημένα πλοία ενδέχεται να βρεθεί μέσα στις επόμενες ώρες.
Οι ΗΠΑ έχουν καταθέσει νέα πρόταση με βάση το μνημόνιο κατανόησης των 14 σημείων και ο Τραμπ εκτίμησε πως η συμφωνία μπορεί να επέλθει μέσα σε μία εβδομάδα. Κι αυτή η «πρώτη εβδομάδα», σύμφωνα με την έγκυρη αμερικανική εφημερίδα «Wall Street Journal», χρονικά θα αποτελεί και την πρώτη φάση υλοποίησης του σχεδίου που επεξεργάζονται ΗΠΑ και το Ιράν. Αν μάλιστα ολοκληρωθεί με συμφωνία επάνω στο μνημόνιο κατανόησης, τότε θα ακολουθήσουν και επόμενες συνομιλίες, διάρκειας 30 ημερών αυτή τη φορά, κατά τις οποίες θα συζητηθούν οι λεπτομέρειες πάνω σε αυτά τα 14 σημεία. Μια διαδικασία που μόνο εύκολη δεν μπορεί να θεωρηθεί προκαταβολικά, αλλά που την ίδια ώρα αφήνει περιθώρια αισιοδοξίας γιατί οι δυο πλευρές θα καθίσουν στο τραπέζι για να μιλήσουν «για τα πιο δύσκολα θέματα».
Για την Τεχεράνη ειδικά, η δέσμευση που πρέπει να δώσει το Ιράν για την αναστολή του εμπλουτισμού ουρανίου είναι ένα από αυτά, την ώρα που η Δύση «καίγεται» οικονομικά για την επαναλειτουργία των Στενών. Σημαντικά θέματα επίσης πρέπει όμως να θεωρούνται και τα υπόλοιπα που περιλαμβάνονται στο κείμενο των αμερικανικών προτάσεων – που αφορούν την άρση των κυρώσεων και την αποδέσμευση δισεκατομμυρίων από τα δεσμευμένα ιρανικά κεφάλαια. Ωστόσο, την ίδια ώρα χθες στο φως της δημοσιότητας έρχονταν νέες πληροφορίες αναφορικά με την απόφαση του Αμερικανού προέδρου να προχωρήσει σε κινήσεις αποκλιμάκωσης – σχεδόν ταυτόχρονα με την κατάθεση των αμερικανικών προτάσεων προς το Ιράν.
Εξοργισμένοι
Οπως μετέδιδε το NBCnews, η αναστολή της αμερικανικής επιχείρησης που θα άνοιγε εκ νέου τα Στενά του Ορμούζ ήρθε αφού η Σαουδική Αραβία ανέστειλε την πρόσβαση των ΗΠΑ σε βάσεις και στον εναέριο χώρο της. Συγκεκριμένα, το Ριάντ ανέστειλε την πρόσβαση του αμερικανικού στρατού στις βάσεις και στον εναέριο χώρο της Σαουδικής Αραβίας για τη διεξαγωγή της επιχείρησης. Το αμερικανικό μέσο ενημέρωσης στήριζε το ρεπορτάζ του στις δηλώσεις δύο Αμερικανών αξιωματούχων που υποστήριζαν ότι η αρχική ανακοίνωση του Τραμπ για το σχέδιο ήρθε ως έκπληξη για τους συμμάχους των ΗΠΑ στον Κόλπο, «εξοργίζοντας» την ηγεσία της Σαουδικής Αραβίας.
Το γεγονός μάλιστα ώθησε το σαουδαραβικό βασίλειο να ενημερώσει την Ουάσιγκτον ότι δεν θα επιτρέψει στον αμερικανικό στρατό να πετάξει αεροσκάφη από την αεροπορική βάση Prince Sultan κοντά στο Ριάντ ούτε να περάσει από τον εναέριο χώρο της Σαουδικής Αραβίας για να υποστηρίξει την προσπάθεια.
Επισήμως, τα ξημερώματα της Τρίτης ανακοίνωσε πως η επιχείρηση «Ελευθερία» θα τεθεί σε αναστολή για «σύντομο χρονικό διάστημα», μόλις μία μέρα μετά την έναρξη εφαρμογής της. Ενώ είχε πει πως η απόφαση ελήφθη «για να διαπιστωθεί αν» μπορεί να επιτευχθεί συμφωνία με το Ιράν, καθώς υπήρξε πρόοδος στις διαπραγματεύσεις – αλλά αν σε αυτή τη δήλωση αναγνώσει κανείς παράλληλα και τις πληροφορίες του NBC, τότε αντιλαμβάνεται πως η στάση της Σαουδικής Αραβίας όπως και η δυσαρέσκειά της έπαιξαν τον ρόλο τους.
