Μάχη μέχρις εσχάτων με όπλο το βέτο είναι διατεθειμένη να δώσει η κυβέρνηση στις Βρυξέλλες, αρκεί αυτή να αφορά τα συμφέροντα των εφοπλιστών. Όπως αποδείχθηκε περίτρανα με το 21ο πακέτο κυρώσεων κατά της Ρωσίας, η Αθήνα άσκησε ασφυκτική πίεση για να εξαιρεθεί η μεταφορά ρωσικού LNG, προστατεύοντας τα κέρδη του εφοπλιστικού κεφαλαίου. Την ίδια ώρα, ωστόσο, τέτοιες δυναμικές διεκδικήσεις για τα λαϊκά στρώματα που βλέπουν το εισόδημά τους να εξανεμίζεται, αγνοούνται επιδεικτικά στα ευρωπαϊκά φόρα, αναδεικνύοντας τις πραγματικές προτεραιότητες της ασκούμενης πολιτικής.
Αυτή η μονομερής προσήλωση, πάντως, έχει προκαλέσει έντονο εκνευρισμό στους ευρωπαϊκούς κύκλους. Σύμφωνα με δημοσίευμα των Financial Times, οι Βρυξέλλες εξετάζουν πλέον ριζική αλλαγή στρατηγικής στις κυρώσεις. Οι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι αναζητούν τρόπους ταχύτερης υιοθέτησης στοχευμένων οικονομικών μέτρων, ώστε να παρακάμπτεται πλέον το δικαίωμα βέτο των κρατών-μελών της ΕΕ.
Τέλος στα μαζικά πακέτα περιορισμών
Ευρωπαϊκές πηγές που μίλησαν στους FT εκτιμούν ότι το 21ο πακέτο ενδέχεται να είναι ο τελευταίος μαζικός γύρος περιορισμών, ακριβώς λόγω των εμποδίων που προέκυψαν. «Είναι πλέον απολύτως σαφές ότι αυτή η προσέγγιση δεν λειτουργεί πλέον», ανέφερε χαρακτηριστικά ευρωπαίος αξιωματούχος στη βρετανική εφημερίδα. Αντίστοιχα, δημοσιογραφικοί κύκλοι στις Βρυξέλλες σημειώνουν στη Ναυτεμπορική πως η συγκεκριμένη «νίκη» της Αθήνας προκάλεσε έντονες αντιδράσεις, οδηγώντας τα κέντρα αποφάσεων στο να σχεδιάζουν ήδη νέους περιορισμούς και μηχανισμούς παράκαμψης.
Όσον αφορά την ίδια την εξαίρεση που κέρδισε η ελληνική πλευρά, αυτή πρακτικά επιτρέπει την ομαλή συνέχεια των δραστηριοτήτων, αν και με ποσοτικούς περιορισμούς. Όπως εξήγησε πηγή με γνώση των διαπραγματεύσεων, «το Συμβούλιο συμφώνησε για την εξαίρεση για μεταφορές και αγορές που σχετίζονται με μεταφορές που προορίζονται για τρίτες χώρες, για συμβάσεις που υπογράφηκαν πριν από τις 24 Φεβρουαρίου 2022». Οι όγκοι περιορίζονται στα επίπεδα μεταφοράς του 2025 και δεν μπορούν να αυξηθούν μελλοντικά.
Ενδεικτική της αμηχανίας, αλλά και της ενόχλησης στην Κομισιόν, ήταν η στάση του εκπροσώπου της Επιτροπής. Σε ερώτηση για το αν θεωρείται αποδεκτό ένα κράτος-μέλος να χρησιμοποιεί το βέτο για να αμφισβητήσει αναδρομικά το ευρωπαϊκό δίκαιο δημιουργώντας προηγούμενο, απέφυγε να μπει στην ουσία. Αρκέστηκε στην τυπική υπενθύμιση της διαδικασίας, τονίζοντας λακωνικά: «Η Επιτροπή προτείνει, στη συνέχεια τα κράτη-μέλη συζητούν και υιοθετούν».
