Το ΠΑΣΟΚ μπαίνει στο συνέδριο του Μαρτίου βαθιά διχασμένο, με το ζήτημα των μετεκλογικών συνεργασιών να λειτουργεί ως καθρέφτης μιας στρατηγικής σύγχυσης που πλέον δεν κρύβεται. Αντί για καθαρές απαντήσεις, η Χαριλάου Τρικούπη εκπέμπει αντιφατικά σήματα, αποκαλύπτοντας ένα κόμμα που δυσκολεύεται να αποφασίσει αν θέλει να είναι αυτόνομος πολιτικός πόλος ή συμπλήρωμα εξουσίας.
Το άνοιγμα του Νίκου Ανδρουλάκη προς τον λεγόμενο προοδευτικό χώρο δεν έλυσε το πρόβλημα. Αντιθέτως, άναψε νέες φωτιές. Στελέχη απαιτούν ξεκάθαρη δέσμευση ότι δεν θα υπάρξει μετεκλογική σύμπλευση με τη Νέα Δημοκρατία, ενώ άλλοι επιμένουν να κρατούν «ολισθηρά παράθυρα» ανοιχτά, βαφτίζοντας τη στρατηγική ασάφεια ως ρεαλισμό.
Η εικόνα γίνεται ακόμη πιο προβληματική από τις παλινωδίες της Άννας Διαμαντοπούλου. Μέσα σε λίγες ώρες, η υπεύθυνη Πολιτικού Σχεδιασμού πέρασε από το «όλα κρίνονται μετεκλογικά» στο «πολιτικά και ηθικά δεν συνεργαζόμαστε με τη ΝΔ», επιβεβαιώνοντας ότι στο ΠΑΣΟΚ δεν υπάρχει ενιαία γραμμή, ούτε καν στα κορυφαία επίπεδα.
Οι εσωτερικές συγκρούσεις δεν περιορίζονται στις δηλώσεις. Η σύγκρουσή της με τον Χάρη Δούκα στην Πολιτική Γραμματεία αποκάλυψε το βάθος της κρίσης στρατηγικής. Όταν αμφισβητείται ανοιχτά η ηγετική γραμμή από εκλεγμένα στελέχη και, ταυτόχρονα, υποβαθμίζονται ακόμη και αποφάσεις συνεδρίου ως «μη δεσμευτικές», το πρόβλημα δεν είναι επικοινωνιακό. Είναι πολιτικό.
Την ίδια στιγμή, το κόμμα εμφανίζεται εγκλωβισμένο σε μια εσωστρεφή διαμάχη, αφήνοντας στο περιθώριο τις προγραμματικές του θέσεις για την ακρίβεια, το στεγαστικό και τα αδιέξοδα της καθημερινότητας. Το ερώτημα «με ποιον θα πάμε» τείνει να καταπιεί το «για ποιον υπάρχουμε».
Ο Νίκος Παπανδρέου επιχείρησε να επαναφέρει τη συζήτηση στην κοινωνία, χωρίς όμως να αποκλείσει το ενδεχόμενο το θέμα των συνεργασιών να λυθεί τελικά με ψηφοφορία στο συνέδριο. Μια επιλογή που δείχνει ότι ακόμη και όσοι μιλούν για πολιτικές λύσεις, αναγνωρίζουν πως το πρόβλημα δεν μπορεί πια να παρακαμφθεί.
Τον πιο ωμό απολογισμό έκανε ο Χάρης Καστανίδης, περιγράφοντας ένα ΠΑΣΟΚ διχασμένο ανάμεσα σε δύο κατευθύνσεις: από τη μία, όσους βλέπουν τη Δεξιά ως δρόμο προς την εξουσία· από την άλλη, όσους επιμένουν σε μια προοδευτική στρατηγική με πολιτικό πρόσημο και κοινωνικό βάθος. Το συνέδριο του Μαρτίου δεν θα κρίνει απλώς συνεργασίες. Θα κρίνει ταυτότητα.