Είκοσι πέντε χρόνια μετά την υπογραφή της ο εισαγγελέας παρέπεμψε περίπου 55 άτομα με την κατηγορία της κακουργηματικής απιστίας έναντι του Ελληνικού Δημοσίου
Μια σύμβαση προμήθειας ραντάρ αντιπυροβολικού (Α/Π) για τον Ελληνικό Στρατό, που υπεγράφη το 2000 και για την οποία από τις 19 Νοεμβρίου 2025 διενεργείται προκαταρκτική εξέταση κατόπιν κατεπείγουσας παραγγελίας του εισαγγελέα Πρωτοδικών Αθηνών, διεκδικεί το «προνόμιο», 25 χρόνια μετά την υπογραφή της, να παραπέμπει στον ανακριτή μεγάλο αριθμό αξιωματικών και πολιτών (κατ’ εκτίμηση περί τα 55 άτομα) με την κατηγορία της κακουργηματικής απιστίας έναντι του Ελληνικού Δημοσίου (Ε.Δ.) για πράξεις που φέρεται ότι τελέστηκαν το χρονικό διάστημα από τις 8 Δεκεμβρίου 2005 μέχρι τις 23 Ιουλίου 2024.
- Από τον Περικλή Ζορζοβίλη
Οι ανωτέρω καλούνται σε προκαταρκτική εξέταση ως υπαίτιοι γιατί κατά το ανωτέρω διάστημα προκάλεσαν ζημία στρεφόμενη άμεσα κατά του Νομικού Προσώπου του Ε.Δ. που υπερβαίνει το ποσό των 120.000, καθώς δεν προέβησαν στις αναγκαίες ενέργειες για την κήρυξη του προμηθευτή της σύμβασης 016A/00 ως εκπτώτου, ο οποίος μέχρι και σήμερα δεν έχει εκπληρώσει το σύνολο των συμβατικών υποχρεώσεών του έναντι του Ε.Δ.
Σύμφωνα με πληροφορίες, η περιουσιακή ζημία του Ε.Δ. προσδιορίζεται σε τουλάχιστον 870.000 δολάρια ΗΠΑ (περίπου 752.000 ευρώ με την τρέχουσα ισοτιμία) πλέον των νόμιμων τόκων που ανέρχονται σε περίπου 340.000 ευρώ.
Στην προκαταρκτική εξέταση φέρεται ότι καλούνται τα μέλη της επιτροπής διαπραγματεύσεων για την 4η τροποποίηση της σύμβασης 016/00, τα μέλη της Κεντρικής Γνωμοδοτικής Επιτροπής της Γενικής Διεύθυνσης Αμυντικών Εξοπλισμών και Επενδύσεων (ΓΔΑΕΕ/ΚΓΕΠ) που έχουν υπογράψει συγκεκριμένο πρακτικό, στελέχη, συμπεριλαμβανομένου και του ανώτατου επίπεδου της πρώην ΓΔΑΕ (Γενική Διεύθυνση Αμυντικών Επενδύσεων, προγόνου της σημερινής ΓΔΑΕΕ), υψηλόβαθμα στελέχη του υπουργείου Εθνικής Αμυνας, ανώτατοι αξιωματικοί του Ελληνικού Στρατού και όλοι όσοι κατείχαν τη θέση του προϊσταμένου της ΓΔΑΕΕ, της Διεύθυνσης Αμυντικών Προγραμμάτων και Κύριων Συμβάσεων (ΓΔΑΕΕ/ΔΑΠΚΣ) και του Τμήματος Παρακολούθησης Κύριων Συμβάσεων (ΓΕΕΘΑ/ΔΑΠΚΣ/ΤΠΚΣ).
Δηλαδή, όλοι οι γενικοί διευθυντές της ΓΔΑΕΕ, περιλαμβανομένων και αυτών που έχουν τοποθετηθεί την πρώτη και την τρέχουσα κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας, δηλαδή και επί υπουργίας Νίκου Δένδια. Τα ραντάρ Α/Π έχουν τη δυνατότητα ταχέος και ακριβούς προσδιορισμού της θέσης εχθρικών όπλων καμπύλης τροχιάς (όλμων, πυροβόλων, πολλαπλών εκτοξευτών πυραύλων – ΠΕΠ) που βάλλουν και της αυτόματης μεταφοράς των εξαγόμενων στοιχείων στα συστήματα ελέγχου πυρός του φίλιου Πυροβολικού για την άμεση προσβολή τους.
Σκοπιμότητα
Το 1995 το Ανώτατο Στρατιωτικό Συμβούλιο (ΑΣΣ) ενέκρινε την αναγκαιότητα και τη σκοπιμότητα προμήθειας δύο ραντάρ Α/Π AN/ΤΡQ-37, τα οποία παραλήφθηκαν τον Αύγουστο του 1999 μέσω διακρατικής σύμβασης με τις ΗΠΑ. Τον Μάιο του 1999 εκδόθηκε εντολή προμήθειας έξι επιπρόσθετων ραντάρ Α/Π TPQ-37, με απευθείας ανάθεση στην αμερικανική εταιρία Raytheon (ιδίας έκδοσης με τα δύο που είχαν ήδη παραγγελθεί).
Στις 29 Φεβρουαρίου 2000 υπεγράφη μεταξύ της τότε Γενικής Διεύθυνσης Εξοπλισμών (ΓΔΕ) και της εταιρίας Raytheon η Σύμβαση 016A/00 για την προμήθεια έξι ραντάρ AN/TPQ-37 (V) 3 και την αναβάθμιση των δύο υπαρχόντων στο ίδιο επίπεδο, των αναγκαίων 12 οχημάτων M1083 των 5 τόνων για τη μετακίνησή τους, περιφερειακών υλικών και υπηρεσιών με κόστος 108.779.0000 δολάρια ΗΠΑ. Την ευθύνη καταβολής των κρατήσεων υπέρ τρίτων, ύψους 6,397% της αξίας της σύμβασης (6.958.593 δολάρια ΗΠΑ), ανέλαβε ο αγοραστής. Συμβατική ημερομηνία ολοκλήρωσης της σύμβασης ήταν το 2004. Τα πρώτα προβλήματα στην υλοποίηση της σύμβασης φάνηκαν τον Δεκέμβριο του 2003 όταν έγιναν οι βολές πιστοποίησης των ραντάρ, αλλά η αρμόδια επιτροπή εισηγήθηκε τη μη αποδοχή τους καθώς δεν επιτεύχθηκε το σύνολο των κριτηρίων.
Οι βολές επαναλήφθηκαν τον Φεβρουάριο του 2005 και εκ νέου η αρμόδια επιτροπή εισηγήθηκε τη μη αποδοχή τους. Τον Φεβρουάριο του 2006 ο Εχων την Οικονομική Εξουσία (ΕΟΕ), ο τότε υπουργός Εθνικής Αμυνας, ενέκρινε την 4η τροποποίηση της σύμβασης, η οποία αφορούσε τη δυνατότητα πιστοποίησης των τεσσάρων (εκ των 12 συνολικά) βελτιωμένων δυνατοτήτων του ραντάρ (αναγνώριση και εντοπισμός 20 στόχων ανά λεπτό, ομαδοποίηση πυραύλων, εντοπισμός εχθρικών ΠΕΠ διαμετρήματος 122 χλστ. και εντοπισμός φίλιων ΠΕΠ MLRS) που είχε αποτύχει η πιστοποίησή τους σε πραγματικό πεδίο, εναλλακτικά με χρήση εξομοιωτή. Είναι αυτονόητο ότι η αναπαραγωγή του πλήρους ιστορικού εξέλιξης της σύμβασης 016A/00 τα τελευταία 25 έτη είναι εξ αντικειμένου αδύνατη.
Πάντως, δεν είναι η πρώτη φορά που η συγκεκριμένη σύμβαση υπόκειται σε δικαστική διερεύνηση. Στις αρχές του 2016 η ΓΔΑΕΕ τη διαβίβασε στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών για ποινική αξιολόγηση, χωρίς έκτοτε να έχει γίνει γνωστή κάποια εξέλιξη. Επίσης, τον Ιούλιο του ίδιου χρόνου η ΓΔΑΕΕ απευθύνθηκε στο Νομικό Συμβούλιο του Κράτους (ΝΣΚ) για τη συνδρομή του. Στις αρχές του 2017 το ΝΣΚ εξέδωσε γνωμοδότηση στην οποία αναφερόταν ότι η υπηρεσία υποχρεούται να προβεί στην κατά τον νόμο κήρυξη του προμηθευτή ως εκπτώτου. Τον Μάιο του 2019 ο τότε ΕΟΕ με απόφασή του αποδέχθηκε τη γνωμοδότηση του ΝΣΚ, οπότε την κατέστησε εκτελεστή πράξη.
Ακολούθησαν οι εθνικές εκλογές του Ιουλίου 2019 και τον Αύγουστο η ΓΔΑΕΕ, όπως προβλέπεται από το Π.Δ. 284/89 που διέπει τη σύμβαση, αιτήθηκε τις θέσεις των συναρμόδιων φορέων και του προμηθευτή για την επικείμενη κήρυξή του ως εκπτώτου. Ακολούθησαν διαπραγματεύσεις μεταξύ ΓΔΑΕΕ και προμηθευτή και στις αρχές του 2021 η αρμόδια επιτροπή διαπραγματεύσεων υπέβαλε στη ΓΔΑΕΕ το κοινά αποδεκτό σχέδιο της 5ης τροποποίησης της σύμβασης, βάσει του οποίου ο προμηθευτής θα κατέβαλλε στον αγοραστή το ποσό των 813.000 δολαρίων ΗΠΑ για την οριστική εκκαθάριση της σύμβασης.
Σύμφωνα με πληροφορίες στις αρχές του 2022, ο τότε ΕΟΕ, αφού πρώτα σημείωσε σε σχόλιό του «ότι ο χειρότερος συμβιβασμός είναι καλύτερος από την πιο ευνοϊκή δικαστική απόφαση», έδωσε οδηγίες να συνεχιστούν οι διαπραγματεύσεις εφόσον διαφαίνεται ότι η εταιρία έχει συμβιβαστική διάθεση, επισημαίνοντας ότι έτσι τελικά θα εξοικονομηθεί χρόνος.
Σε αυτό το πλαίσιο η ΓΔΑΕΕ εισηγήθηκε να μην κηρυχθεί έκπτωτος ο ανάδοχος και να μην απαλλαχθεί από τις όποιες κυρώσεις έχει το δικαίωμα να διεκδικήσει η υπηρεσία. Εκτοτε, η μόνη εξέλιξη που έγινε γνωστή αλλά δεν μπορεί να προσδιοριστεί χρονικά είναι, σύμφωνα με πληροφορίες της «δημοκρατίας», η διαβίβαση από τον υπουργό Εθνικής Αμυνας Νίκο Δένδια της σύμβασης 016A/00 στην Υπηρεσία Εσωτερικών Υποθέσεων (ΥΕΥ) του υπουργείου Εθνικής Αμυνας, η οποία συνέταξε φύλλο ελέγχου που απέστειλε στην Εισαγγελία Οικονομικού Εγκλήματος.