Μερίσματα που αγγίζουν τα 100.000.000 ευρώ έλαβαν τα τελευταία χρόνια οι εταιρίες που διαχειρίζονται την Αττική Οδό από την εκμετάλλευση του οδικού άξονα, παρά τις δηλώσεις σύμφωνα με τις οποίες δεν έχουν βάλει στην τσέπη ούτε ένα ευρώ ως κέρδος.
Οι μέτοχοι (Ελλάκτωρ, J&P ΑΒΑΞ και Τράπεζα Πειραιώς, που πήρε το μερίδιο της ΑΤΤΙΚΑΤ) υποστηρίζουν, σε ανακοίνωση που εξέδωσαν την Τετάρτη, ότι «δεν έχει προκύψει μέχρι σήμερα καμία μερισματική ωφέλεια, ούτε ενός ευρώ, για τους μετόχους της Αττική Οδός Α.Ε.», δηλαδή της εταιρίας που υπέγραψε τη σύμβαση παραχώρησης με το Ελληνικό Δημόσιο. Συνεπώς, αφού τα κέρδη είναι σχεδόν μηδενικά, όπως προκύπτει από τους ισολογισμούς της Αττική Οδός Α.Ε., δεν υποχρεούνται να επιστρέψουν το έργο στο Δημόσιο, όπως ζητά ο ΣΥΡΙΖΑ.
Η «δημοκρατία» παρουσιάζει σήμερα τα μυστήρια με τα οικονομικά μεγέθη της Αττικής Οδού, αλλά δεν περιορίζεται στην εταιρία Αττική Οδός Α.Ε., η οποία πράγματι είχε ελάχιστα κέρδη και δεν μοίρασε μερίσματα. Μεγάλο ενδιαφέρον έχει η αριθμητική με τα οικονομικά αποτελέσματα μιας άλλης εταιρίας που συνδέεται με τον οδικό άξονα και στο μετοχικό της κεφάλαιο συμμετέχουν οι μέτοχοι της Αττική Οδός Α.Ε. Πρόκειται για τις Αττικές Διαδρομές, την εταιρία που έχει αναλάβει τη λειτουργία και τη συντήρηση του αυτοκινητοδρόμου.
Στην τελευταία συμμετέχουν οι Ελληνες μέτοχοι της Αττική Οδός Α.Ε. με συνολικό ποσοστό 80% και η Egis Road Operation με ποσοστό 20%. Η συμμετοχή των εργολάβων γίνεται μέσω μιας άλλης εταιρίας, της Αττικά Διόδια.
Τι λένε λοιπόν τα πραγματικά νούμερα της Αττικής Οδού; Πρώτον, ότι πράγματι η Αττική Οδός Α.Ε. δεν έχει μοιράσει μερίσματα και συνεπώς δεν υπάρχουν τα κέρδη που θα επέτρεπαν, με βάση τη σύμβαση παραχώρησης (τις 268 σελίδες του νόμου 2445/1996 με τις χιλιάδες σελίδες των παραρτημάτων), την επιστροφή του οδικού άξονα στο Δημόσιο. Από την πρώτη ημέρα λειτουργίας της, το 1996, μέχρι και το 2011 η Αττική Οδός Α.Ε. έχει παρουσιάσει αθροιστικό κύκλο εργασιών 1,8 δισ. ευρώ, αλλά τα συνολικά της κέρδη ήταν μόλις 64.800.000 ευρώ. Δεν έχει μοιράσει ούτε ένα ευρώ μέρισμα στους μετόχους της, καθώς αποπληρώνει τα δάνεια που έλαβαν οι εργολάβοι για τη χρηματοδότηση του έργου. Το επιχείρημα της κοινοπραξίας στήριζε και έκθεση της Εθνικής Τράπεζας, η οποία είχε παραδοθεί στο Δημόσιο στις αρχές του 2011.
Νομίμως, λοιπόν, οι μέτοχοι της Αττική Οδός Α.Ε. δεν επιστρέφουν το έργο στο Δημόσιο. Δεν μπορούν όμως να υποστηρίζουν ότι δεν έχουν εισπράξει ούτε ευρώ ως μέρισμα από την εκμετάλλευσή του. Εχουν εισπράξει δεκάδες εκατομμύρια, όχι όμως μέσω της Αττική Οδός Α.Ε., αλλά μέσω της Αττικές Διαδρομές. Από τους ισολογισμούς της τελευταίας προκύπτει ότι τα συνολικά έσοδα από το 1999 μέχρι και το 2011 ήταν άνω των 500.000.000 ευρώ, με τα αθροιστικά κέρδη στα 144.857.000 ευρώ. Την ίδια περίοδο η εταιρία μοίρασε στους μετόχους της μερίσματα συνολικού ύψους 94.247.000 ευρώ.
Με απλά ελληνικά, τηρείται το γράμμα της σύμβασης παραχώρησης, αλλά η εκμετάλλευση της Αττικής Οδού προσφέρει ήδη μερίσματα στους εργολάβους από την πίσω πόρτα, δηλαδή μέσω της Αττικές Διαδρομές. Η τρίτη εταιρία, η Αττικά Διόδια, είναι η μητρική της Αττικές Διαδρομές. Από το 2001, οπότε δημοσίευσε τον πρώτο ισολογισμό, μέχρι το 2011 είχε συνολικά κέρδη (από μερίσματα της θυγατρικής) 62.477.000 ευρώ. Η ίδια μοίρασε συνολικά μερίσματα περί τα 49.400.000 ευρώ στους μετόχους, δηλαδή στους Ελληνες εργολήπτες.
Επιχειρήματα από τους εργολάβους για διεθνή έλεγχο και (φθηνά!) διόδια
Οι μέτοχοι της Αττική Οδός Α.Ε. αποφεύγουν να αναφερθούν στην Αττικές Διαδρομές. Υποστηρίζουν ότι η σύμβαση παραχώρησης που κυρώθηκε με τον νόμο 2445/96 προβλέπει σε λεπτομέρεια όλα τα σχετικά ζητήματα αναφορικά με τη λειτουργία της Αττικής Οδού και ότι ασκείται συνεχής έλεγχος για την τήρησή της. Ο έλεγχος, όπως τονίζουν οι κατασκευαστικοί όμιλοι, δε γίνεται μόνο από το Ελληνικό Δημόσιο, αλλά και από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ) και όμιλο εμπορικών τραπεζών που χρηματοδότησαν το έργο.
Στην ανακοίνωση που εξέδωσαν την προηγούμενη εβδομάδα τονίζουν ότι η σύμβαση προέβλεπε 227.000 ημερήσιες διελεύσεις στην Αττική Οδό και ετήσια έσοδα (χωρίς ΦΠΑ) περί τα 217.000.000 ευρώ. Τελικά οι ημερήσιες διελεύσεις είναι, κατά μέσο όρο, περίπου 50.000 περισσότερες και φτάνουν τις 271.000. Κατά τους κατασκευαστές, τα έσοδα είναι λίγο μεγαλύτερα επειδή δεν έχουν αυξήσει τα διόδια μέχρι το ανώτερο ύψος που προέβλεπε η σύμβαση. Οπως λένε, θα μπορούσαν να αυξήσουν τα διόδια μέχρι και στα 3,84 ευρώ, δηλαδή ένα ευρώ υψηλότερα από σήμερα, που φτάνουν τα 2,80 ευρώ! Από την άλλη, σε μια τέτοια περίπτωση θα είχαν περιοριστεί οι διελεύσεις και τα έσοδα.
Η σύμβαση παραχώρησης προβλέπει ότι η κοινοπραξία θα εκμεταλλεύεται την Αττική Οδό μέχρι το 2024. Η σύμβαση διακόπτεται (χωρίς να είναι σαφές το πώς διακόπτεται) στην περίπτωση που η μέγιστη απόδοση του μετοχικού κεφαλαίου της κοινοπραξίας φτάσει το 13,1%. Η απόδοση αυτή υπολογίζεται επί των καθαρών κερδών μόνο της Αττική Οδός Α.Ε. και όχι των άλλων εταιριών που έχουν έσοδα και κέρδη από τον οδικό άξονα, όπως η Αττικές Διαδρομές.
Φώτης Κόλλιας
