Το πράσινο φως από την Ε.Ε. και η εκρηκτική αύξηση της τιμής του χαρτιού καθιστούν μονόδρομο μια τέτοια απόφαση
Την απόφαση να εξολοθρεύσει τις εφημερίδες και τη δημοσιογραφία με κάθε τρόπο φαίνεται πως έχει πάρει η κυβέρνηση, χτυπώντας όσους τολμούν να κάνουν αποκαλύψεις και να ασκήσουν κριτική, με δύο τρόπους: από τη μια, σχεδιάζοντας εξαντλητικές δικαστικές διώξεις και, από την άλλη, στραγγαλίζοντας οικονομικά τις εκδοτικές επιχειρήσεις.
Μόνον έτσι μπορεί να εκληφθεί η αδιαφορία που επιδεικνύουν τα κυβερνητικά στελέχη να ενσωματώσουν στη χώρα μας την απόφαση που πήρε το Συμβούλιο Οικονομικών και Δημοσιονομικών Θεμάτων της Ευρώπης (ECOFIN), στις 7 Δεκεμβρίου, για μηδενικό (0%) ΦΠΑ στις εφημερίδες και στα περιοδικά, προκειμένου να διασωθεί οικονομικά ο πλέον σημαντικός για τη δημοκρατία πυλώνας, δηλαδή ο Τύπος.
Ενδεικτική της οικονομικής ανακούφισης που μπορεί να προσφέρει το παραπάνω μέτρο στις εφημερίδες ήταν η ανακοίνωση που εξέδωσε η Γερμανική Ένωση Εκδοτών αμέσως μετά την ψήφισή του, στην οποία έκανε λόγο για σαφές πολιτιστικό αλλά και πολιτικό στίγμα. Στη χώρα μας, πάλι, είναι σαν να μην άκουσε ποτέ κανείς τι ακριβώς έγινε στην Ευρώπη…
Η απόφαση του ECOFIN δεν έρχεται σε τυχαία στιγμή. Το παραπάνω μέτρο συζητείται εδώ και αρκετά χρόνια στην Ευρώπη, όμως αυτή ακριβώς τη χρονική περίοδο κρίθηκε προφανώς αναγκαία η εφαρμογή του, καθώς οι τρομακτικές αυξήσεις στο κόστος της εκτύπωσης, που έχουν προκληθεί από την εκτόξευση των τιμών της ενέργειας, αλλά και οι αυξήσεις στο χαρτί και στα μεταφορικά απειλούν πλέον ευθέως πολλές επιχειρήσεις στην Ευρώπη με λουκέτο – όπως και στη χώρα μας.
Μόνο που, αντίθετα με την Ελλάδα, το κλείσιμο εφημερίδων στις πολιτισμένες χώρες της Ευρώπης δεν μεταφράζεται μόνο σε δημιουργία επιπλέον στρατιάς ανέργων, αλλά κυρίως σε τεράστιο κίνδυνο για τη λειτουργία των θεσμών, που χωρίς τον δημοσιογραφικό έλεγχο μπορεί να βυθιστούν στη διαφθορά. Μεταφράζεται, δηλαδή, τελικά σε απαραίτητο πνεύμονα για την ίδια την ύπαρξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Φυσικά, οι υπόλοιπες χώρες της Ευρώπης έχουν προχωρήσει και σε επιπλέον μέτρα για να ανακουφίσουν τις εκδοτικές επιχειρήσεις του Τύπου, που ακροβατούν μεταξύ ζωής και θανάτου, ιδίως μετά το καταστροφικό πέρασμα της πανδημίας και στις οικονομίες.
Πριν από έναν χρόνο, για παράδειγμα, η δεξιά κυβέρνηση της Γαλλίας του Εμανουέλ Μακρόν αποφάσισε να προχωρήσει σε ετήσια επιπλέον φοροαπαλλαγή, ύψους 50 ευρώ, σε όποια νοικοκυριά αποφάσιζαν να γίνουν συνδρομητές κάποιου εντύπου για τουλάχιστον 12 μήνες. Είναι, δηλαδή, σαν το κράτος να επιδότησε για έναν χρόνο όλα τα νοικοκυριά ώστε να αγοράζουν δωρεάν εφημερίδες! Το μέτρο αυτό, μαζί με τη μείωση του ΦΠΑ, και με άλλα ενισχυτικά μέτρα τα οποία έχουν ληφθεί στη χώρα εκτιμάται ότι θα προσφέρουν σίγουρα στις εφημερίδες στη Γαλλία την απαραίτητη «ανάσα» που χρειάζονται για την επιβίωση ή ακόμη και για την ανάπτυξή τους.
Στην Ελλάδα, πάλι, η δήθεν φιλελεύθερη κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη είναι η μόνη από τις κυβερνήσεις της Ευρώπης που αρνείται να σκύψει στα προβλήματα του Τύπου.
Είναι η μόνη που αρνείται να αντιμετωπίσει τον συγκεκριμένο κλάδο ως τον πλέον ευαίσθητο για τη διατήρηση του δημοκρατικού πολιτεύματος, δημιουργώντας τελικά ερωτήματα για τις ανοχές της στο ίδιο το δημοκρατικό πολίτευμα. Και, κάπως έτσι, διαμορφώνεται η θλιβερή πραγματικότητα στη χώρα μας… Σε αυτή την πραγματικότητα, η ενεργειακή κρίση, το κόστος του χαρτιού, η κακά οργανωμένη και μάταια ακριβοπληρωμένη πρακτόρευση του μοναδικού πρακτορείου διανομής Τύπου, του «Αργος» (ευρύτερων συμφερόντων του εφοπλιστή Βαγγέλη Μαρινάκη) δεν είναι τα μόνα στοιχεία που απειλούν ευθέως με στραγγαλισμό όλες τις εκδοτικές επιχειρήσεις.
Η κύρια απειλή είναι τα μικροπολιτικά συμφέροντα και οι εκλογικές σκοπιμότητες της κυβέρνησης, με βάση τα οποία ο Τύπος (ιδίως αυτός που αντιπολιτεύεται) αντιμετωπίζεται ως… συμμορία. Οπως φάνηκε, «Αρχή άνδρα δείκνυσι» («Η εξουσία αποκαλύπτει τον χαρακτήρα»)…