Χατζή Ανδρέας Κριαράς: Από τους πρώτους Φιλικούς ο επαναστάτης και σωτήρας της κρητικής σημαίας

Ο κορυφαίος επαναστάτης και σωτήρας της κρητικής σημαίας Χατζή Ανδρέας Κριαράς γεννήθηκε το 1765 στην Ανώπολη των Σφακίων. Ηταν γιος του Εμμανουήλ Νομικού ή Κριαρά και της Κατίγκως Βλάχου, αδελφής του εθνομάρτυρα Δασκαλογιάννη.

Συνεχίζοντας την παράδοση των προγόνων του, ασχολήθηκε με τον εμπορικό στόλο της οικογένειάς του και ταξίδεψε ως πλοίαρχος και καραβοκύρης σε όλα τα λιμάνια της ανατολικής Μεσογείου και στη Μαύρη Θάλασσα κατά την περίοδο 1800-1821. Έτσι, επηρεάστηκε από τα φιλελεύθερα κινήματα της εποχής και γνώρισε από κοντά όλους τους σπουδαίους πατριώτες που αφύπνισαν το σκλαβωμένο έθνος και το οδήγησαν προς την Παλιγγενεσία. Ηταν ένας από τους πρώτους Φιλικούς της Οδησσού και προσωπικός φίλος του Εμμανουήλ Ξάνθου.

Στην Κρήτη η Επανάσταση ξεκίνησε από τα Σφακιά, όπου υπήρχαν τουλάχιστον 20 μυημένοι στη Φιλική Εταιρεία, κυρίως εμποροπλοίαρχοι. Ο Χατζή Ανδρέας Κριαράς εξελέγη πρόεδρος της πενταμελούς Επαναστατικής Αρχής, με την ονομασία Καγκελαρία των Σφακίων, ενώ διετέλεσε υπουργός των Εσωτερικών και της Δικαιοσύνης επί Αφεντούλιεφ και Τομπάζη. Το 1830 ο Κριαράς, έχοντας μαζί του τη σημαία της Επανάστασης της Κρήτης, εγκαταστάθηκε στη Σύρο, όπου αρκετοί Σφακιανοί βρήκαν φιλόξενο έδαφος για να επιχειρήσουν μια νέα αρχή. Στη Σύρο διετέλεσε μέλος της Διοικητικής Επιτροπής Κρήτης και αργότερα πρόεδρος της εν Σύρω υπέρ των Κρητών Επιτροπής.

Αφού πρόλαβε να προσφέρει καταφύγιο στον πρόσφυγα Κυριάκο Βενιζέλο (και να γνωρίσει νήπιο τον εθνάρχη Ελευθέριο Βενιζέλο) άφησε την τελευταία του πνοή, σε βαθύτατα γηρατειά, στην Ερμούπολη το 1872. Παρότι πέθανε σε ηλικία 107 ετών, ο θάνατός του δεν προήλθε από φυσικά αίτια. Επειδή τον εκνεύριζε αφόρητα το κλειδοκύμβαλο που έπαιζε η νύφη του, παρότι είχε διαμαρτυρηθεί πολλές φορές, πήδηξε από τον εξώστη του σπιτιού του και αυτοκτόνησε. Κηδεύθηκε με δημόσια δαπάνη, ενώ είχε τιμηθεί με το Ανώτατο Αριστείο του Αγώνα του 1821 και με τον Μεγαλόσταυρο του Σωτήρος. Ο Χατζή Ανδρέας Κριαράς διέθετε βαθιά γνώση γύρω από τις πολιτικές και διπλωματικές εξελίξεις που επικρατούσαν στην εποχή του. Είναι μνημειώδης η απάντηση που έδωσε στον τότε καθηγητή Θεολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών Μιχαήλ Αποστολίδη, που μέσω επιστολής του ζήτησε να συμμετάσχει στην Επανάσταση του 1841, ξεσηκώνοντας τους συνεπαρχιώτες του Σφακιανούς. Αποκαλύπτοντας την απογοήτευση και την πικρία που επικρατούσε στις τάξεις των ξεριζωμένων επαναστατών, ο Κριαράς έγραψε, μεταξύ άλλων:

«Φρονεί η Πανιερότης σου, ότι κατόπιν των τόσων θυσιών και μόχθων ας κατεβάλομεν, οι συνάδελφοί μου εις την Καγκελλαρίαν καί εγώ, κατά την μεγάλην επανάστασιν του Γένους, δεν θα καθίστων πάντα ταύτα δυνατήν την απελευθέρωσιν τής Κρήτης, ώς έγένετο διά το λοιπόν Βασίλειον; Λέγω ναι, διότι ουδέν παρελείψαμεν νά πράξωμεν και στρατιωτικώς και πολιτικώς, τελικώς δε ημείς είμεθα οι νικηταί καί όχι οι τουρκοαιγύπτιοι. Δυστυχώς όμως η ευθύνη τής εκ νέου δουλώσεως τής Κρήτης βαρύνει τους Ευρωπαίους Κυβερνήτας. Οι ξένοι, Πανιερώτατε, δεν θέλησαν ποτέ, παρ’ όλας τάς θυσίας μας, την απελευθέρωσιν τής Κρήτης.

Είμαι δε εις θέσιν νά σας διαβεβαιώσω ότι με κάθε τρόπον ηναντιούντο εις πάσαν ενέργειαν καί οί Αγγλογάλλοι καί οί Ρώσσοι. (…) Ασυνειδησία των ευρωπαίων πολιτευόμενων, του Ουελιγκτώνος, του Μετερνίχου καί του Αβερδήνου κετεδίκασαν την τάλαιναν Πατρίδα εις την λαιμητόμον, καί ούτω πώς διά τής ευρωπαϊκής ασυνειδησίας κατέπεσεν ο φοβερός ούτος τής ‘Ελλάδος προμαχών τής Μεσογείου, ον μέ τοσαύτας θυσίας εδημιουργήσαμεν μιά δράξ Σφακιανών εν αρχή καί είτα όλοι οί Κρήτες ομού. Τά συμφέροντα τών ξένων δεν θέλουν την απελευθέρωσιν τής Κρήτης καί σήμερον. Χάριν τών υλικών καί μόνον συμφερόντων τούτων προς τον Σουλτάνον, δεν εδίστασαν νά υπαγάγωσι καί πάλιν την τλήμονα Κρήτην, αγωνισθείσαν ολόκληρον δεκαετίαν σκληρώς υπέρ του δικαίου και τών ανθρωπίνων δικαιωμάτων, εις την πρώτην σκληράν δουλείαν.»

ΜΟΙΡΑΣΟΥ ΤΟ ΑΡΘΡΟ

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

ΔΗΜΟΦΙΛΗ

Στέλνουν Rafale με πυρηνικά στην Ελλάδα

Το ρίσκο είναι μεγάλο, όχι τόσο για τις ελίτ, αλλά για τους λαούς, που θα βρεθούν στην πρώτη γραμμή σε περίπτωση που η κατάσταση...

Στριμώχτηκε και άρχισε τις ειρωνείες ο Χατζηδάκης: “Γιατί οι Έλληνες δεν πάνε να...

"Και γιατί οι Έλληνες δεν πάνε να ζήσουν στη Ρουμανία ή στη Βουλγαρία";Αυτό ήταν το ...αφοπλιστικό επιχείρημα του υπουργού Οικονομίας, Κωστή Χατζηδάκη, στην ερώτηση...

Η χλεύη των ηττημένων

Αυτές οι λέξεις προσδιορίζουν την κατάσταση στην οποία έχει περιέλθει ένα πολιτικό κόμμα το οποίο, καίτοι βρίσκεται στην κυβέρνηση και διαθέτει άνετη κοινοβουλευτική πλειοψηφία,...

Τρέμει την κρίση του λαού και καταργεί τον σταυρό!

Επιστροφή στη φεουδαρχία: Ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, ως άλλος μονάρχης, επιθυμεί να ρίξει την ψήφο των πολιτών στον Καιάδα για να μπορεί να διορίζει...

Στα μουλωχτά νόμος Παπασταύρου «καίει» τα δάση

Το νέο σχέδιο νόμου του υπ. Περιβάλλοντος δήθεν για τον εκσυγχρονισμό των ανανεώσιμων πηγών και τη «βιώσιμη ανάπτυξη» κατατέθηκε στη Βουλή με διαβούλευση-εξπρές 15...

Ντοκουμέντο για το καταχθόνιο σχέδιο Μητσοτάκη: Ο μυστικός αλγόριθμος για την «εξόντωση» των...

Επανεκλέγονται το πολύ 87 από τους 158. Τι δείχνουν οι πίνακες που έχει ετοιμάσει το παρα-επιτελείο του υπ. Εσωτερικών. Τα παζάρια μετά το «αντάρτικο»...

Ταξιδάκι για Μενδώνη – Παναγιωταρέα  στην Αίγυπτο με όλα (ακριβο)πληρωμένα

Επίσημο έγγραφο του υπ. Πολιτισμού αποκαλύπτει ότι η μετακίνηση της υπουργού και της συνοδείας της στοίχισε μερικές χιλιάδες ευρώ για «οδοιπορικά», τα οποία βρέθηκαν...

Ο Άρειος Πάγος στις υπηρεσίες της κυβέρνησης: Δεν ανασύρει από το αρχείο τη...

Σε μια απόφαση που αναμένεται να πυροδοτήσει έντονες πολιτικές και θεσμικές αντιδράσεις προχωρά ο εισαγγελέας του Αρείου Πάγου, Κωνσταντίνος Τζαβέλλας, ο οποίος έκρινε ότι...

Ο Στουρνάρας ζητά νέα μείωση… συντάξεων

Αμέσως μόλις εγκρίθηκε η τρίτη του θητεία στην ΤτΕ πρότεινε την περικοπή των ασφαλιστικών εισφορών που οδηγούν στην περαιτέρω συρρίκνωση των συντάξιμων αποδοχών Παρότι οι...

NBC: Ιρανικό F-5 διαπέρασε την αντιαεροπορική άμυνα και βομβάρδισε την αμερικανική βάση του...

Σημαντικά μεγαλύτερες από τις αρχικές εκτιμήσεις φέρεται να είναι οι ζημιές που υπέστησαν αμερικανικές βάσεις και εξοπλισμός στη Μέση Ανατολή, μετά τα ιρανικά χτυπήματα...

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ