Χιλιάδες εκκρεμότητες σε κύριες, επικουρικές και παράλληλη ασφάλιση, παρά τις διακηρύξεις περί ψηφιακού εκσυγχρονισμού
Ως δευτερεύουσες καθυστερήσεις, κάτι σαν μποτιλιάρισμα σε παράδρομους, αντιμετωπίζει η κυβέρνηση τα σοβαρά προβλήματα στην απονομή και κανονικοποίηση των συντάξεων. Στην πράξη, όμως, οι εκκρεμότητες αυτές συνεχίζουν να ταλαιπωρούν έως και 200.000 ασφαλισμένους, οι οποίοι παραμένουν εγκλωβισμένοι σε λάθη, ελλιπείς υπολογισμούς και προσωρινές παροχές, παρά τις μεγαλοστομίες για ψηφιακή μετάβαση και επιτάχυνση των διαδικασιών.
Το υπουργείο Εργασίας και ο ΕΦΚΑ εμφανίζονται ικανοποιημένοι από το γεγονός ότι οι συντάξεις για ασφάλιση σε ένα μόνο ταμείο εκδίδονται πλέον σε δύο ή τρεις μήνες. Πρόκειται, όπως χαρακτηριστικά λέγεται, για τις λεωφόρους του ασφαλιστικού συστήματος. Την ίδια στιγμή, όμως, στις περιπτώσεις διαδοχικής ασφάλισης σε δύο, τρία ή και περισσότερα ταμεία, οι χρόνοι παραμένουν σαφώς μεγαλύτεροι και συχνά απροσδιόριστοι.
Οι βασικές εστίες του προβλήματος
Το πραγματικό έλλειμμα εξυπηρέτησης δεν εντοπίζεται στην έκδοση των απλών συντάξεων, αλλά σε μια σειρά από χρόνιες εκκρεμότητες που παραμένουν άλυτες.
- Πάνω από 80.000 αιτήσεις θεραπείας, επανυπολογισμού και διόρθωσης συνταξιοδοτικών πράξεων βρίσκονται σε εκκρεμότητα. Πρόκειται για υποθέσεις με προφανή λάθη, τα οποία δεν αφορούν μόνο πράξεις που εκδόθηκαν από ιδιώτες εργατολόγους, δικηγόρους ή εξειδικευμένους συνταξιούχους πρώην υπαλλήλους ταμείων, αλλά και από τις ίδιες τις υπηρεσίες του ΕΦΚΑ. Σε πολλές περιπτώσεις τα σφάλματα σχετίζονται με τον υπολογισμό της σύνταξης βάσει του τελευταίου ταμείου, με αποτέλεσμα να υπάρχουν αποκλίσεις στα έτη ασφάλισης, στις προσαυξήσεις λόγω παράλληλης απασχόλησης, αλλά και στην καταβολή της εθνικής σύνταξης. Ειδικά στις περιπτώσεις παράλληλης ασφάλισης στον πρώην ΟΓΑ και στον αστικό τομέα, ο ΕΦΚΑ υπολογίζει σύνταξη αγρότη, όπου η εθνική σύνταξη είναι μειωμένη, σε αντίθεση με τα 446 ευρώ που ισχύουν στον αστικό τομέα.
- Περισσότερες από 50.000 αιτήσεις για απόδοση συμπληρωματικής σύνταξης λόγω παράλληλης ασφάλισης δεν έχουν εξεταστεί. Το αποτέλεσμα είναι ότι ακόμη και συνταξιούχοι που έλαβαν κύρια σύνταξη πριν από δέκα χρόνια δεν έχουν λάβει πλήρεις αποδοχές ούτε οριστική συνταξιοδοτική πράξη. Η πάγια πρακτική του ΕΦΚΑ είναι η καταβολή της σύνταξης από τον φορέα όπου θεμελιώνεται το δικαίωμα και η μετάθεση της προσαύξησης από τον δεύτερο φορέα στις ασφαλιστικές καλένδες, παρότι προβλέπεται προσαύξηση 0,075% για κάθε ποσοστιαία μονάδα ασφαλίστρων ανά έτος ασφάλισης.
- Πάνω από 75.000 εκκρεμότητες αφορούν επικουρικές συντάξεις. Ο e ΕΦΚΑ επιλέγει να ολοκληρώνει την κύρια σύνταξη και αντιμετωπίζει την επικουρική ως δευτερεύουσα διαδικασία, μεταθέτοντάς την για το μέλλον. Ακόμη δυσμενέστερη είναι η μεταχείριση όσων διεκδικούν δεύτερη επικουρική σύνταξη, καθώς αντιμετωπίζονται περίπου ως επιτήδειοι, σαν να μην έχουν καταβάλει τις αντίστοιχες εισφορές.
- Είτε πρόκειται για μία διαδοχική επικουρική από δύο ταμεία είτε για δύο ξεχωριστές επικουρικές, το τελικό ποσό είναι το ίδιο και υπολογίζεται, για τα έτη μετά το 2013, με ποσοστό 0,45% ανά έτος ασφάλισης επί του συντάξιμου μισθού.
