Σε καλό μονοπάτι βαίνει ο τουρισμός στην οικονομία της χώρας
Η θετική πορεία του τουρισμού και η στρατηγική του αξία για την ανθεκτικότητα και τις προοπτικές της ελληνικής οικονομίας αναδεικνύονται στην ετήσια έκθεση του ΙΝΣΕΤΕ.
Σύμφωνα με το Ινστιτούτο, η άμεση συνεισφορά του κλάδου το 2025 έφτασε τα 32,4 δισ. ευρώ, ποσό που αντιστοιχεί στο 13,0% του ΑΕΠ, επιβεβαιώνοντας τον ρόλο του τουρισμού ως βασικού πυλώνα ανάπτυξης, ανταγωνιστικότητας και σταθερότητας σε ένα διεθνές περιβάλλον με συνεχή μεταβολή.
Τα στοιχεία προέρχονται από τη μελέτη του Ινστιτούτου του Συνδέσμου Ελληνικών Τουριστικών Επιχειρήσεων με τίτλο «Η συμβολή του τουρισμού στην ελληνική οικονομία το 2025». Όταν προστεθεί και η έμμεση συνεισφορά, το μερίδιο του τομέα προσεγγίζει το 30,0% του ΑΕΠ.
Η δραστηριότητα του τουρισμού παραμένει κατά κύριο λόγο εξαγωγική. Το 85,0% των εισπράξεων προέρχεται από τον εισερχόμενο τουρισμό, που καλύπτει το 70,0% του ελλείμματος στο ισοζύγιο αγαθών. Επιπλέον, ο κλάδος συνεισέφερε άμεσα στο 17,0% της απασχόλησης κατά το γ’ τρίμηνο του 2025.
Αναλυτικά, η άμεση συνεισφορά για το 2025 ύψους 32,4 δισ. ευρώ προκύπτει από: δαπάνες εισερχόμενου τουρισμού 23,6 δισ. ευρώ (συμπεριλαμβανομένης της δαπάνης επιβατών κρουαζιέρας), αερομεταφορές 3,1 δισ. ευρώ, θαλάσσιες μεταφορές 147 εκατ. ευρώ, δαπάνες εταιρειών κρουαζιέρας 673 εκατ. ευρώ, εγχώριο τουρισμό 2,5 δισ. ευρώ και εγχώρια προστιθέμενη αξία από επενδύσεις 2,4 δισ. ευρώ.
Η πρώτη εκτίμηση της ΕΛΣΤΑΤ δείχνει ότι το ΑΕΠ σε τρέχουσες τιμές για το 2025 διαμορφώθηκε στα 248,4 δισ. ευρώ, αυξημένο κατά 4,9% σε σχέση με το 2024.
Σε σχέση με το 2024, η άμεση επίδραση του τουρισμού αυξήθηκε κατά 7,3% (από 30,2 δισ. ευρώ), με ανοδική τάση στις δαπάνες του εισερχόμενου τουρισμού, της κρουαζιέρας, των αερομεταφορών και του εγχώριου τουρισμού, ενώ οι θαλάσσιες μεταφορές και οι επενδύσεις κατέγραψαν οριακές μειώσεις.
Οι επενδύσεις στον κλάδο ανήλθαν στα 5,0 δισ. ευρώ, εκ των οποίων περίπου 2,4 δισ. ευρώ εκτιμώνται ως εγχώρια προστιθέμενη αξία. Με βάση τους πολλαπλασιαστές του ΙΟΒΕ και του ΚΕΠΕ, κάθε 1 ευρώ τουριστικής δραστηριότητας παράγει επιπλέον 1,2 έως 1,65 ευρώ οικονομικής δραστηριότητας, γεγονός που σημαίνει ότι το ΑΕΠ αυξάνεται κατά 2,2 έως 2,65 ευρώ για κάθε 1 ευρώ τουριστικών εσόδων.
Λαμβάνοντας υπόψη τα πολλαπλασιαστικά οφέλη, η συνολική συμβολή του τουρισμού στην οικονομία για το 2025 εκτιμάται μεταξύ 71,3 δισ. και 85,9 δισ. ευρώ, ήτοι 28,7% έως 34,6% του ΑΕΠ. Τα αντίστοιχα μεγέθη για το 2024 ήταν 66,4–80,0 δισ. ευρώ, που αντιστοιχούσαν σε 28,1%–33,8% του ΑΕΠ.
Το 74% των εσόδων από τον εισερχόμενο τουρισμό πραγματοποιείται εκτός Αττικής, ενισχύοντας σταθερά την απασχόληση και την περιφερειακή ανάπτυξη. Περιοχές όπως το Νότιο Αιγαίο (29% των εισπράξεων), η Κρήτη (19%), τα Ιόνια νησιά (8%) και η Κεντρική Μακεδονία (7%) συγκεντρώνουν περίπου το 64% των συνολικών εσόδων, δείχνοντας περιθώρια για περαιτέρω διάχυση της τουριστικής δραστηριότητας σε άλλες περιφέρειες.
Η απασχόληση στον τουρισμό για το 2025 παρέμεινε σχεδόν σταθερή (-0,2%) σε σχέση με το 2024, φτάνοντας τους 400.250 εργαζόμενους. Στο τρίτο τρίμηνο καταγράφηκε ιστορικό ρεκόρ με 475.167 απασχολούμενους, ο υψηλότερος αριθμός από την έναρξη της Έρευνας Εργατικού Δυναμικού.
Στα καταλύματα υπήρξε οριακή μείωση απασχόλησης (-0,8% ή -896 άτομα), ενώ στην εστίαση σημειώθηκε μικρή αύξηση (+0,1% ή +163 άτομα). Υπολογίζεται ότι κατά την αιχμή της σεζόν ο τουρισμός δημιούργησε έως και 750.659 θέσεις εργασίας, αντιστοιχώντας στο 17,0% της συνολικής απασχόλησης.
Ο γενικός διευθυντής του ΙΝΣΕΤΕ, Ηλίας Κικίλιας, τόνισε ότι το 2025 ο ελληνικός τουρισμός επιβεβαίωσε τη δυναμική και τη σημασία του για την οικονομία και την ανθεκτικότητα της χώρας, αλλά δεν είναι δεδομένος. Το περιβάλλον του κλάδου περιλαμβάνει συνεχείς φορολογικές επιβαρύνσεις, ελλείψεις σε υποδομές και ανθρώπινο δυναμικό, ανεπαρκή διαχείριση προορισμών και ορισμένες επιζήμιες ρυθμίσεις.
Για να αξιοποιηθούν πλήρως οι δυνατότητες, χρειάζεται συνεκτικό εθνικό σχέδιο, καλύτερη οργάνωση και διακυβέρνηση προορισμών και κατάλληλες υποδομές, ώστε να διασφαλιστεί βιώσιμος και ποιοτικός τουρισμός που ωφελεί τις τοπικές κοινωνίες.
