Σε μια από τις πιο εκτεταμένες και στοχευμένες επιχειρήσεις εσωτερικού ελέγχου που έχουν πραγματοποιηθεί μέχρι σήμερα, η ΑΑΔΕ ενεργοποιεί τους οικονομικούς επιθεωρητές της για να ερευνήσουν σε βάθος περιουσιακά στοιχεία συναδέλφων τους, έπειτα από επώνυμες καταγγελίες.
Οι φάκελοι που ανοίγουν περιλαμβάνουν κάθε πτυχή της οικονομικής ζωής των ελεγχόμενων -από τους μισθούς και τις τραπεζικές τους κινήσεις μέχρι τις αγορές ακινήτων και τις συνολικές δαπάνες διαβίωσης.
Έλεγχος από μηδενική βάση για όσους κατονομάστηκαν
Για κάθε υπάλληλο που αναφέρεται στις καταγγελίες, η διαδικασία ξεκινά «από λευκό χαρτί». Οι επιθεωρητές καλούνται να τεκμηριώσουν πώς χρηματοδοτήθηκε οποιαδήποτε μεταβολή περιουσίας, με στόχο να διαπιστωθεί αν υπάρχει περίπτωση αδικαιολόγητης προσαύξησης. Κανείς δεν εξαιρείται από το πρώτο κύμα ελέγχων: στο μικροσκόπιο μπαίνουν εν ενεργεία υπάλληλοι, συνταξιούχοι, αλλά και οι σύζυγοι και τα ανήλικα παιδιά τους.
Η εντολή της ΑΑΔΕ είναι σαφής: πλήρης διασταύρωση εσόδων και δαπανών με κάθε διαθέσιμο στοιχείο -φορολογικές δηλώσεις, κινήσεις λογαριασμών, στοιχεία από τράπεζες, παρόχους υπηρεσιών και ασφαλιστικές εταιρείες.
Πώς προσδιορίζονται τα εισοδήματα
Οι οικονομικοί επιθεωρητές καταγράφουν κάθε νόμιμη πηγή εισοδήματος:
- μισθούς, επιδόματα, αποζημιώσεις
- πωλήσεις μετοχών, κινητών και ακινήτων
- έσοδα από κληρονομιές, δωρεές, τυχερά παιχνίδια
- λήψη δανείων
- παλαιά, αδήλωτα αλλά αποδεδειγμένα μη φορολογητέα ποσά
Νόμιμες τραπεζικές καταθέσεις αναγνωρίζονται ως εισόδημα μόνο εφόσον συνοδεύονται από τεκμηριωμένη προέλευση.
Οι δαπάνες που ελέγχονται μία προς μία
Από το σκέλος των εξόδων, εξετάζονται όλες οι πραγματικές δαπάνες -και όχι τεκμαρτές:
- λογαριασμοί ΔΕΚΟ
- τηλεφωνία και ίντερνετ
- δίδακτρα ιδιωτικών σχολείων
- ασφάλιστρα οχημάτων και ακινήτων
- προγράμματα υγείας και συνταξιοδότησης
- πιστωτικές κάρτες
- αποπληρωμές δανείων
- καθημερινές δαπάνες διαβίωσης
Η ΑΑΔΕ μπορεί να ζητήσει στοιχεία απευθείας από οποιονδήποτε φορέα, εφόσον αυτό κρίνεται αναγκαίο για την πλήρη διαφάνεια.
Στο στόχαστρο και ζημιογόνες επιχειρήσεις συζύγων
Ειδικό κεφάλαιο της έρευνας αφορά επιχειρήσεις συζύγων που εμφανίζουν συνεχείς ζημίες. Οι επιθεωρητές καλούνται να εντοπίσουν πώς καλύπτονται αυτές οι απώλειες, εξετάζοντας πληρωμές προς προμηθευτές και αποπληρωμές δανείων. Στόχος είναι να διαπιστωθεί αν υπάρχει πραγματική οικονομική ροή ή αν χρησιμοποιούνται ποσά που δεν δικαιολογούνται από τα εισοδήματα του νοικοκυριού.
Όλα τα στοιχεία κινητής και ακίνητης περιουσίας των υπαλλήλων, των συζύγων και ακόμη και των ανήλικων παιδιών ερευνώνται, ανεξαρτήτως χώρας. Στις αγορές ακινήτων, λαμβάνεται υπόψη το πραγματικό συνολικό τίμημα· αν οι επιθεωρητές εντοπίσουν ότι είναι υψηλότερο από αυτό που αναγράφεται στο συμβόλαιο, υιοθετείται το μεγαλύτερο ποσό.
Σε περιπτώσεις ύπαρξης θυρίδας, ζητείται συναίνεση για άνοιγμα και καταγραφή περιεχομένου. Αν ο ελεγχόμενος αρνηθεί, η ΑΑΔΕ απευθύνεται στον αρμόδιο εισαγγελέα για άδεια.
Η επιστολή – κάλεσμα και τα ψηφιακά εργαλεία που ενεργοποιούνται
Η διαδικασία ξεκινά με επιστολή – πρόσκληση προς τον ελεγχόμενο, ο οποίος καλείται να συμπληρώσει αναλυτικό οικογενειακό «πόθεν έσχες». Από εκεί και πέρα ενεργοποιούνται όλα τα ψηφιακά εργαλεία των Εσωτερικών Υποθέσεων:
- κινήσεις τραπεζικών λογαριασμών
- συναλλαγές σε επενδυτικά προϊόντα
- αγορές πολύτιμων μετάλλων
- δεδομένα από την Αυτόματη Ανταλλαγή Πληροφοριών με άλλες χώρες
- στοιχεία από ασφαλιστικές συμβάσεις
Ακόμη και οι λογαριασμοί ψηφιακών πορτοφολιών ελέγχονται πλέον συστηματικά. Κάθε ασυνήθιστη ή ανώνυμη κατάθεση που δεν ταιριάζει με την περιουσιακή εικόνα του υπαλλήλου θα διερευνάται σε βάθος, μέχρι να διαπιστωθεί η πραγματική προέλευση των χρημάτων.
Δωρεές, γονικές παροχές και δάνεια: Τίποτα δεν γίνεται δεκτό χωρίς αποδείξεις
Σε περιπτώσεις όπου ο ελεγχόμενος επικαλείται δωρεές, γονικές παροχές ή δανεισμό για να δικαιολογήσει αύξηση περιουσίας, η ΑΑΔΕ ζητά πλήρη τεκμηρίωση:
- δηλώσεις φόρων
- χαρτόσημα
- κινήσεις λογαριασμών
- επαλήθευση οικονομικής δυνατότητας του δωρητή ή δανειστή
Κανένα ποσό δεν θεωρείται δικαιολογημένο αν δεν συνοδεύεται από πλήρη αποδεικτικά στοιχεία.
