SAFE: Η Ελλάδα κατέθεσε επενδυτικό πλάνο 2,8 δισ. για αμυντικά προγράμματα – Τι περιλαμβάνει

Η Αθήνα καταθέτει φιλόδοξο πακέτο αμυντικών επενδύσεων με στόχο ισχυρότερη ευρωπαϊκή χρηματοδότηση και συμμετοχή των ελληνικών εταιρειών.

Η Ελλάδα κατέθεσε επίσημα στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή το Εθνικό Επενδυτικό Πλάνο για τον μηχανισμό SAFE, ύψους 2,8 δισ. ευρώ.

Η απόφαση εγκρίθηκε από το ΚΥΣΕΑ και κατατέθηκε εντός της προβλεπόμενης προθεσμίας, με στόχο η χώρα να εξασφαλίσει τα μέγιστα δυνατά οφέλη από ένα χρηματοδοτικό εργαλείο που στοχεύει στη δημιουργία ενιαίας ευρωπαϊκής γραμμής αμυντικών προμηθειών.

Το συνολικό πακέτο χωρίζεται σε δύο βασικά τμήματα:

• 1,24 δισ. ευρώ: Το ύψος των δανείων που διεκδικεί η Ελλάδα μέσω SAFE. Πρόκειται για ποσό πολύ υψηλότερο από τα 787 εκατ. ευρώ που της είχαν κατανεμηθεί στην αρχική κατάταξη της Κομισιόν.

• 1,6 δισ. ευρώ: Αμυντικές προμήθειες που ήδη προβλέπονται στον ΜΠΑΕ, αλλά εντάσσονται στο SAFE ώστε να τύχουν φορολογικών και διαδικαστικών πλεονεκτημάτων, όπως απαλλαγή ΦΠΑ, καλύτερες τιμές και ταχύτερες διαδικασίες.

Η Ελλάδα ζητά τελικά μεγαλύτερη χρηματοδότηση από αυτήν που τυπικά της αναλογεί. Η Κομισιόν θα εξετάσει το αίτημα και θα αποφασίσει εάν μπορεί να εγκριθεί ολόκληρο ή μέρος του, ανάλογα με τον τελικό ευρωπαϊκό καταμερισμό των δανείων ύψους 150 δισ. ευρώ. Εφόσον άλλα κράτη δεν αξιοποιήσουν πλήρως το ποσό τους, η χώρα μπορεί να επωφεληθεί.

Ο στόχος: Συμβάσεις με 25% ελληνική συμμετοχή

Στελέχη του χώρου επισημαίνουν ότι η ελληνική πλευρά επιδιώκει να υλοποιηθούν μόνο προγράμματα στα οποία οι ελληνικές αμυντικές εταιρείες θα έχουν συμμετοχή τουλάχιστον 25%. Η φιλοσοφία του SAFE δεν είναι μόνο η προμήθεια συστημάτων, αλλά η δημιουργία μιας ευρωπαϊκής αμυντικής παραγωγικής βάσης όπου θα συμμετέχουν ισότιμα πολλές χώρες.

Ο μηχανισμός προβλέπει χαμηλότοκα δάνεια και πολύ μακρές περιόδους αποπληρωμής, δίνοντας προτεραιότητα σε διακρατικές συνεργασίες και κοινοπραξίες.

Τι περιλαμβάνει η ελληνική λίστα

Το Εθνικό Επενδυτικό Πλάνο κατηγοριοποιείται σε 22 συνολικά τομείς, με έμφαση στις τεχνολογίες αιχμής. Σύμφωνα με πληροφορίες, περιλαμβάνει:

• Δορυφορικά συστήματα επικοινωνιών

• Anti-drone τεχνολογίες

• Συλλογή και αγορά μη επανδρωμένων πλατφορμών πολλών κλάσεων

• Ευρυζωνικά δίκτυα και σύγχρονες υποδομές επικοινωνίας

• Κρυπτοσυσκευές

• Mini Cubes SAR δορυφόρους

• Radar έγκαιρης προειδοποίησης και αντιαεροπορικά συστήματα

• Μη επανδρωμένα οχήματα ξηράς, αέρος και θαλάσσης

• Πυραύλους, αντιπλοϊκά συστήματα και πυρομαχικά

• Διόπτρες νυχτερινής παρατήρησης

• Εξοπλισμό μαχητή

• Οχήματα γενικής χρήσης

Ιδιαίτερη σημασία έχει το γεγονός ότι η Ελλάδα είναι Lead Nation για το πρόγραμμα ΚΕΝΤΑΥΡΟΣ, γεγονός που ενισχύει τον ρόλο της σε διακρατικά σχήματα.

Το χρονοδιάγραμμα των επόμενων μηνών

Η διαδικασία που ακολουθεί είναι αυστηρή και πολυεπίπεδη:

1. Έως 31 Δεκεμβρίου 2025: Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ολοκληρώνει την αξιολόγηση των εθνικών πλάνων, συμπεριλαμβανομένου του ελληνικού.

2. 31 Ιανουαρίου 2026: Σε περίπτωση θετικής αξιολόγησης, το σχέδιο περνά στο Συμβούλιο της ΕΕ για τελική έγκριση. Αν υπάρξουν παρατηρήσεις, θα απαιτηθεί νέα διαπραγμάτευση.

3. Φεβρουάριος – Μάιος 2026: Ξεκινά ο «αγώνας δρόμου» για την οριστικοποίηση των Μνημονίων (MoUs) με τις άλλες χώρες και το κλείδωμα των δανειακών συμβάσεων.

Καθοριστικό ρόλο στην τελική φάση παίζει η ΓΔΑΕΕ, η οποία θα διαπραγματευτεί διακρατικές συμφωνίες και θα συντονίσει την ελληνική συμμετοχή στα κοινοπρακτικά προγράμματα.