«Νεποτισμός και πελατειακές σχέσεις στο σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ»
Με σαφές θεσμικό μήνυμα και σε ιδιαίτερα υψηλούς τόνους, η επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, Λάουρα Κοβέσι, έθεσε από το Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών το πλαίσιο μέσα στο οποίο –όπως υπογράμμισε- οφείλουν να επιλύονται οι διαφωνίες μεταξύ κρατών και ευρωπαϊκών θεσμών.
«Αυτό είναι πολύ απλό. Αν υπάρχει διαφωνία, αν υπάρχει διαφορετική ερμηνεία, υπάρχει μόνο ένας τρόπος. Το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που εδρεύει στο Λουξεμβούργο. Και αυτό θα μας πει ποιος έχει δίκιο σε αυτή τη διαφωνία», ανέφερε χαρακτηριστικά, απορρίπτοντας κάθε λογική πολιτικής αντιπαράθεσης.
Στο ίδιο πλαίσιο, ξεκαθάρισε ότι δεν τίθεται ζήτημα προσφυγής για την υπόθεση της ανανέωσης της θητείας των Ελλήνων εντεταλμένων εισαγγελέων, τονίζοντας ότι «δεν χρειάζεται. Για μένα, ο κανονισμός είναι απολύτως σαφής», ενώ εξήγησε τη διαδικασία διορισμού και ανανέωσης, επισημαίνοντας ότι ακολουθείται ενιαία πρακτική σε όλα τα κράτη-μέλη και ότι «κανείς δεν το αμφισβήτησε» μέχρι σήμερα. Παράλληλα, υπογράμμισε πως όποιος διαφωνεί με τις αποφάσεις της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας μπορεί να προσφύγει θεσμικά: «Αν κάποιος θεωρεί ότι το Κολέγιο της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας δεν έλαβε τη σωστή απόφαση, τότε ας προσφύγει στο Δικαστήριο στο Λουξεμβούργο και ας αμφισβητήσει αυτή την απόφαση».
Η παρέμβασή της εντάχθηκε στη συζήτηση «Οι θεσμοί υπό πίεση», όπου απάντησε σε ερωτήσεις του δημοσιογράφου Παύλου Τσίμα, σε μια συγκυρία όπου η ένταση μεταξύ της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας και της κυβέρνησης του Κυριάκος Μητσοτάκης βρίσκεται σε κλιμάκωση.
«Κατηγορηματικά αντικρούω τις όποιες κατηγορίες και ισχυρισμούς για την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία»
Κατά την τοποθέτησή της, η Λάουρα Κοβέσι υπερασπίστηκε με σαφήνεια τον ρόλο και τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, υπογραμμίζοντας τη σημασία της για τους πολίτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
«Δεν υπάρχουν εγκλήματα στην Ελλάδα, δεν υπάρχει διαφθορά, δεν υπάρχει αδίκημα στον ΟΠΕΚΕΠΕ. Θα με πιστέψετε;», τόνισε χαρακτηριστικά, απευθυνόμενη στο ακροατήριο, καλώντας τους πολίτες να εμπιστευτούν τον θεσμό της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας.
«Αν πρέπει να πω κάτι για την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία με μία πρόταση, θα έλεγα ότι είναι μια μεγάλη επιτυχία και έχει άμεση επίδραση στη ζωή των πολιτών. Έχουμε πολλά αιτήματα από τους πολίτες σε όλη την ΕΕ. Αν δεν εμπιστεύεσαι έναν θεσμό, δεν ζητάς τη βοήθειά του», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Αναφερόμενη στις επικρίσεις που δέχεται ο θεσμός, η ίδια εμφανίστηκε κατηγορηματική, απορρίπτοντας τους ισχυρισμούς που διατυπώνονται εις βάρος της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας. «Κατηγορηματικά αντικρούω τις όποιες κατηγορίες και ισχυρισμούς για την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία», τόνισε, ενώ όταν ρωτήθηκε ειδικότερα για την προέλευση της κριτικής, απάντησε με αιχμηρό τρόπο: «Ποιος ασκεί κριτική στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία; Οκ, πολιτικοί…».
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στην κατάσταση που διαμορφώνεται στην Ελλάδα, τόσο σε θεσμικό όσο και σε επιχειρησιακό επίπεδο. Σε ό,τι αφορά την εκκρεμότητα για την παράταση της απόσπασης των τριών εντεταλμένων Ευρωπαίων εισαγγελέων – διαδικασία που απαιτεί απόφαση του Ανώτατου Δικαστικού Συμβουλίου του Αρείου Πάγου – η Λάουρα Κοβέσι εξέφρασε την πλήρη εμπιστοσύνη της στο έργο τους. Όπως δήλωσε: «Έχουν κάνει εξαιρετική δουλειά. Τους εμπιστεύομαι απόλυτα».
«Νεποτισμός και πελατειακές σχέσεις χαρακτηρίζουν την υπόθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ»
Παράλληλα, έκανε λόγο και για τις υποθέσεις που σχετίζονται με τον ΟΠΕΚΕΠΕ, επιβεβαιώνοντας ότι βρίσκονται σε εξέλιξη έρευνες, χωρίς ωστόσο να προχωρά σε περαιτέρω αποκαλύψεις για την πορεία τους. «Έχουμε αρκετές υποθέσεις, πιθανώς θα έρθουν κι άλλες καταγγελίες για πιθανά αδικήματα, αλλά δεν μπορώ να πω αν θα υπάρξουν κι άλλες δικογραφίες αυτή τη στιγμή», επεσήμανε, ενώ σε ό,τι αφορά στις επιθέσεις που δέχεται η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία από την κυβέρνηση υποστήριξε: «Αντιπερασπισμός οι επιθέσεις. Νεποτισμός και πελατειακές σχέσεις χαρακτηρίζουν την υπόθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ. Έχει καταστεί συνώνυμο της διαφθοράς».
Στο ίδιο πλαίσιο, επιχειρώντας να δώσει μια ευρύτερη εικόνα για το πώς εκδηλώνεται η διαφθορά εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Λάουρα Κοβέσι υπογράμμισε ότι τα φαινόμενα αυτά δεν έχουν ενιαία μορφή, αλλά προσαρμόζονται στις ιδιαιτερότητες κάθε χώρας. Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά: «Φυσικά, η διαφθορά και η απάτη είναι λίγο διαφορετικές, γιατί εξαρτώνται από τις ιδιαιτερότητες κάθε χώρας. Για να σας δώσω ένα παράδειγμα, υπάρχει μια χώρα που έχει ένα μεγάλο λιμάνι. Και ακούω συνέχεια: “κυρία Κοβέσι, εμείς δεν έχουμε πρόβλημα με απάτες ΦΠΑ, δεν έχουμε πρόβλημα με τελωνειακές απάτες”, γιατί δεν εντοπίζουν τίποτα. Κάποια από αυτά τα λιμάνια είναι τα πιο “καθαρά” στον κόσμο, δεν συμβαίνει τίποτα. Αλλά έχουμε τεράστιο πρόβλημα με τα ναρκωτικά. Και εγώ πάντα λέω, η κοκαΐνη δεν πέφτει από τον ουρανό. Πρέπει να μπει στη χώρα μέσω λιμανιών, αεροδρομίων ή φορτηγών».
Συνεχίζοντας, εξήγησε ότι «αν δεν έχεις καλό σύστημα ελέγχου στα τελωνεία και στα λιμάνια, φυσικά θα έχεις αυτό το πρόβλημα», επισημαίνοντας ότι σε άλλα κράτη-μέλη η διαφθορά μπορεί να εντοπίζεται σε διαφορετικούς τομείς, όπως οι αγροτικές επιδοτήσεις. «Υπάρχουν αυτές οι ιδιαιτερότητες. Αλλά η διαφθορά είναι παντού – είναι η ίδια», συμπλήρωσε.
«Κανείς δεν μπορεί να με πείσει ότι τέτοιες πράξεις αποτελούν μέρος της δουλειάς ενός πολιτικού»
Η Λάουρα Κοβέσι δεν δίστασε να απαντήσει σε όσα ειπώθηκαν χθες στην Βουλή κατά τη συζήτηση για την άρση ασυλίας των 13 βουλευτών της ΝΔ, υπογραμμίζοντας πως πράξεις όπως η κατάχρηση εξουσίας και η απάτη αποτελούν σαφώς ποινικά αδικήματα βάσει της ελληνικής νομοθεσίας. «Κανείς δεν μπορεί να με πείσει ότι τέτοιες πράξεις αποτελούν μέρος της δουλειάς ενός πολιτικού», τόνισε, ενώ ξεκαθάρισε πως η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία δεν κατηγορεί τους πολιτικούς, απλά κάνει τη δουλειά της και ερευνά τις υποθέσεις που φθάνουν σε αυτήν.
«Είναι θέμα σεβασμού στους κανόνες» να ζητείται η άρση ασυλίας βουλευτών, προκειμένου να συνεχίσει η δικαιοσύνη τις έρευνες, ξεκαθάρισε, ενώ ήταν ιδιαίτερα αιχμηρή απέναντι στην διαχείριση υποθέσεων απάτης στην χώρα μας.
«Αν κάποιος διαπράξει απάτη στην Ελλάδα, επιστρέφει τα χρήματα και μένει ελεύθερος. Πώς είναι δυνατόν αυτό;», αναρωτήθηκε, εκφράζοντας τον προβληματισμό της αναφορικά με το θεσμικό πλαίσιο στη χώρα μας.
Η ίδια μίλησε και για την χθεσινή της συνάντηση με τον Γιώργο Φλωρίδη, σημειώνοντας πως: «Χθες, είχαμε μια πολύ καλή συνάντηση με τον Υπουργό Εσωτερικών και θα έχουμε περισσότερους πόρους για να προχωρήσουμε περαιτέρω σε αυτήν την έρευνα. Είχα αυτή τη συζήτηση με τον Υπουργό Δικαιοσύνης σχετικά με αλλαγές στη νομοθεσία. Κατάλαβα ότι θέλουν να κάνουν κάτι για να επιταχυνθεί η διαδικασία. Το καλωσορίζω πραγματικά. Και συμφωνώ ότι πρέπει να κάνουμε κάτι. Εξέφρασα επίσης μία άποψη. Και πάλι, δεν είναι ότι ζήτησα κάτι από τις ελληνικές αρχές, αλλά έχουμε μια επισκόπηση 24 διαφορετικών δικαστικών συστημάτων και έχουμε μια καλή άποψη του τι πρέπει να γίνει».
«Αν είσαι εισαγγελέας και βλέπεις απάτη, κάνε τη δουλειά σου»
Στη συνέχεια, η ίδια κλήθηκε να σχολιάσει το γεγονός ότι το 5% των υποθέσεων που ερευνά η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία αφορούν στην Ελλάδα. «Έχουμε ετήσια έκθεση, αλλά δεν έχουμε έκθεση και για τα πιο διεφθαρμένα κράτη στην Ευρώπη. Μπορώ να αναφέρω ως παράδειγμα την Ρουμανία, που ήταν ένα διεφθαρμένο κράτος και αυτό άλλαξε – και είμαι ευτυχής γι’ αυτό», σημείωσε και συμπλήρωσε: «Ως επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, θα σας πω το εξής: Δεν υπάρχει ‘καθαρή’ χώρα, υπάρχει απάτη και διαφθορά παντού».
Στο πλαίσιο αυτό, έστειλε μήνυμα προς τους εισαγγελείς, τονίζοντας την ανάγκη της αποφασιστικότητας για την αντιμετώπιση της διαφθοράς. «Αυτοί οι εισαγγελείς έχουν το θάρρος να το κάνουν. Αν είσαι εισαγγελέας και βλέπεις απάτη, κάνε τη δουλειά σου!», υποστήριξε.
Συνέντευξη Τύπου της Κοβέσι: «Κάθε μέρα διαβάζουμε τι λάθος έχουν επινοήσει για εμάς» Τι είπε για πόρους και ΟΠΕΚΕΠΕ
«Όποιος έχει κάτι να καταγγείλει εναντίον της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, τον περιμένω στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο», επανέλαβε
Σε εκτενή συνέντευξη Τύπου που ακολούθησε την ομιλία της στο Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών, η επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, Λάουρα Κοβέσι, απάντησε σε ερωτήσεις δημοσιογράφων, εστιάζοντας τόσο στην υπόθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ όσο και στις προκλήσεις που αντιμετωπίζει ο ευρωπαϊκός θεσμός.
Κατά τη συζήτηση που είχε με τον δημοσιογράφο Παύλο Τσίμα, η ίδια δεν δίστασε να χαρακτηρίσει την υπόθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ ως «έγκλημα», επιμένοντας πως «Νεποτισμός και πελατειακές σχέσεις χαρακτηρίζουν την υπόθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ». Παράλληλα, απέδωσε τις αντιδράσεις πολιτικών προσώπων σε «αντιπερισπασμό», σημειώνοντας ότι οι Ευρωπαίοι εισαγγελείς που χειρίζονται τις υποθέσεις «έχουν κάνει καλά τη δουλειά τους».
Στη συνέντευξη τύπου, η Λάουρα Κοβέσι, αναφέρθηκε στις βασικές προκλήσεις που αντιμετωπίζει ο θεσμός, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση τόσο στην έλλειψη πόρων όσο και στις πιέσεις που –όπως άφησε να εννοηθεί– ασκούνται μέσω της δημόσιας συζήτησης.
Όπως σημείωσε χαρακτηριστικά, τα εμπόδια είναι διαρκή: «Εμπόδια και προκλήσεις έχουμε συνεχώς», ενώ στάθηκε ιδιαίτερα στην καθημερινή πίεση που δέχεται ο θεσμός, επισημαίνοντας ότι «κάθε μέρα πρέπει να διαβάζεις στις εφημερίδες τι λάθος έχουν επινοήσει για τη δουλειά σου».
Αναφερόμενη στο ζήτημα της ανανέωσης της θητείας των Ευρωπαίων εντεταλμένων εισαγγελέων, ξεκαθάρισε ότι πρόκειται για μια απολύτως τυπική και θεσμοθετημένη διαδικασία, η οποία δεν συνδέεται με τις υποθέσεις που χειρίζονται. Όπως εξήγησε, η διαδικασία ενεργοποιείται οκτώ μήνες πριν από τη λήξη της θητείας τους και εφαρμόζεται ενιαία σε όλα τα κράτη-μέλη, επισημαίνοντας ότι η ανανέωση των τριών Ελλήνων εισαγγελέων ακολουθεί ακριβώς αυτό το πλαίσιο και «δεν έχει καμία σύνδεση με το έργο τους στις έρευνες».
Ευρωπαϊκά κονδύλια
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στις καταγγελίες που φτάνουν στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, ιδίως σε ό,τι αφορά ευρωπαϊκά κονδύλια, όπως τα ταμεία ανάκαμψης (RRF). Η ίδια τόνισε ότι οι καταγγελίες αυτές μπορεί να είναι σοβαρές, ωστόσο η αξιολόγησή τους εξαρτάται από το αν συνοδεύονται από συγκεκριμένα στοιχεία. Όπως εξήγησε, σε πολλές περιπτώσεις υπάρχουν καταγγελίες από «εσωτερικές πηγές» ή πληροφοριοδότες (whistleblowers), οι οποίοι γνωρίζουν λεπτομέρειες για τον τρόπο με τον οποίο, για παράδειγμα, διαμορφώνονται διαγωνιστικές διαδικασίες ώστε να ευνοούνται συγκεκριμένες εταιρείες.
Διευκρίνισε, ωστόσο, ότι η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία δεν μπορεί να προχωρήσει σε έρευνα χωρίς επαρκή τεκμηρίωση. «Αν κάποιος έρθει και πει απλώς ότι ένας δήμαρχος είναι διεφθαρμένος, είναι πολύ δύσκολο να ανοίξουμε έρευνα χωρίς περισσότερα στοιχεία», σημείωσε, υπογραμμίζοντας ότι απαιτούνται συγκεκριμένα δεδομένα, όπως ονόματα, διαδικασίες ή έγγραφα. Όπως ανέφερε, σε αρκετές περιπτώσεις οι καταγγελίες συνοδεύονται ακόμη και από αντίγραφα εγγράφων ή άλλα αποδεικτικά στοιχεία, τα οποία μπορούν να αξιοποιηθούν στο πλαίσιο των ερευνών.
Η ίδια επισήμανε ότι η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία διαχειρίζεται χιλιάδες υποθέσεις σε 24 κράτη-μέλη, γεγονός που καθιστά δύσκολη την άμεση αποτύπωση της εικόνας για κάθε χώρα ξεχωριστά. «Έχουμε χιλιάδες υποθέσεις, είναι πολύ δύσκολο να παρακολουθώ όλες τις λεπτομέρειες», ανέφερε, διευκρινίζοντας ότι για πιο συγκεκριμένα στατιστικά στοιχεία απαιτείται επιμέρους ενημέρωση από τις εθνικές ομάδες.
Σε ερώτηση που αφορούσε την υπόθεση των υποκλοπών στην Ελλάδα, η Λάουρα Κοβέσι απέφυγε να τοποθετηθεί επί της ουσίας, επισημαίνοντας ότι δεν μπορεί να σχολιάσει συγκεκριμένες έρευνες. Αναγνώρισε ωστόσο ότι σε ορισμένες υποθέσεις της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας έχουν χρησιμοποιηθεί επισυνδέσεις, χωρίς να επεκταθεί περαιτέρω, υπογραμμίζοντας τους περιορισμούς που θέτει η φύση των εν εξελίξει ερευνών.
Η συνολική εικόνα που προκύπτει από τις απαντήσεις της επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας αποτυπώνει έναν θεσμό που λειτουργεί υπό πίεση, με αυξημένο όγκο υποθέσεων, περιορισμένους πόρους και συνεχή ανάγκη τεκμηρίωσης, σε ένα περιβάλλον όπου οι καταγγελίες και οι πολιτικές αντιδράσεις συνυπάρχουν με τις θεσμικές διαδικασίες.
«Όποιος έχει κάτι να καταγγείλει εναντίον της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, τον περιμένω στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο». Με αυτή τη χαρακτηριστική πρόταση – μήνυμα, έκλεισε την συνέντευξη Τύπου που παρέθεσε στους δημοσιογράφους από το Φόρουμ των Δελφών η Λάουρα Κοβέσι.