Την εκτίμηση ότι με τα σημερινά δεδομένα ο κίνδυνος μιας σοβαρής ευρωπαϊκής κρίσης έχει αυξηθεί αισθητά διατυπώνει ο Μιχάλης Σάλλας, επισημαίνοντας πως η Ευρώπη εισέρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η οικονομική αδυναμία, η πολιτική αστάθεια, η κοινωνική δυσαρέσκεια και η στρατιωτική ανασφάλεια συγκλίνουν.
«Κάθε πρόβλημα χωριστά θα μπορούσε να αντιμετωπιστεί. Η ταυτόχρονη εμφάνισή τους, όμως, περιορίζει τις δυνατότητες αντίδρασης και αυξάνει τον κίνδυνο μιας ευρύτερης κρίσης» υπογραμμίζει ο πρόεδρος του Lyktos Group και επίτιμος πρόεδρος της Tράπεζας Πειραιώς σε άρθρο του στο «Βήμα της Κυριακής».
Υποστηρίζει ότι η κρίση δεν είναι αναπόφευκτη, αλλά η σύγκλιση αυτών των πιέσεων καθιστά αναγκαία την έγκαιρη προετοιμασία. Σύμφωνα με τον κ. Σάλλας, το ζητούμενο είναι να περιοριστούν η έκταση, η διάρκεια και οι συνέπειές της, διότι αυτή τη φορά οι κίνδυνοι δείχνουν ευρύτεροι από εκείνους της προηγούμενης χρηματοπιστωτικής και ευρωπαϊκής κρίσης χρέους του 2009-2010.
Τότε, η αναταραχή άρχισε από το χρηματοπιστωτικό σύστημα και μεταφέρθηκε στα δημόσια οικονομικά, στην παραγωγή και την απασχόληση. Σήμερα, στις οικονομικές δυσκολίες προστίθενται πόλεμοι, ενεργειακή ανασφάλεια, τεχνολογικός ανταγωνισμός και βαθύτερος πολιτικός κατακερματισμός.
Οπως αναφέρει ο κ. Σάλλας, οι πιέσεις αγγίζουν ταυτόχρονα τη Γαλλία, τη Γερμανία, την Ιταλία και την Ισπανία, τις τέσσερις μεγαλύτερες οικονομίες της ευρωζώνης. Αυτό δεν αποδεικνύει ότι η επόμενη ύφεση θα είναι βαθύτερη. Υποδηλώνει, όμως, ότι οι συνολικές συνέπειες μιας νέας κρίσης μπορούν να αποδειχθούν μεγαλύτερες και η αντιμετώπισή της δυσκολότερη, στην προηγούμενη κρίση η Ευρώπη μπορούσε να προσβλέπει στη σταθεροποίηση του χρηματοπιστωτικού συστήματος και στη σταδιακή αποκατάσταση της εμπιστοσύνης.
Σήμερα, μια παρέμβαση στις τράπεζες ή στις αγορές ομολόγων δεν αρκεί για να αντιμετωπίσει παράλληλα μια ενεργειακή διαταραχή, μια στρατιωτική κλιμάκωση και την απώλεια παραγωγικής ανταγωνιστικότητας. Επιπλέον, οι κυβερνήσεις καλούνται να χρηματοδοτήσουν την άμυνα, τη δημογραφική γήρανση και τον τεχνολογικό εκσυγχρονισμό, διατηρώντας την κοινωνική προστασία. Αν καταφύγουν σε γενικευμένες περικοπές, κινδυνεύουν να αποδυναμώσουν τη ζήτηση και την κοινωνική συναίνεση. Αν αυξήσουν ανεξέλεγκτα τον δανεισμό, επιβαρύνουν τη μελλοντική τους αντοχή.
Σύμφωνα με τον πρόεδρο του Lyktos Group, η Γαλλία προσφέρει το πιο άμεσο προειδοποιητικό σήμα, πιέσεις υπάρχουν επίσης στις οικονομίες της Γερμανίας, της Ιταλίας και της Ισπανίας, συγκλίνοντας σε ένα δυσμενές ευρωπαϊκό περιβάλλον, ενώ σε αυτές τις συνθήκες ιδιαίτερο βάρος αποκτά και η στρατιωτική διάσταση.
«Για την Ελλάδα δύο προτεραιότητες είναι κρίσιμες. Πρώτον, η διασφάλιση της χρηματοδοτικής συνέχειας κράτους και οικονομίας, με επαρκή διαθέσιμα, προγραμματισμό των δανειακών αναγκών και σχέδια διατήρησης της χρηματοδότησης βιώσιμων επιχειρήσεων. Δεύτερον, η ασφάλεια της παραγωγής και του εφοδιασμού, με εναλλακτικές ενεργειακές πηγές, προστασία κρίσιμων υποδομών και αποθέματα βασικών αγαθών» συμπληρώνει ο κ. Σάλλας.
