Εργαζόμενοι γονείς χωρίς κρατική στήριξη

Σημαντικές δυσκολίες στον συνδυασμό επαγγελματικής και οικογενειακής ζωής αντιμετωπίζει περίπου ένας στους τρεις εργαζομένους στην Ελλάδα. Oπως αποκαλύπτει ειδική έρευνα της ΕΛ.ΣΤΑΤ., το 33% των εργαζομένων με υποχρεώσεις φροντίδας δηλώνει ότι η δουλειά του συγκρούεται με τη φροντίδα των παιδιών ή εξαρτώμενων συγγενών.

Ειδικά στην ηλικία 35-44 ετών, το 65,7% έχει υποχρεώσεις φροντίδας, υπερδιπλάσιο ποσοστό από τον μέσο όρο. Η ίδια ηλικιακή ομάδα εμφανίζει και το υψηλότερο ποσοστό σύγκρουσης δουλειάς και φροντίδας (37,5%). Για σχεδόν δύο στους τρεις εργαζομένους που δυσκολεύονται (61,9%), το πρόβλημα βρίσκεται στη διάρκεια και την ένταση της ίδιας της δουλειάς. Πρώτη αιτία είναι οι πολλές ώρες εργασίας (34,9%), ενώ δεύτερη η απαιτητική ή εξαντλητική θέση εργασίας (27,0%). Τα απρόβλεπτα ωράρια και ο χρόνος μετακίνησης συγκεντρώνουν από περίπου 13% το καθένα. Μαζί, όμως, αφορούν έναν στους τέσσερις εργαζομένους που δηλώνουν δυσκολία, ποσοστό που δεν είναι αμελητέο.

Το μεγαλύτερο χάσμα της έρευνας, πάντως, δεν είναι ανάμεσα σε άνδρες και γυναίκες, αλλά ανάμεσα σε δημόσιο και ιδιωτικό τομέα. Η ΕΛ.ΣΤΑΤ. εξέτασε όσους έχουν αναθρέψει παιδιά και εργάζονται ή είχαν εργαστεί. Από αυτούς, το 80,9% των εργαζομένων στο Δημόσιο έχει κάνει χρήση οικογενειακής άδειας, έναντι μόλις 27,4% στον ιδιωτικό τομέα. Μάλιστα, στον ιδιωτικό τομέα το 70,7% δεν έχει πάρει ποτέ καμία μορφή οικογενειακής άδειας, ενώ στο Δημόσιο το ποσοστό αυτό είναι μόλις 18%.

Η διαφορά δεν αφορά μόνο το αν παίρνει κανείς άδεια, αλλά και πόσο πλήρη κάλυψη έχει. Ο συνδυασμός άδειας μητρότητας/πατρότητας και γονικής άδειας ανατροφής αφορά το 47,1% των δημοσίων υπαλλήλων. Είναι σχεδόν τριπλάσιο ποσοστό από τον ιδιωτικό τομέα (17,3%). Η γονική άδεια ανατροφής χωρίς άλλη άδεια είναι πρακτικά ανύπαρκτη στον ιδιωτικό τομέα (4,7%), ενώ στο Δημόσιο αφορά το 26,6%. Πρόκειται για την άδεια που δικαιούνται οι γονείς από τη λήξη της άδειας μητρότητας/πατρότητας μέχρι το παιδί να κλείσει τα 6.

Σύμφωνα με την έρευνα, το 67,9% όσων φροντίζουν παιδιά κάτω των 15 ετών δεν χρησιμοποιεί καμία επαγγελματική υπηρεσία φροντίδας, όπως παιδικό σταθμό, ολοήμερο σχολείο ή μπέιμπι-σίτερ, ενώ μόνο το 25,5% χρησιμοποιεί τέτοιες υπηρεσίες για όλα τα παιδιά του. Ως κύριο λόγο, σχεδόν οι μισοί (47,6%) δηλώνουν ότι προτιμούν να φροντίζουν τα παιδιά μόνοι τους ή με τον σύντροφό τους.

Ακολουθούν η βοήθεια από συγγενείς και φίλους (19,4%) και το ότι τα παιδιά φροντίζουν πλέον τον εαυτό τους (18,1%). Μόλις το 9,6% αποδίδει την επιλογή του σε πρόβλημα των υπηρεσιών: 5,6% στο κόστος, 3% στη διαθεσιμότητα και 1% σε ποιότητα ή άλλο εμπόδιο. Για τους εργαζόμενους γονείς, το άτυπο δίχτυ των συγγενών έχει ιδιαίτερο βάρος. Το 23,1% των απασχολουμένων που δεν χρησιμοποιούν υπηρεσίες στηρίζεται σε συγγενείς και φίλους, έναντι μόλις 7,8% των ανέργων.