Επιστρέφει στα 751 ευρώ. Την (προεκλογική) αύξηση εξήγγειλε ο Μητσοτάκης και θα ισχύσει από την 1η Απριλίου αντί της 1ης Μαΐου
Το ύψος του κατώτατου μισθού επηρεάζει τις αποδοχές περίπου 700.000 εργαζομένων με πλήρη ή μερική απασχόληση, δηλαδή μόλις το 25% των μισθωτών του ιδιωτικού τομέα. Ωστόσο, συνεχίζουν να παραμένουν επ’ αόριστον παγωμένες οι τριετίες λόγω προϋπηρεσίας, καθώς ο νόμος ορίζει ότι επανεργοποιούνται όταν η ανεργία πέσει κάτω από 10%.
Την επίσπευση της νέας αύξησης του κατώτατου μισθού κατά έναν μήνα ανακοίνωσε ο πρωθυπουργός μέσω του πρωτοχρονιάτικου μηνύματός του. Επομένως, ο νέος μισθός θα ισχύσει από την 1η Απριλίου αντί της 1ης Μαΐου που προβλέπει ο ισχύων νόμος. Μάλιστα, ο Κυριάκος Μητσοτάκης, σε συνομιλία του με δημοσιογράφους στο Προεδρικό Μέγαρο, υποστήριξε ότι η απόφασή του αυτή δεν σχετίζεται με τον χρόνο των εκλογών, χωρίς όμως να πείθει με τα επιχειρήματά του.
Σύμφωνα με τον πρωθυπουργό, η επίσπευση της αύξησης κατά έναν μήνα σχετίζεται με το τέλος του πρώτου τριμήνου και την έναρξη της τουριστικής σεζόν τον Απρίλιο, όπου στον τουριστικό κλάδο απασχολείται μεγάλος αριθμός εργαζομένων. Ωστόσο, η μεγάλη πλειονότητα των εργαζομένων στον κλάδο υπάγεται στις κλαδικές συλλογικές συμβάσεις που συνάπτουν η Πανελλήνια Ομοσπονδία Εργαζομένων στον Επισιτισμό – Τουρισμό (ΠΟΕΕΤ) και τις αντίστοιχες εργοδοτικές οργανώσεις (ΠΟΞ κά). Σε αυτές ο εισαγωγικός μισθός είναι προφανώς ανώτερος του κατώτατου, επομένως οι αποδοχές τους δεν εξαρτώνται από τις κυβερνητικές αποφάσεις. Επομένως, είναι σαν να παραδέχεται ο Κυριάκος Μητσοτάκης ότι ο νόμος δεν εφαρμόζεται και εργαζόμενοι στον κλάδο δεν αμείβονται με βάση όσα αυτός ορίζει.
Σύμφωνα με όλες τις ενδείξεις, από την 1η Απριλίου 2023 ο κατώτατος μισθός επιστρέφει στα 751 ευρώ μεικτά, δηλαδή στα επίπεδα του 2012. Η τότε κυβέρνηση είχε κάνει δεκτό το αίτημα της τρόικας (κυρίως του ΔΝΤ) και προχώρησε αφενός μεν στη μείωση του κατώτατου στα 586 ευρώ, αφετέρου δε στη θέσπιση του υποκατώτατου μισθού για τους νέους κάτω των 25 ετών στα 510 ευρώ μεικτά. Με τον ίδιο νόμο αφαιρέθηκε η δυνατότητα διαπραγμάτευσης του ύψους του κατώτατου μισθού από τους κοινωνικούς εταίρους, δηλαδή από τη μία πλευρά τη ΓΣΕΕ ως εκπρόσωπο των εργαζομένων και από την άλλη τους ΣΕΒ, ΕΣΕΕ, ΓΣΕΒΕΕ και ΣΕΤΕ. Εκτοτε το ύψος του κατώτατου μισθού καθορίζεται, υποτίθεται, μέσω μίας διαδικασίας διαβούλευσης μεταξύ των εταίρων, ωστόσο την τελική απόφαση λαμβάνει ο εκάστοτε πρωθυπουργός. Αυτό είχε ως συνέπεια το ύψος των μισθών στον ιδιωτικό τομέα να ορίζεται από την κυβέρνηση.
Μετά την έξοδο της χώρας από τα Μνημόνια ακολούθησαν διαδοχικές αυξήσεις: Αρχικά από την κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ τον Φεβρουάριο του 2019 αυξήθηκε κατά 11% στα 650 ευρώ (ενώ καταργήθηκε και ο υποκατώτατος), ενώ ακολούθησαν από τη Ν.Δ. η αύξηση κατά 2% τον Ιανουάριο του 2022, με αποτέλεσμα να φτάσει τα 663 ευρώ, και στη συνέχεια αυξήθηκε εκ νέου τον Μάιο του 2022 κατά 7,5%, φτάνοντας τα 713 ευρώ.
Το ύψος του κατώτατου μισθού συμπαρασύρει μια σειρά από παροχές και βοηθήματα, με σημαντικότερο το τακτικό επίδομα ανεργίας. Εφόσον ο κατώτατος μισθός επανέλθει στα 751 ευρώ, τότε το επίδομα θα αυξηθεί από τα 438 ευρώ στα 462 ευρώ. Σε ό,τι αφορά τις υπόλοιπες παροχές, το ειδικό βοήθημα λήξης ανεργίας, το οποίο ισούται με 13 ημερήσια επιδόματα ανεργίας από 227,65 ευρώ, διαμορφώνεται στα 240 ευρώ. Ειδικό βοήθημα δικαιούνται οι ασφαλισμένοι εφόσον παρέμειναν εγγεγραμμένοι στα μητρώα ανέργων επί έναν μήνα μετά τη λήξη της τακτικής επιδότησης ανεργίας και δεν είναι εποχικοί (οικοδόμοι, λατόμοι, ασβεστοποιοί, μουσικοί, τραγουδιστές/-ριες, εργαζόμενοι/-ες σε τουριστικά και επισιτιστικά επαγγέλματα κ.λπ.). Το ειδικό βοήθημα ύστερα από τρίμηνη παραμονή στα μητρώα των ανέργων και το ειδικό βοήθημα σε όσους εξέτισαν ποινή στερητική της ελευθερίας ύψους 262,67 ευρώ αυξάνονται στα 277 ευρώ.
Το ειδικό βοήθημα λόγω επίσχεσης εργασίας ή διακοπής εργασιών, που ισούται με 20 ημερήσια επιδόματα ανεργίας ύψους 350,23 ευρώ, διαμορφώνεται στα 369,5 ευρώ. Το ειδικό εποχικό βοήθημα ύψους 824,63 ευρώ διαμορφώνεται στα 870 ευρώ, ενώ για τα επαγγέλματα των μουσικών – τραγουδιστών, ηθοποιών κ.λπ., από 557,22 ευρώ διαμορφώνεται στα 588 ευρώ. Τέλος, το βοήθημα ανεργίας αυτοτελώς και ανεξαρτήτως απασχολουμένων – ασφαλισμένων ύψους 437,79 ευρώ διαμορφώνεται στα 462 ευρώ.
Ενας από τους λόγους για τον οποίο ο κατώτατος μισθός επηρεάζει σε σαφώς μικρότερο βαθμό τις αποδοχές των εργαζομένων στον ιδιωτικό τομέα είναι το γεγονός ότι εκτός των «παγωμένων» τριετιών οι συλλογικές συμβάσεις εργασίας είναι πλέον ελάχιστες. Εν ισχύι βρίσκονται 15 συμβάσεις, όταν το 2012, προτού αρχίσουν να νομοθετούνται διαδοχικοί περιορισμοί, ήταν εν ισχύι 145 συμβάσεις, οι οποίες προέβλεπαν σαφώς μεγαλύτερους μισθούς, προσαυξήσεις λόγω γάμου, τέκνων, σπουδών, επιδόματα ευθύνης κ.λπ.
