Πώς θα ενεργοποιηθεί μέσω της νέας Ψηφιακής Τράπεζας Γης! Τον Απρίλιο αναμένονται οι πρώτες ζώνες υποδοχής, τι πρέπει να κάνουν οι δικαιούχοι
Τη δυνατότητα να αξιοποιήσουν τους «αραχνιασμένους» τίτλους μεταφοράς συντελεστή δόμησης θα έχουν χιλιάδες ιδιοκτήτες ακινήτων μέσα από την ενεργοποίηση του θεσμού. Η διαδικασία θα «τρέξει» μέσα από την Ψηφιακή Τράπεζα Γης, η οποία θα λειτουργήσει πιλοτικά μέχρι το καλοκαίρι και στη συνέχεια θα τεθεί σε πλήρη λειτουργία.
- Από τον Βασίλη Παπακωνσταντόπουλο
Οι ενδιαφερόμενοι ιδιοκτήτες θα καταχωρίζουν τα στοιχεία των ακινήτων προσφοράς και υποδοχής συντελεστή δόμησης. Το ηλεκτρονικό σύστημα της Ψηφιακής Τράπεζας Γης θα αντιστοιχίζει τα ακίνητα των προσφερόντων και αποδεχομένων συντελεστή δόμησης, σύμφωνα με συγκεκριμένα κριτήρια. Συνολικά έχουν εκδοθεί τίτλοι μεταφοράς συντελεστή από διατηρητέα μνημεία και ρυµοτοµούµενα ακίνητα που αντιστοιχούν σε πάνω από 1.100.000 τ.µ., ωστόσο το «πάγωμα» του θεσμού για πολλά χρονιά άφησε σε εκκρεμότητα τίτλους που αντιστοιχούν σε 450.000 τ.µ., η αξία των οποίων εκτιμάται ότι υπερβαίνει τα 185.000.000 ευρώ.
Για να ενεργοποιηθεί πλήρως ο θεσμός θα πρέπει να οριστούν από τους δήμους οι Ζώνες Υποδοχής Συντελεστή (ΖΥΣ), στις οποίες θα επιτρέπεται η μεταφορά συντελεστή και θα προβλέπεται μειωμένη κάλυψη, αύξηση ύψους και συντελεστή δόμησης. Στο τελικό στάδιο βρίσκονται οι ειδικές πολεοδομικές μελέτες που καθορίζουν τις πρώτες ΖΥΣ σε 50 δημοτικές ενότητες της χώρας. Αναμένεται να τεθούν σε δημόσια διαβούλευση τον Απρίλιο, με στόχο έως τον Οκτώβριο να έχουν υπογραφεί τα σχετικά Προεδρικά Διατάγματα.
Hλεκτρονικό αίτημα
Η πιλοτική διαδικασία καταχώρισης στην Ψηφιακή Τράπεζα Γης τίτλων μεταφοράς συντελεστή δόμησης, που βρίσκονται σε ισχύ, διαθέτουν υπόλοιπο δόμησης προς μεταφορά και έχουν εκδοθεί βάσει των νόμων 880/1979, 2300/1995 και 3044/2002, καθορίστηκε με την Κοινή Υπουργική Απόφαση (ΦΕΚ Β΄ 1451/13-3-2026) του υπουργού Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης Δημήτρη Παπαστεργίου και του υφυπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας Νίκου Ταγαρά.
Η διαδικασία καταχώρισης των τίτλων πραγματοποιείται ηλεκτρονικά μέσω του gov.gr, με τη συμμετοχή εξουσιοδοτημένων μηχανικών και με την ηλεκτρονική επιβεβαίωση και συγκατάθεση των ιδιοκτητών ή νομίμων εκπροσώπων τους. Ειδικότερα, ο εξουσιοδοτημένος μηχανικός του δικαιούχου τίτλου μεταφοράς συντελεστή δόμησης σε ισχύ θα εισέρχεται με τους κωδικούς ΤΕΕ στην Ψηφιακή Τράπεζα Γης και θα υποβάλλει ηλεκτρονικό αίτημα προσφοράς συντελεστή δόμησης.
Στο αίτημα συμπληρώνονται ο αριθμός ΚΑΕΚ του ακινήτου προσφοράς συντελεστή δόμησης, τα στοιχεία των συνιδιοκτητών του ακινήτου και τα ποσοστά συνιδιοκτησίας τους, ο αριθμός του τίτλου μεταφοράς συντελεστή δόμησης, η ημερομηνία έκδοσης, τα στοιχεία του τίτλου, ο αριθμός Ηλεκτρονικής Ταυτότητας Ακινήτου, ο αριθμός Πιστοποιητικού Πληρότητας, η τιμή ζώνης του ακινήτου, ο συντελεστής εμπορικότητας, ο συντελεστής οικοπέδου, ο συντελεστής δόμησης, ο συντελεστής εκμετάλλευσης ισογείου και ο συντελεστής αξιοποίησης οικοπέδου.
Σε περίπτωση που κάποιος από τους ιδιοκτήτες του τίτλου έχει αποβιώσει, ο εξουσιοδοτημένος μηχανικός καταχωρίζει τον ΑΦΜ του αποβιώσαντος ιδιοκτήτη και επιλέγει την ένδειξη «Ιδιοκτήτης που έχει αποβιώσει» και η διαδικασία -κατά τη διάρκεια της πιλοτικής λειτουργίας- συνεχίζεται για τους λοιπούς συνιδιοκτήτες. Κατά την καταχώριση των στοιχείων του αιτήματος θα εμφανίζεται προς ενημέρωση του αιτούντος η αξία του συντελεστή δόμησης που προσφέρεται.
Η αξία προκύπτει από τη δομήσιμη επιφάνεια στην οποία αντιστοιχεί ο τίτλος, όπως αυτή αποτιμάται, βάσει της τιμής ζώνης του ακινήτου, του συντελεστή εμπορικότητας, του συντελεστή οικοπέδου, του συντελεστή δόμησης, του συντελεστή εκμετάλλευσης ισογείου και του συντελεστή αξιοποίησης οικοπέδου κατά την ημέρα καταχώρισης του τίτλου στην Ψηφιακή Τράπεζα Γης. Η καταχώριση ολοκληρώνεται με την επισύναψη των προαναφερόμενων εγγράφων, ενώ μετά την ολοκλήρωσή της θα ενημερώνονται οι ιδιοκτήτες ή σε περίπτωση νομικού προσώπου οι νόμιμοι εκπρόσωποι αυτού με αποστολή ειδοποίησης στα στοιχεία επικοινωνίας τους, προκειμένου να εισέλθουν στο σύστημα με τους κωδικούς TAXISnet για να επιβεβαιώσουν τα στοιχεία του τίτλου και να συγκατατεθούν στην υποβολή του αιτήματος.
Στη φάση της πιλοτικής λειτουργίας της Ψηφιακής Τράπεζας Γης πρόσβαση στην εφαρμογή έχουν: α) Φυσικά πρόσωπα που έχουν προσωπικούς κωδικούς TAXISnet και έχουν καταχωρίσει τα στοιχεία επικοινωνίας τους στο Εθνικό Μητρώο Επικοινωνίας, β) Μηχανικοί μέλη του ΤΕΕ σχετικής ειδικότητας (πολιτικοί μηχανικοί, αγρονόμοι τοπογράφοι, αρχιτέκτονες, μηχανικοί χωροταξίας) που διαθέτουν κωδικούς μηχανικού ΤΕΕ, γ) οι εξουσιοδοτημένοι υπάλληλοι του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας με χρήση των Κωδικών Δημόσιας Διοίκησης της ΓΓΠΣΨΔ του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης και κατόπιν εξουσιοδότησης από τον φορέα απασχόλησής τους μέσω της «Υπηρεσίας Εξουσιοδότησης Χρηστών Οριζόντιων Πληροφοριακών Συστημάτων Δημόσιας Διοίκησης» και δ) Οι εξουσιοδοτημένοι υπάλληλοι του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδος.
Ποια είναι τα ακίνητα προσφοράς και υποδοχής
Η μεταφορά συντελεστή δόμησης μπορεί να πραγματοποιείται μόνο από ακίνητο προσφοράς συντελεστή σε ακίνητο υποδοχής, που βρίσκεται εντός ΖΥΣ. Ειδικότερα, τα ακίνητα προσφοράς συντελεστή δόμησης είναι:
1) ακίνητα επί των οποίων έχει επιβληθεί απαλλοτρίωση είτε μέσω του ρυμοτομικού σχεδίου ή με πράξη κήρυξης απαλλοτρίωσης, με σκοπό τη δημιουργία κοινόχρηστων ή κοινωφελών χώρων που προβλέπονται στο αντίστοιχο ρυμοτομικό σχέδιο,
2) ακίνητα στα οποία έχουν επιβληθεί όροι ή περιορισμοί δόμησης (σύμφωνα με το άρθρο 6 του ν. 4067/2012) ή άλλες αντίστοιχες διατάξεις,
3) τα ακίνητα εντός σχεδίου πόλης ή εντός ορίων οικισμού, τα οποία χαρακτηρίζονται αρχαιολογικοί χώροι ή ιστορικοί τόποι και για τα οποία έχουν τεθεί περιορισμοί στην εξάντληση του συντελεστή δόμησης ή στα οποία απαγορεύεται τελείως η δόμηση.
Οσον αφορά τα ακίνητα υποδοχής συντελεστή δόμησης, πρόκειται για κτίσματα τα οποία:
1) Βρίσκονται εντός περιοχών σχεδίου πόλεως ή εντός οικισμού ή εντός γενικού πολεοδομικού σχεδιασμού ή ρυθμιστικών σχεδίων, οι οποίες χαρακτηρίζονται ως Ζώνες Υποδοχής Συντελεστή.
2) Ανήκουν στο Δημόσιο και για τα οποία υποβάλλεται αίτηση για έγκριση Ειδικών Σχεδίων Χωρικής Ανάπτυξης Δημοσίων Ακινήτων. Συντελεστή δόμησης θα μπορούν ουσιαστικά να αγοράσουν οι ιδιοκτήτες αυθαιρέτων της κατηγορίας 5 (μεγάλα αυθαίρετα), ιδιοκτήτες ακινήτων με αποκλίσεις εμβαδού και επιχειρηματίες για στρατηγικές επενδύσεις.
