Το σύστημα καθυστερεί, οι τόκοι τρέχουν: Συνταξιούχοι εγκλωβισμένοι στις εκκρεμότητες του ΕΦΚΑ
Μετά από χρόνια αναμονής και συνεχείς δικαστικές διεκδικήσεις, χιλιάδες συνταξιούχοι συνεχίζουν να βρίσκονται αντιμέτωποι με ένα ιδιαίτερα αργό και περίπλοκο σύστημα αποκατάστασης των περικοπών που επιβλήθηκαν την περίοδο Ιουνίου 2015 – Μαΐου 2016.
Παρά το γεγονός ότι οι 370.000 συνταξιούχοι που προσέφυγαν στη Δικαιοσύνη δικαιώθηκαν, η επιστροφή των αναδρομικών εξακολουθεί να γίνεται με καθυστέρηση ετών, ενώ συνοδεύεται από τόκους 6% τον μήνα. Ουσιαστικά, οι δικαιούχοι αποζημιώνονται εντόκως όχι λόγω μέριμνας του συστήματος, αλλά επειδή οι καθυστερήσεις έχουν καταστεί μόνιμο χαρακτηριστικό της διαδικασίας.
Την ίδια ώρα, παραμένει σε εκκρεμότητα και η καταβολή προσαυξήσεων και αναδρομικών σε 39.129 συνταξιούχους με πάνω από 30 έτη ασφάλισης, ενώ ο ΕΦΚΑ αρνείται να καταβάλει αυξήσεις και αναδρομικά σε όσους αποχώρησαν μετά τον Μάιο του 2016 και δεν είδαν να εφαρμόζεται η προβλεπόμενη προσαύξηση στις επικουρικές τους για εισφορές άνω του 6%. Πρόκειται για ιδιαίτερα μεγάλο αριθμό περιπτώσεων, κυρίως από Ταμεία ΔΕΚΟ, τραπεζών και ειδικών κλάδων.
1. Αναδρομικά 11μήνου – εκκρεμότητες δύο ετών και τόκοι έως και 1.000 ευρώ
Παρά τις αποφάσεις της Ολομέλειας του ΣτΕ (2020), πολλοί συνταξιούχοι εξακολουθούν να περιμένουν την καταβολή αναδρομικών έως 4.000 ευρώ για το 11μηνο Ιουνίου 2015 – Μαΐου 2016. Η καθυστέρηση φτάνει ακόμη και τα δύο χρόνια, με αποτέλεσμα τα ποσά να επιβαρύνονται με τόκους 6% για έως και 7 χρόνια.
Τα αναδρομικά αφορούν περικοπές σε κύριες και επικουρικές συντάξεις καθώς και στα δώρα. Παρότι περίπου 370.000 συνταξιούχοι που προσέφυγαν δικαιώνονται στα Πρωτοδικεία – δεδομένου ότι ο ΕΦΚΑ δεν ασκεί εφέσεις –, μόνο ένα μικρό ποσοστό (περίπου 5%, δηλαδή 10.000–20.000 άτομα) έχει λάβει τα ποσά, τα οποία κυμαίνονται από 2.500 έως 3.000 ευρώ συν τον τόκο.
Όσοι δεν κατέθεσαν προσφυγές έχουν πλέον μείνει εκτός οποιασδήποτε διεκδίκησης, επαναφέροντας το ζήτημα της άνισης μεταχείρισης μεταξύ συνταξιούχων.
2. Αναδρομικά επανυπολογισμών – 39.129 συνταξιούχοι περιμένουν ακόμη
Ένα ακόμη εκκρεμές μέτωπο αφορά τους συνταξιούχους που αποχώρησαν μετά τον Μάιο του 2016. Παρότι ο Νόμος Βρούτση (ν. 4670/2020) προβλέπει αυξημένους συντελεστές για όσους έχουν πάνω από 30 έτη ασφάλισης, ο επανυπολογισμός των κύριων συντάξεων για 39.129 συνταξιούχους δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί.
Πρόκειται για 39.449 κύριες συντάξεις σε εκκρεμότητα, με τα περισσότερα ανοικτά θέματα να αφορούν:
- ΙΚΑ: 11.540 περιπτώσεις
- Δημόσιο: 9.162
- ΟΑΕΕ–ΤΕΒΕ: 13.005
- ΕΤΑΑ (ΤΣΑ, ΤΣΜΕΔΕ): 1.476 και 858 αντίστοιχα
Οι αυξήσεις ισχύουν αναδρομικά από τον Οκτώβριο του 2019 και σε πολλές περιπτώσεις το ύψος τους κυμαίνεται από 3.000 έως 5.000 ευρώ. Για όσους έχουν 40 χρόνια ασφάλισης και υψηλό συντάξιμο μισθό, τα αναδρομικά μπορεί να ξεπεράσουν τα 8.500 ευρώ.
Οι προσαυξήσεις που προβλέπει ο νόμος είναι:
- 1,08% στα 31 έτη
- 7,2% στα 40 έτη
Αντίστοιχα αναλογικά ποσοστά για τα ενδιάμεσα έτη
Κύκλοι του ΕΦΚΑ υποστηρίζουν ότι οι δικαιούχοι δεν χρειάζεται να υποβάλουν αίτηση, υπογραμμίζοντας ότι το έργο επανυπολογισμού «έχει σχεδόν ολοκληρωθεί». Ωστόσο, η ολοκλήρωση παραπέμπεται για τις αρχές του 2026, γεγονός που επιβεβαιώνει ότι οι καθυστερήσεις είναι πλέον συστημικές.
3. Αναδρομικά επικουρικών – Ο ΕΦΚΑ κλείνει την πόρτα, χιλιάδες αντιδρούν
Η πιο προβληματική πλευρά του ζητήματος αφορά τις επικουρικές συντάξεις. Χιλιάδες συνταξιούχοι που αποχώρησαν μετά τον Μάιο του 2016 από Ταμεία ΔΕΚΟ, τραπεζών και ειδικών κλάδων διαπιστώνουν ότι δεν υπολογίστηκε η προσαύξηση για εισφορές άνω του 6%, παρότι την είχαν καταβάλει.
Ο ΕΦΚΑ, μέσω της Γενικής Διεύθυνσης Επικουρικής Ασφάλισης, δηλώνει ξεκάθαρα ότι δεν πρόκειται να δοθούν αναδρομικά, αφού «δεν υπάρχει νομοθετικό πλαίσιο ή δικαστική απόφαση» που να επιτρέπει τον επανυπολογισμό. Η μόνη δυνατότητα εξέτασης είναι μέσω «εμπρόθεσμων ενστάσεων» εντός τριμήνου από την κοινοποίηση της απόφασης συνταξιοδότησης.
Οι διαφορές στις επικουρικές φτάνουν έως και 16.800 ευρώ, ενώ οι μηνιαίες απώλειες κυμαίνονται από 200 έως 300 ευρώ, γεγονός που έχει οδηγήσει σε μαζικό κύμα αιτήσεων και ενστάσεων.
Οι συνταξιούχοι καλούνται να:
- Ελέγξουν αν το Ταμείο προέβλεπε εισφορές άνω του 6%
- Επιβεβαιώσουν ότι οι εισφορές είχαν πράγματι καταβληθεί έως το 2014
- Εξετάσουν την απόφαση επικουρικής
- Υποβάλουν αίτηση επανυπολογισμού όπου αυτό είναι εφικτό
Παρά τις αναλυτικές οδηγίες, η απουσία ξεκάθαρης λύσης αφήνει χιλιάδες ασφαλισμένους με την αίσθηση ότι το σύστημα δεν ανταποκρίνεται στις υποχρεώσεις του.
