Σύμφωνα με έρευνα του Gallup, το 27% των ενηλίκων δηλώνει ότι θα ήθελε να μεταναστεύσει μόνιμα στο εξωτερικό, έναντι 11% το 2024
Η επιθυμία των Γάλλων να εγκαταλείψουν μόνιμα τη χώρα τους έφτασε σε πρωτοφανή επίπεδα το 2025, σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα του Gallup, ενός από τους παλαιότερους και πιο αξιόπιστους οργανισμούς δημοσκοπήσεων παγκοσμίως, που δημοσιεύτηκε στις 21 Δεκεμβρίου.
- Της Μαρίας Δεναξά
Το 27% των ενηλίκων Γάλλων δηλώνει ότι θα ήθελε να μεταναστεύσει μόνιμα στο εξωτερικό, εάν είχε την ευκαιρία, έναντι 11% το 2024. Δηλαδή, περισσότερο από το ένα τέταρτο των πολιτών.
Πρόκειται για μία από τις μεγαλύτερες ετήσιες αυξήσεις παγκοσμίως από το 2007, όταν το Gallup ξεκίνησε να καταγράφει αυτή την τάση. Η αύξηση συμπίπτει με την απότομη πτώση της εμπιστοσύνης των Γάλλων προς τους θεσμούς τους, εν μέσω βαθιάς πολιτικής κρίσης. Η εμπιστοσύνη στο δικαστικό σύστημα έχει υποχωρήσει αισθητά. Μόνο το 50% δηλώνει ότι το εμπιστεύεται, ενώ το αντίστοιχο ποσοστό για τους χρηματοπιστωτικούς θεσμούς έχει μειωθεί σημαντικά στο 42%.
Σε οικονομικό επίπεδο, η απαισιοδοξία είναι παγιωμένη: το 67% των Γάλλων θεωρεί ότι η κατάστασή του επιδεινώνεται, έναντι μόλις 21% που πιστεύει ότι βελτιώνεται.
Από το 2015 η Γαλλία συγκαταλέγεται μεταξύ των πιο απαισιόδοξων χωρών του ΟΟΣΑ σε οικονομικό επίπεδο, αμέσως μετά την Ελλάδα. Το Gallup υπογραμμίζει τη σαφή συσχέτιση μεταξύ της έλλειψης εμπιστοσύνης και της επιθυμίας μετανάστευσης: το 49% όσων έχουν χαμηλή ή μηδενική εμπιστοσύνη στους βασικούς θεσμούς εκφράζει επιθυμία να φύγει, σε αντίθεση με πολύ μικρότερα ποσοστά μεταξύ εκείνων με υψηλή εμπιστοσύνη.
Κοινά με την Ελλάδα
Η εξέλιξη αυτή στη Γαλλία θυμίζει σε μεγάλο βαθμό την ελληνική πραγματικότητα, όταν η οικονομική κρίση οδήγησε και εξακολουθεί να οδηγεί σε μαζική φυγή στο εξωτερικό νέων και υψηλά καταρτισμένων πολιτών: το γνωστό φαινόμενο του «brain drain». Μεταξύ 2010 και 2022, περίπου 600.000 με 1 εκατομμύριο Ελληνες, κυρίως ηλικίας 25-44 ετών, εγκατέλειψαν τη χώρα μας αναζητώντας καλύτερες ευκαιρίες στο εξωτερικό, με κύριους προορισμούς τη Γερμανία, το Ηνωμένο Βασίλειο και άλλες χώρες της βόρειας Ευρώπης.
Ωστόσο, το 2025 ίσως σηματοδοτεί μια αντίστροφη τάση για την Ελλάδα. Σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat και των ελληνικών Αρχών, η επιστροφή Ελλήνων υπερβαίνει πλέον τις αναχωρήσεις, με περίπου 350.000 από όσους έφυγαν κατά την κρίση να έχουν επιστρέψει τα τελευταία χρόνια, χάρη στη λεγόμενη και υποτιθέμενη οικονομική ανάκαμψη και σε διάφορα κίνητρα για επαναπατρισμό. Παρά την πρόοδο αυτή, η φυγή των νέων εξακολουθεί να προκαλεί ανησυχία, καθώς η Ελλάδα συνεχίζει να αντιμετωπίζει ραγδαία δημογραφική γήρανση, σε συνδυασμό με έναν από τους χαμηλότερους δείκτες γονιμότητας στην Ευρώπη.
Η σύγκριση των δύο χωρών αποκαλύπτει κοινά αίτια: χρόνια οικονομική στασιμότητα, έλλειψη εμπιστοσύνης στους θεσμούς και περιορισμένες προοπτικές για τη νέα γενιά. Ενώ η Ελλάδα βιώνει πλέον «brain gain», σύμφωνα με το κυβερνητικό αφήγημα, η Γαλλία εισέρχεται σε φάση παρόμοια με την ελληνική κρίση, με κίνδυνο μαζικής απώλειας ανθρώπινου κεφαλαίου. Με το τέλος της θητείας του Εμανουέλ Μακρόν το 2027 να πλησιάζει, η αποκατάσταση της εμπιστοσύνης των πολιτών προς το γαλλικό κράτος αποτελεί κρίσιμη πρόκληση για τον Γάλλο πρόεδρο, όπως ακριβώς υπήρξε και για τις ελληνικές κυβερνήσεις μετά την κρίση χρέους.
Παράνομη μετανάστευση
Πάντως, εκτός από την οικονομική κατάσταση και την επιδείνωση της αγοραστικής δύναμης, η πολιτική αστάθεια και το αίσθημα ανασφάλειας προκαλούν επίσης ανησυχία στη γαλλική κοινωνία και διαμορφώνουν τις προτεραιότητες των πολιτών εν όψει του 2026. Αυτό προκύπτει από μια άλλη δημοσκόπηση του ινστιτούτου Odoxa–Backbone Consulting για την εφημερίδα «Le Figaro», η οποία αποτυπώνει ξανά το κλίμα βαθιάς δυσπιστίας προς τους θεσμούς, αλλά και έντονη κοινωνική κόπωση.
Σύμφωνα με τη δημοσκόπηση, σχεδόν ένας στους δύο Γάλλους (47%) δηλώνει ότι οι συνεχείς κυβερνητικές κρίσεις, με τις αλλαγές πρωθυπουργών και τη σύνθεση των κυβερνήσεων, αποτέλεσαν το πιο χαρακτηριστικό γεγονός της χρονιάς που σε λίγες ημέρες θα αποτελεί παρελθόν. Ενα άλλο γεγονός που ενισχύει την αίσθηση της θεσμικής αποσύνθεσης είναι η παρατεταμένη αβεβαιότητα για τον προϋπολογισμό της νέας χρονιάς. Το ζήτημα του κόστους ζωής παραμένει κεντρικό, ιδίως για τα μεσαία και χαμηλότερα κοινωνικά στρώματα.
Το 40% των ερωτηθέντων αναφέρει ότι η αγοραστική του δύναμη επιδεινώθηκε αισθητά, υπό το βάρος του επίμονου πληθωρισμού και της φορολογικής πίεσης. Παράλληλα, η ανασφάλεια και η εγκληματικότητα αναδεικνύονται σε βασικές κοινωνικές ανησυχίες, με το 42% να ζητά για το 2026 πιο αποτελεσματική αντιμετώπιση της παραβατικότητας. Ιδιαίτερη βαρύτητα αποκτά και το ζήτημα της μετανάστευσης. Ενας στους τρεις πολίτες (35%) δηλώνει ότι αναμένει μια ουσιαστική μείωση των μεταναστευτικών ροών την επόμενη χρονιά. Η επιθυμία αυτή αντανακλά ένα ευρύ αίσθημα κόπωσης από την κατάσταση που έχει δημιουργηθεί στη χώρα από την παράνομη μετανάστευση, το οποίο συνδέεται, σύμφωνα με τους ερωτηθέντες, με ζητήματα ασφάλειας.
Διεθνείς εξελίξεις
Ενα άλλο θέμα που επηρεάζει έντονα τη γαλλική κοινή γνώμη είναι οι διεθνείς εξελίξεις. Ο πόλεμος στην Ουκρανία (33%) και η σύγκρουση Ισραήλ – Χαμάς (27%) παραμένουν στα κύρια θέματα συζήτησης. Ιδιαίτερη εντύπωση προκάλεσε η επιστροφή του Ντόναλντ Τραμπ στον Λευκό Οίκο, με το 49% των ερωτηθέντων να τον κατατάσσει στην κορυφή των προσωπικοτήτων που σημάδεψαν το 2025, αποδίδοντάς του ρόλο αποφασιστικής ηγεσίας στη διεθνή σκηνή. Αντίθετα, οι Γάλλοι πολιτικοί εμφανίζονται χαμηλότερα στην κατάταξη, με τον πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν να αναφέρεται μόλις στο 19% των ερωτηθέντων για τις προσωπικότητες που σημάδεψαν το 2025, γεγονός που καταδεικνύει την απώλεια εμπιστοσύνης προς το πρόσωπό του.
